رادیو جامعه (پادکست اجتماعی)
IndependentPersian / ایندیپندنت فارسی
Politics، News
۲۲۷ قسمت
شنیدن در اپل پادکست ↗تازهترین قسمتها
رادیو پادکست ایندیپندنت فارسی ۲۵ آبان
۲۵ آبان ۱۴۰۵ · ۳۰ دقیقه
رادیو پادکست ایندیپندنت فارسی، روزهای شنبه تا دوشنبه ساعت ۶ عصر (به وقت تهران) روی طول موج کوتاه با فرکانس ۱۷۸۶۰ کیلوهرتز به صورت زنده پخش میشود.
برای افزودن برچسب وارد شویدرادیو پادکست ایندیپندنت فارسی ۲۴ آبان
۲۴ آبان ۱۴۰۵ · ۳۰ دقیقه
رادیو پادکست ایندیپندنت فارسی، روزهای شنبه تا دوشنبه ساعت ۶ عصر (به وقت تهران) روی طول موج کوتاه با فرکانس ۱۷۸۶۰ کیلوهرتز به صورت زنده پخش میشود.
برای افزودن برچسب وارد شویدبزرگداشت خواننده شهیر ایران؛ بانو سیما بینا
۲۴ آبان ۱۴۰۵ · ۱۳ دقیقه
دانشگاه استنفورد در ایالت کالیفرنیای آمریکا شامگاه شنبه شانزدهم آبان ۱۴۰۵، شانزدهمین جایزۀ بیتا را به پاس یک عمر فعالیت هنری و تلاش برای حفظ میراث موسیقایی ایران به سیما بینا، خواننده و پژوهشگر موسیقی نواحی ایران، اهدا کرد. این جایزه به چهرههایی تعلق میگیرد که در طول زندگی خود دستاوردهای برجستهای در عرصۀ هنر و فرهنگ ایران داشتهاند. این قسمت از پادکست ایندیپندنت فارسی به همین مناسبت، به زندگی و دستاوردهای هنری سیما بینا اختصاص دارد؛ هنرمندی که اکنون ۸۱ ساله است و همچنان با عشق و پشتکار برای زنده نگه داشتن نغمههای محلی و آوازهای کهن ایران تلاش میکند. سیما بینا چهاردهم دیماه ۱۳۲۳ در شهر خوسف، در نزدیکی بیرجند در خراسان جنوبی، چشم به جهان گشود. او در خانوادهای بزرگ شد که شعر و موسیقی بخشی از زندگی روزمرهاش بود. پدرش، احمد بینا، صدای خوشی داشت، شعر میسرود و تار مینواخت. مادرش، پوراندخت ایراننژاد، نیز به هنر علاقهمند بود و همراه همسرش، فرزندان خود را به یادگیری موسیقی تشویق میکرد. سیما و دو خواهرش، مینا و هما، از کودکی با صدای ساز و آواز آشنا شدند. رفتوآمد دوستان و آشنایان هنردوست خانواده نیز به این فضای گرم و صمیمی رنگ دیگری میداد.
برای افزودن برچسب وارد شویدرادیو پادکست ایندیپندنت فارسی ۲۳ آبان
۲۳ آبان ۱۴۰۵ · ۳۰ دقیقه
رادیو پادکست ایندیپندنت فارسی، روزهای شنبه تا دوشنبه ساعت ۶ عصر (به وقت تهران) روی طول موج کوتاه با فرکانس ۱۷۸۶۰ کیلوهرتز به صورت زنده پخش میشود.
برای افزودن برچسب وارد شویدرادیو پادکست ایندیپندنت فارسی دوشنبه ۱۸ آبان
۱۸ آبان ۱۴۰۵ · ۳۰ دقیقه
رادیو پادکست ایندیپندنت فارسی، روزهای شنبه تا دوشنبه ساعت ۶ عصر (به وقت تهران) روی طول موج کوتاه با فرکانس ۱۷۸۶۰ کیلوهرتز به صورت زنده پخش میشود.
برای افزودن برچسب وارد شویدرادیو پادکست ایندیپندنت فارسی ۱۷ آبان ۱۴۰۵
۱۷ آبان ۱۴۰۵ · ۲۲ دقیقه
رادیو پادکست ایندیپندنت فارسی، روزهای شنبه تا دوشنبه ساعت ۶ عصر (به وقت تهران) روی طول موج کوتاه با فرکانس ۱۷۸۶۰ کیلوهرتز به صورت زنده پخش میشود.
برای افزودن برچسب وارد شویدهشتاد و پنجمین سالگرد خاموشی محمدعلی فروغی؛ «چرا باید ایران را دوست داشت؟»
۱۷ آبان ۱۴۰۵ · ۱۵ دقیقه
پنجم آذرماه ۱۴۰۵ خورشیدی، هشتاد و پنجمین سالگرد خاموشی محمدعلی فروغی است؛ سیاستمداری که بسیاری عیار ایراندوستی را با نام او میسنجند و اذعان میکنند که در یکی از خطرناکترین بزنگاههای تاریخ معاصر، با درایت، کیاست و میهندوستی، نقشی تعیینکننده در نجات ایران از آشوب و تفرقه و خطر فروپاشی ایفا کرد. او که خرد را با میهندوستی درآمیخت و در شرایط بحرانی جنگ جهانی دوم، هنگامی که سایۀ اشغال و تهدید استقلال و تمامیت ارضی بر کشور سنگینی میکرد، به میدان آمد و برای عبور ایران از این پیچ سهمناک تاریخی تلاش کرد. شهریورماه سال ۱۳۲۰ بود. شعلههای جنگ جهانی دوم هر لحظه بیشتر زبانه میکشید و بخشهای گستردهتری از جهان را درگیر میکرد. ایران نیز بهرغم اعلام بیطرفی، از بحران و آشوب در امان نمانده بود. ارتشهای بریتانیا و شوروی از جنوب و شمال وارد خاک کشور شده بودند و مقابله با قوای اشغالگر از توان نظامی ارتش ایران خارج بود. سراسر کشور در التهابی عمیق فرو رفته بود و با پیشروی ارتش شوروی به سوی تهران، هراس از فروپاشی داخلی و به خطر افتادن استقلال و تمامیت ارضی ایران شدت میگرفت. رضاشاه که پس از ۱۶ سال تلاش برای نوسازی و آبادانی ایران با بحرانی بیسابقه روبهرو شده بود، دریافت که در این پیچ پرمخاطرۀ تاریخی باید یکی از دوراندیشترین، میهندوستترین و باتدبیرترین سیاستمداران کشور را به یاری فراخواند، و به این ترتیب او بار دیگر به صحنۀ سیاست بازگشت و مسئولیت نخستوزیری را پذیرفت.
برای افزودن برچسب وارد شویدرادیو ایندیپندنت فارسی ۱۶ آبان ۱۴۰۵
۱۶ آبان ۱۴۰۵ · ۳۰ دقیقه
رادیو پادکست ایندیپندنت فارسی، روزهای شنبه تا دوشنبه ساعت ۶ عصر (به وقت تهران) روی طول موج کوتاه با فرکانس ۱۷۸۶۰ کیلوهرتز به صورت زنده پخش میشود.
برای افزودن برچسب وارد شویدرادیو ایندیپندنت فارسی ۱۱ آبان ۱۴۰۵
۱۲ آبان ۱۴۰۵ · ۳۰ دقیقه
رادیو پادکست ایندیپندنت فارسی، روزهای شنبه تا دوشنبه ساعت ۶ عصر (به وقت تهران) روی طول موج کوتاه با فرکانس ۱۷۸۶۰ کیلوهرتز به صورت زنده پخش میشود.
برای افزودن برچسب وارد شویدرادیو ایندیپندنت فارسی ۱۰ آبان ۱۴۰۵
۱۰ آبان ۱۴۰۵ · ۳۰ دقیقه
رادیو پادکست ایندیپندنت فارسی، روزهای شنبه تا دوشنبه ساعت ۶ عصر (به وقت تهران) روی طول موج کوتاه با فرکانس ۱۷۸۶۰ کیلوهرتز به صورت زنده پخش میشود.
برای افزودن برچسب وارد شویدرادیو پادکست ایندیپندنت فارسی
۹ آبان ۱۴۰۵ · ۳۰ دقیقه
رادیو پادکست ایندیپندنت فارسی، روزهای شنبه تا دوشنبه ساعت ۶ عصر (به وقت تهران) روی طول موج کوتاه با فرکانس ۱۷۸۶۰ کیلوهرتز به صورت زنده پخش میشود.
برای افزودن برچسب وارد شویدمعمای نام درست پهنه نیلی شمال ایران؛ خزر، کاسپی یا مازندران؟
۳ آبان ۱۴۰۵ · ۱۲ دقیقه
در شمال ایران، آنجا که آبشار مه از دامنههای البرز به روی جنگلهای هیرکانی و شالیزارها سرازیر میشود و به کرانههای آبی میپیوندند، یک پهنه نیلی گسترده هزاران سال است که آرمیده؛ بزرگترین دریاچه جهان و یکی از مهمترین پهنههای آبی محصور زمین که عظمتش به دریا میماند و به همین دلیل آن را دریا مینامند و نه دریاچه. در هر دوره تاریخی، ایرانیان از هر قوم و هر شهر ساحلی، نام خود را بر گوشهای از آن گذاشتند. برای مردم گیلان و مازندران، این پهنه آبی باشکوه اغلب فقط «دریا» است؛ بینیاز از صفت و نامی دیگر، اما همین دریا در کتابهای تاریخ و نقشههای جغرافیا، با نامهایی چون خزر، کاسپی، کاسپین، هیرکانی، گرگان، طبرستان، گیلان، دیلم، آبسکون و مازندران هم خطاب شده است. پهنه آبی شمال ایران وسعتی نزدیک به ۳۷۱ هزار کیلومترمربع دارد و دریاچهای است بی راه به اقیانوس که در روزگار ما، پنج کشور ایران، روسیه، جمهوری آذربایجان، ترکمنستان و قزاقستان را به یکدیگر پیوند میدهد. قرنها پیش از آنکه جمهوریهای کوچک آسیای میانه و قفقاز شکل بگیرند، این دریاچه نقطه تماس آبی امپراتوری ایران و روسیه بود. ذخایر نفت و گاز، ماهیان خاویاری، مسیرهای کشتیرانی و بازرگانی و زیستبوم کممانند به این پهنه اهمیتی اقتصادی، سیاسی و محیطزیستی داده است. با این همه، این پهنه آبی هنوز نامی یگانه ندارد و در حافظه تاریخی ایران و جهان، با اسامی مختلفی نامیده شده است. از همین رو است که پرسش از «نام درست» این دریا پاسخی کوتاه ندارد. خزر نامی تاریخی است، کاسپین نام جاافتاده بینالمللی آن است، کاسپی صورتی نزدیکتر به نام قومی باستانی است و مازندران هم نامی دیرپا در سنت جغرافیای فارسی. هر یک از این نامها بخشی از تاریخ را روایت میکنند، اما هیچکدام بهتنهایی همه گذشته این پهنه آبی را بیان نمیکنند. نام این پهنه آبی سالها است که محل مناقشه تاریخنگاران و پژوهشگران است.
برای افزودن برچسب وارد شویدپس از حدود هشت قرن، خوی به نور بارگاه شمس جلوهای تازه یافت
۲۶ مهر ۱۴۰۵ · ۱۰ دقیقه
شامگاه چهارشنبه پانزدهم مهرماه، آیین گشایش رسمی بارگاه شمس تبریزی در شهر خوی استان آذربایجان شرقی برگزار شد؛ شهری که برخی پژوهشگران، آن را محل دفن پیکر شمس تبریزی میدانند. مجموعهٔ تازهاحداث بارگاه شمس تبریزی در زمینی به مساحت هفت هزار مترمربع ساخته شد که سه هزار و ۵۰۰ مترمربع آن فضای مسقف است. طراحی این بنا براساس طرح نادر اردلان، معمار ایرانی، انجام گرفت و در ساخت گنبد و بخشهای آجری مجموعه، از مصالح و شیوههایی الهامگرفته از معماری سنتی ایران استفاده شد. پیش از احداث بارگاه جدید شمس تبریزی در خوی، مهمترین نشانهٔ تاریخی مزار منسوب به این عارف ایرانی، منارهای آجری بود که با نام «مناره شمس تبریزی» شناخته میشود. بنایی استوانهای که بدنهٔ آن با جمجمه و شاخ قوچهای وحشی تزیین شده و از معدود آثار باقیمانده از مجموعهٔ معماری دوره صفوی در خوی است. این مناره در نزدیکی قبر منسوب به شمس تبریزی قرار دارد. نکتهٔ جالب اینکه این بنا نیز مانند زندگی و مرگ شمس تبریزی، پر از رمزوراز است و درباره پیشینهٔ ساخت، بانی و کارکرد آن، روایتهای مختلفی مطرح شده است. در مشهورترین روایت، ساخت مناره به شاه اسماعیل اول صفوی نسبت داده میشود. بر اساس این روایت، شاه اسماعیل در جریان اقامت در خوی به شکار قوچهای وحشی در کوهستانهای اطراف رفت و پس از شکار تعداد زیادی از آنها، دستور داد با جمجمه و شاخ شکارها، منارههایی بسازند.
برای افزودن برچسب وارد شویدناوگان هوایی ایران؛ از پرواز مستقیم به نیویورک تا ممنوعیت فرود در فرودگاههای جهان
۴ مهر ۱۴۰۵ · ۱۶ دقیقه
عملیات «طرد اقتصادی» آمریکا علیه جمهوری اسلامی ایران در آخرین روزهای شهریور ۱۴۰۵، دستکم ۲۷ شرکت هواپیمایی ایرانی و شماری از شرکتهای واسطه و شبکههای تأمین هواپیما و تجهیزات را تحریم کرد. از اول مهر نیز وزیر خزانهداری آمریکا هشدار داد شرکتها و فرودگاههای خارجی در صورت ارائه سوخت، خدمات فرودگاهی، فروش بلیت و دیگر خدمات به شرکتهای تحریمشده ایرانی، با خطر تحریم و قطع دسترسی به نظام مالی دلاری مواجه خواهند شد. اندکی بعد، برخی کشورها پذیرش هواپیماهای ایرانی را متوقف کردند و همزمان تعدادی از شرکتهای خارجی نیز پروازهای خود به ایران را به حالت تعلیق درآوردند. به این ترتیب، صنعت هوانوردی ایران که روزگاری ناوگانی مدرن و شبکهای گسترده از پروازهای بینالمللی داشت، با یکی از محدودترین دورههای فعالیت خود روبهرو شد. اما صنعت هوانوردی ایران چگونه از پرواز با بویینگ ۷۴۷ به نیویورک و اتصال تهران به شهرهای مهم اروپا و آسیا، به ناوگانی رسید که بخش بزرگی از آن زمینگیر است و هواپیماهای باقیماندهاش نیز برای فرود در شماری از کشورهای منطقه با محدودیت روبهرو شدهاند؟
برای افزودن برچسب وارد شویدیک قرن فراز و نشیب آموزش در ایران؛ از دبستانهای رایگان و اجباری پهلوی تا مدارس پولی جمهوری اسلامی
۲۹ شهریور ۱۴۰۵ · ۱۴ دقیقه
تاسیس مدرسه به مفهوم امروزی آن در ایران، سابقهای حدود یک قرن دارد. تا اواخر دوران قاجار، مکتبخانهها اصلیترین مراکز آموزش کودکان بودند و نظامی یکپارچه برای آموزش و سوادآموزی در کشور وجود نداشت. هرچند تاسیس دارالفنون با اهتمام امیرکبیر در تهران، گامی مهم در پایهگذاری نهاد آموزش مدرن در ایران به شمار میرفت، فعالیت این مرکز بیشتر بر تربیت نیروهای متخصص در رشتههایی مانند پزشکی و علوم و فنون نظامی متمرکز بود و آموزش عمومی و یکپارچه کودکان هنوز بهعنوان برنامهای دولتی و سراسری تعریف نشده بود.
برای افزودن برچسب وارد شویدمهسا امینی، دختری که هرگز نمرد
۱۵ شهریور ۱۴۰۵ · ۱۰ دقیقه
مهسا امینی سیام شهریور ۱۳۷۸ در سقز چشم به جهان گشود. امجد امینی و مژگان افتخاری، پدر و مادرش، نامش را در شناسنامه «مهسا» ثبت کردند، اما او را در خانه «ژینا» صدا میزدند؛ دختری که بهار زندگیاش در آستانه ۲۳ سالگی، خزان شد و نامش به اسم رمز همبستگی مردمی تبدیل شد که برای نجات از اهریمن، به پا خاستند. در سالهای کودکی و نوجوانی مهسا، خانوادهاش از نظر وضعیت اقتصادی، جزو خانوادههای متوسط شهر سقز محسوب میشدند. پدرش کارمند سازمان تامین اجتماعی بود و نزد مردم شهر اعتبار و آبرویی ویژه داشت. به گواهی نزدیکان خانواده، او مردی خانوادهدوست و خوشنام در سقز است و همین ویژگی در مورد مادرش نیز مصداق دارد. مهسا سالهای کودکی را در شهرک دانشگاه سقز سپری کرد و در همین محله به دبستان رسالت رفت. در آن سالها، خانواده چهار نفره امینی با آمدن اشکان که در خانه «کیارش» صدایش میکردند، کنار هم زندگی آرام و خوبی داشتند.
برای افزودن برچسب وارد شویدزندگی و میراث استاد پرویز ناتل خانلری؛ قافلهسالار ۲۵۰۰ ساله تاریخ، فرهنگ و ادب فارسی
۸ شهریور ۱۴۰۵ · ۲۰ دقیقه
در تاریخ معاصر ایران، کمتر چهرهای را میتوان یافت که همزمان در عرصههای زبان و ادبیات، آموزش، فرهنگ و سیاست اثرگذار بوده باشد. دکتر پرویز ناتل خانلری در زمره همین چهرههای انگشتشمار بود؛ زبانشناس، پژوهشگر، شاعر، نویسنده و سیاستمداری ایراندوست که زندگی گرانمایهاش را وقف توسعه آموزش و اعتلای فرهنگ و ادبیات ایران کرد.تاسیس بنیاد فرهنگ ایران و سپاه دانش و گسترش آموزش در روستاها و مناطق محروم، نقشآفرینی در سازمان پیکار با بیسوادی و تالیف دهها کتاب و مقاله، از جمله مجموعه سهجلدی «تاریخ زبان فارسی» تنها بخشی از کارنامه پربار علمی و فرهنگی دکتر خانلری است. یکم شهریور ۱۴۰۵، سیوششمین سالروز درگذشت او بود؛ ادیبی جامعالاطراف که دانش و سیاست را در خدمت توسعه فرهنگی ایران به کار گرفت و نامش با بخش مهمی از تحولات آموزشی و ادبی معاصر ایران پیوند خورده است.خانلری عاشق ایران بود و از همین رو در هر موقعیت و جایگاهی که قرار گرفت برای توسعه و اعتلای میهن تلاش کرد. حتی در نامهای خطاب به فرزند خردسالش نیز از او خواست که در زمره کسانی قرار بگیرد که برای «آبروی ایران» میکوشند. او در تیرماه ۱۳۵۴ در جشنواره توس که با هدف بزرگداشت فردوسی در مشهد برگزار شد، تاکید کرد که احساس تعلق به ایران و وحدت ملی، ریشهای دیرینه در تاریخ این سرزمین دارد.
برای افزودن برچسب وارد شویدروایت سقوط کابل و به قدرت رسیدن طالبان در ۲۴ مرداد ۱۴۰۰
۲۴ مرداد ۱۴۰۵ · ۹ دقیقه
ناگفتههایی از چگونگی سقوط کابل، فرار رئیس جمهوری و تحویل قدرت به طالبان در ۲۴ مرداد ۱۴۰۰. سردبیر ایندیپندنت فارسی، کاملیا انتخابی فرد در شهریورماه ۱۴۰۰ با چهره های کلیدی در دولت محمد اشرف غنی احمدزی گفتگو داشته و این متن بر اساس مستندات و مشاهدات مقامات ارشد دولتی نوشته شده است. صبح روز یکشنبه ۲۴ مرداد، نزدیک به ۲۰۰ نفر از نیروهای گارد ویژه ریاست جمهوری افغانستان به ساختمان وزارت دفاع افغانستان آمدند تا مقدمات حضور رئیس جمهوری محمد اشرف غنی را برای بازدید فراهم کنند. کمی پیشتر، به ژنرال بسمالله محمدی، وزیر دفاع وقت، اطلاع داده بودند که رئیس جمهوری قصد بازدید از وزارتخانه و گفتوگو با وزیر را دارد. برنامه بازدید از وزارت دفاع، حقهای بود که بخشی از گارد ریاست جمهوری را به ساختمان وزارت دفاع بفرستند و آنها را مشغول کنند، و از سوی دیگر، شیر پیر پنجشیری، یعنی ژنرال بسمالله محمدی را که سالیان سال در رکاب احمدشاه مسعود مبارزه کرده و دنیا دیده بود، را نیز با برنامه بازدید مشغول نگاه دارند.
برای افزودن برچسب وارد شویدصدوبیستمین سالروز صدور فرمان مشروطیت؛ قانون در برابر قدرت بلامنازع شاه و شریعت
۱۸ مرداد ۱۴۰۵ · ۱۴ دقیقه
حکمرانی دودمان قاجاریه در ایران با گذشت بیش از صد سال، به دو دهه پایانی رسیده بود. قدرت مطلق در دست شاه، حکام محلی، و برخی روحانیون مرتجع بود که به هیچ نهاد انتخابی پاسخگو نبودند. فشار اقتصادی، ناامنی، نابرابری، شکستهای نظامی پیدرپی و دخالت آشکار بیگانگان، مردم را به ستوه آورده بود. روحانیون به پشتگرمی احکام شرع، موقوفات، منبر و پیوندهای گسترده با بازار، به یکی از پرنفوذترین کانونهای قدرت تبدیل شده بودند. دستگاه قضایی میان حکومت و روحانیون تقسیم شده بود و نبود دادگستری مستقل و قانون واحد، مردم را در برابر احکام متناقض، مجازات خودسرانه و زورگوییهای حکومتی بیپناه میگذاشت. در همین حال، شکستهای نظامی ایران در برابر روسیه، گسترش نفوذ روسیه و بریتانیا، دریافت وامهای خارجی و واگذاری امتیازهای اقتصادی، استقلال و منابع کشور را به مخاطره انداخته بود. تنگناهای اقتصادی، گرانی کالاهای ضروری، ناامنی راهها، اختلال در تجارت، و مالیات سنگین نیز بازرگانان، پیشهوران و دیگر طبقات جامعه را زیر فشار قرار داده بود.
برای افزودن برچسب وارد شویدمسجد کبود بلخ؛ از مزار شریف علیابن ابیطالب تا راز «آرامگاه» زرتشت
۱۱ مرداد ۱۴۰۵ · ۲۰ دقیقه
امروز یکی از مهمترین آیینهای مزار شریف که توجه بسیاری از تاریخپژوهان و مردمشناسان را به خود جلب کرده، مراسم «ژنده بالا» یا «جهنده بالا» در نخستین روز نوروز است. در این مراسم، علم بزرگی که به «ژنده شاه اولیا» شهرت دارد، در صحن مسجد روضه شریف برافراشته میشود و آغاز جشن ۴۰ روزهای را اعلام میکند که به مناسبت شکوفایی دشتهای شقایق بلخ، «جشن گل سرخ» نام گرفته است.«ژنده» یا «جهنده» در زبان محلی به معنای درفش یا پرچم بزرگ است. این علم بلند با پارچههای رنگارنگ، عمدتا سبز، پوشانده میشود و در میان فریادهای «یا علی مدد» در حضور هزاران زائر، بالا میرود. در باورهای مردمی، چگونگی برافراشته شدن آن میتواند نشانهای از برکت یا دشواریهای سال پیش رو باشد.همزمانی این آیین با نوروز باعث شده است برخی پژوهشگران آن را نمونهای از درهمآمیزی سنتهای اسلامی و آیینهای کهنتر منطقه بدانند. از نظر آنان اگرچه منشا دقیق ژندهبالا همچنان محل بحث است، این مراسم میتواند نمونهای از تداوم و بازتفسیر سنتهای فرهنگی بلخ مانند اهتزاز درفش کاویانی در قالبی اسلامی باشد.این فرضیه وقتی قویتر میشود که به یاد بیاوریم در گاهشماری زرتشتی، ششم فروردین که «نوروز بزرگ» یا «خردادروز» نامیده میشود، از مقدسترین روزهای سال است. بر اساس متون پهلوی، از جمله دینکرد و رساله «ماه فروردین، روز خرداد»، زرتشت ششم فروردین به دنیا آمد و در همین روز در سن ۳۰ سالگی، به پیامبری (بعثت) برگزیده شد و باز در همین روز بود که گشتاسبشاه در دربار بلخ آیین او را پذیرفت و فرمان برافراشتن درفش دین را داد.در دوران باستان، پادشاهان در این روز مراسم «برافراشتن درفش شاهی» را بهعنوان نماد نو شدن جهان برپا میکردند. ابوریحان بیرونی در «آثار الباقیه» درباره ششم فروردین مینویسد: «در بامداد این روز، شخص غایب و پنهانی بر کوه پوشنگ ظاهر میشود که پارچهای سپید در دست دارد و نوید برکت میدهد.»این ایده دقیقا با رسم امروزی جهنده بالا تطبیق دارد و کنار هم چیدن قطعات پازل تاریخ این احتمال را تقویت میکند که آیینهای این منطقه از بین نرفتهاند و تنها بازآفرینی شدهاند تا بقای آنها تضمین شود.
برای افزودن برچسب وارد شویدقلعه الموت؛ آشیانه عقاب و میراث حیرتانگیز حسن صباح بر فراز صخرههای البرز
۶ مرداد ۱۴۰۵ · ۱۲ دقیقه
در نخستین روزهای مرداد ۱۴۰۵، کمیته میراث جهانی یونسکو در چهلوهشتمین اجلاس خود در بوسان کره جنوبی، «دژ الموت و استحکامات دفاعی وابسته به آن» را به عنوان سیامین اثر ایران در فهرست میراث جهانی ثبت کرد. این دژ افسانهای در شمالشرقی روستای گازرخان، در منطقه رودبار الموت شرقی استان قزوین قرار دارد و در منابع تاریخی با نامهای «الموت» و «قلعه الموت» شناخته میشود. برای آن عناوینی چون «بلدة الاقبال» و «دارالملک اسماعیلیان» را نیز به کار بردهاند. برخی نامها چون قلعه یا دژ حسن صباح یا قلعه گازرخان نیز از نامهای متأخر آن به شمار میروند. بسیاری هم آن را با عنوان «آشیانه عقاب» میشناسند. حمدالله مستوفی در کتاب «نزهةالقلوب» درباره وجه تسمیه این لقب مینویسد: «آن قلعه را در اول اَلَهآموت گفتهاند، به معنی آشیانه عقاب که بچگان را بر او آموزش کردی؛ به مرور الموت شد.» در این تفسیر، «اَلَه» به معنای عقاب و «آموت» به معنای آشیانه یا محل آموزش جوجههای عقاب گرفته شده است. نام و آوازه این دژ تاریخی هرچه باشد، شهرت افسانهای آن با نام حسن صباح، بنیانگذار حکومت اسماعیلیان نزاری در ایران پیوند دارد.
برای افزودن برچسب وارد شویدشاهنشاه آریامهر در چهلوششمین سالگرد درگذشت؛ از آخرین اراده تا پاسخ به تاریخ
۲۸ تیر ۱۴۰۵ · ۱۳ دقیقه
از بیستوششم دیماه ۱۳۵۷، روزی که محمدرضاشاه پهلوی خاک ایران را ترک کرد، تا پنجم مردادماه ۱۳۵۹ که در قاهره چشم از جهان فروبست، حدود یک سال و هفت ماه طول کشید. شاهنشاه ایران در این مدت کوتاه، بهرغم مبارزه با بیماری صعبالعلاج، تلاش کرد روایت خود از اهتمام برای توسعه ایران، امید به نسل جوان و نگرانی عمیق برای سرنوشت میهن را ثبت و ماندگار کند. این دغدغهها، افزون بر گفتوگوهای او با برخی رسانههای بینالمللی، بهطور مشخص در کتاب «پاسخ به تاریخ» و وصیتنامه شاهنشاه آریامهر که با صدای شهبانو فرح پهلوی در تارنمای رسمی ایشان منتشر شده، بازتاب یافته است. اینک به مناسبت چهلوششمین سالروز درگذشت محمدرضاشاه، با رجوع به این دو سند، یعنی کتاب «پاسخ به تاریخ» و وصیتنامه او، نگرانیها، آرزوها و امیدهایش برای آینده ایران را بازخوانی میکنیم. شگفت اینکه هر دو سند گواه گویایی است از یک عمر زندگی و تکاپوی پادشاهی که میهن را فراتر از خود میدید و حتی در آخرین روزهای حیات و در بستر بیماری نیز، درد و رنج میهن از جانش بیشتر میکاست. با این حال، همچنان که نگران سرنوشت ایران بود، به «رستاخیز ملی» نیز امید داشت. محمدرضاشاه گویی از پیش میدانست که چندین دهه پس از استقرار جمهوری اسلامی در ایران، نسلی ظهور خواهد کرد که درباره آنچه در سالهای پادشاهی او رخ داد، کنجکاوی زیادی خواهد داشت. از همین رو، در کتاب «پاسخ به تاریخ» تلاش کرد به پرسشهای نسلهای پس از خود درباره کارنامهاش پاسخ دهد. نخستین نسخه کتاب «پاسخ به تاریخ» به زبان فرانسوی و در مکزیک با همکاری هانری بونیه، نویسنده و روزنامهنگار فرانسوی، تدوین شد و انتشارات آلبن میشل در پاریس نیز در دسامبر سال ۱۹۷۹ آن را منتشر کرد. پس از آن نیز شاه ایران در واپسین روزهای زندگیاش در قاهره، مطالبی را به نسخه انگلیسی آن افزود.
برای افزودن برچسب وارد شویدراز شباهت کلاههای آیینی؛ از ایران باستان تا یهودیت و اسلام
۲۱ تیر ۱۴۰۵ · ۲۲ دقیقه
چرا «کیپا» در یهودیت، «عرقچین» در اسلام و کلاه موبدان زرتشتی تا این اندازه به یکدیگر شباهت دارند و تاریخ درباره منشأ این همانندی چه میگوید؟ پوشاندن سر در سنتهای دینی و آیینی مشرقزمین یکی از کهنترین نشانههای مذهبی به شمار میرود. مروری بر آیینهای سرزمینهایی که از شبهقاره هند و فلات ایران تا بینالنهرین و کرانههای شرقی دریای مدیترانه امتداد دارند، نشان میدهد که بسیاری از پیروان ادیان گوناگون، هنگام نیایش، اجرای مناسک یا حضور در مکانهای مقدس، از انواع مختلف پوشش سر استفاده میکردهاند. در میان این پوششها، سه نمونه وجود دارد که علاوه بر کاربرد مشترک، از نظر شکل و ساختار نیز شباهت چشمگیری دارند: «کیپا» در یهودیت، «عرقچین» یا «طاقیه» در اسلام، و کلاه موبدان در آیین زرتشتی. از این رو، این فرضیه مطرح میشود که آیا ممکن است این همسانی ساختاری نشانه تأثیرپذیری متقابل آنها از هم یا دستکم تبادل فرهنگی میان تمدنهای همسایه باشد؟
برای افزودن برچسب وارد شویدکانال محرمانه پاکستان برای آمریکا؛ از نیکسون و مائو تا ترامپ و پزشکیان
۷ تیر ۱۴۰۵ · ۶ دقیقه
امروز نام پاکستان و کانالهای محرمانه این کشور در قلب یکی از پیچیدهترین پروندههای امنیتی جهان، یعنی مذاکرات ایران و آمریکا، مطرح است. اما این اتفاق جدیدی نیست. ۵۵ سال پیش، پاکستان کانال محرمانه مذاکرات تاریخی آمریکا و چین بود. رویدادی که جهان را دگرگون کرد. تابستان ۱۹۷۱، هنری کسینجر، مشاور امنیت ملی ریچارد نیکسون، در سفری رسمی وارد پاکستان شد. همه چیز عادی به نظر میرسید. تا اینکه ناگهان اعلام شد او به دلیل ناراحتی گوارشی برنامههایش را لغو کرده و برای استراحت به اقامتگاهی کوهستانی رفته است. خبرنگاران میپرسیدند چرا او را به بیمارستان منتقل نمیکنند؟ پاسخ این بود که نمیخواهد میزبانان پاکستانی را معذب کند. اما حقیقت چیز دیگری بود: کسینجر اصلا در پاکستان نبود. مانند امروز که پاکستان «کانال محرمانه مذاکرات ایران و آمریکا» است در آن زمان هم در پشتی برای مذاکره دولت نیکسون و چین کمونیست بود. کسینجر مخفیانه به فرودگاه راولپندی منتقل شد و با یک پرواز عادی خطوط هوایی پاکستان راهی پکن شد؛ سفری که حتی خدمه هواپیما هم از حضور مشاور امنیت ملی آمریکا در پرواز خبر نداشتند. در آنجا، کسینجر دور از چشم جهان، با ژو انلای، نخستوزیر چین، درباره عادیسازی روابط آمریکا و چین، آینده تایوان، جنگ ویتنام و موازنه قدرت در آسیا مذاکره کرد. نتیجه این دیدار محرمانه، سفر تاریخی ریچارد نیکسون به چین در سال ۱۹۷۲ و یکی از بزرگترین چرخشهای ژئوپلیتیکی قرن بیستم بود؛ چرخشی که موازنه جنگ سرد را به سود آمریکا تغییر داد و چین را از انزوای بینالمللی خارج کرد. گاهی یک «دلپیچه دروغین» میتواند مسیر تاریخ جهان را عوض کند. اما شاید آنچه میان نیکسون و مائو در دیدارشان رد و بدل شد مهمتر از این دلپیچه هم بود. هفت ماه بعد، در ۲۱ فوریه ۱۹۷۲، نیکسون وارد پکن شد. هیئت آمریکایی تصور میکرد نخستین دیدار رسمی با ژو انلای خواهد بود، اما چند ساعت پس از ورود، پیامی نامنتظره دریافت کرد: مائو تسهتونگ مایل است رئیسجمهور آمریکا را همین امروز ملاقات کند.
برای افزودن برچسب وارد شویدسرو، روایت آزادگی، استقامت و سربلندی در فرهنگ ایران
۳۱ خرداد ۱۴۰۵ · ۲۲ دقیقه
سرو، روایت آزادگی، استقامت و سربلندی در فرهنگ ایران
برای افزودن برچسب وارد شویداز بوئنوس آیرس تا لسآنجلس؛ مروری بر هفت حضور ایران در جامهای جهانی فوتبال
۲۴ خرداد ۱۴۰۵ · ۸ دقیقه
تیم ملی فوتبال ایران بامداد سهشنبه ۲۶ خرداد، هفتمین حضور خود در جام جهانی را آغاز خواهد کرد. رقابتی که این بار در آمریکا، کانادا و مکزیک برگزار میشود و ایران در شرایطی متفاوت نسبت به دورههای گذشته پا به آن میگذارد.برخلاف بسیاری از جامهای جهانی پیشین، آمادهسازی ایران برای این دوره با مشکلاتی کمسابقه همراه بوده است. بحران صدور ویزا برای بخشی از اعضای کاروان، انتقال اجباری محل اردو از آمریکا به تیخوانای مکزیک و لغو چند مسابقه تدارکاتی، شرایطی را ایجاد کرد که حتی مقامهای فدراسیون فوتبال ایران نیز آن را بیسابقه توصیف کردند.
برای افزودن برچسب وارد شویدروز پرچم در تقویم ایران و جایگاه خدشهناپذیر نماد شیر و خورشید در قلب آن
۱۷ خرداد ۱۴۰۵ · ۱۴ دقیقه
پرچم شیر و خورشید که نزد ایرانیان ملیگرا نماد آزادگی، شجاعت و ایستادگی است، حافظه تاریخی ملتی را نمایندگی میکند که پیشینهاش به هزاران سال پیش در فلات ایران بازمیگردد.ایرانیان باستان خورشید را مظهر فروغ ایزدی و شیر را بهسبب دلاوری، قرینه زمینی آن میدانستند. به گواهی اسناد، «شیر و خورشید» ریشه در جهانبینی تمدنهای باستانی دارد و نشانهای از جایگاه خورشید در صورت فلکی شیر است.بر مبنای این دیدگاه، خورشید بهعنوان منبع نور و حیات در صورت فلکی اسد (شیر) خانه دارد. این پیوند حامل معنایی نمادین است؛ خورشید در برج شیر در بالاترین نقطه اقتدار تابستانی خود قرار میگیرد. بنابراین، تصویر خورشید در پشت شیر، قدرت، پیروزی نور و نظم را نمایندگی میکند.پروفسور تورج دریایی، پژوهشگر تاریخ و استاد تاریخ، مطالعات و فرهنگ ایرانی در دانشگاه کالیفرنیا، زمستان ۱۴۰۱ در گفتوگو با کاملیا انتخابیفرد، سردبیر ایندیپندنت فارسی تایید کرد که نماد شیر و خورشید در دورههای مختلف تاریخی تغییراتی کرد و پس از برداشت مذهبی، در کنار آن شمشیر یا همان «ذوالفقار» منسوب به امام اول شیعیان به آن افزوده شد. خورشید خیلی مهم است، چون سمبل فَر است و در بیرقها و نشانهای هخامنشی وجود دارد. شیر و خورشید در کنار هم به دوره سلجوقی باز میگردد و به دوره صفوی که میرسیم شمشیر ذوالفقار نیز به آن افزوده میشود.
برای افزودن برچسب وارد شویدپرویز قلیچخانی؛ اسطورهای که فوتبال ایران را به قله آسیا رساند
۳ خرداد ۱۴۰۵ · ۷ دقیقه
پرویز قلیچخانی، کاپیتان پیشین تیم ملی فوتبال ایران و از بزرگترین چهرههای تاریخ ورزش ایران، شنبه ۲ خرداد ۱۴۰۵، برابر با ۲۳ مه ۲۰۲۶، در ۸۱ سالگی در بیمارستانی در حومه پاریس درگذشت. او که سالهای پایانی عمر را با بیماری آلزایمر گذراند، برای چند نسل از ایرانیان تنها یک فوتبالیست نبود؛ نماد دورهای طلایی از فوتبال ملی ایران بود که در آن تیم ملی، با اتکا به نسل درخشانی از بازیکنان، قدرت اول آسیا محسوب میشد.
برای افزودن برچسب وارد شویدصدوسیامین سال ترور قبله عالم، ناصرالدین شاه قاجار و تاثیر آن بر وقایع سیاسی ایران
۲۷ اردیبهشت ۱۴۰۵ · ۸ دقیقه
دوازدهم اردیبهشتماه ۱۲۷۵ خورشیدی، هنگامی که ناصرالدینشاه قاجار به مناسبت پنجاهمین سال سلطنتش راهی حرم عبدالعظیم در شهر ری شد و برخلاف روال همیشگی، از ملازمان خود خواست اجازه دهند مردم برای دیدار به او نزدیک شوند، شاید هرگز تصور نمیکرد که این سفر، واپسین سفر زندگیاش باشد و همان روز و در همان مکان، به دست میرزا رضای کرمانی کشته شود. اکنون ۱۳۰ سال از ترور ناصرالدینشاه میگذرد؛ رویدادی که تاریخ معاصر ایران را، از منظر حذف فیزیکی عالیترین مقام حکومت، به پیش و پس از خود تقسیم کرد. میرزا رضای کرمانی که از مریدان سید جمالالدین اسدآبادی بود و سالهایی از عمر خود را در زندان گذرانده بود، در آن روز در میان زائران کمین کرد. هنگامی که شاه از کالسکه پیاده شد و به سوی صحن حرم گام برداشت، خود را به او رساند و از فاصلهای نزدیک گلولهای به سینه او شلیک کرد.
برای افزودن برچسب وارد شویداز ایده استقلال نفتی شاه تا جدایی امارات؛ داستان ۶۰ ساله اوپک
۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۵ · ۹ دقیقه
تصمیم امارات متحده عربی برای خروج از اوپک و اوپک پلاس از روز ۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵، خبری بود که شاید در نگاه اول فقط یک اختلاف فنی بر سر سهمیه تولید به نظر برسد، اما در واقع ریشههایی عمیق در تاریخ، سیاست و اقتصاد نفت دارد. باید برگردیم به بیش از شصت سال پیش؛ به زمانی که نفت هنوز هم «طلای سیاه» بود، اما کنترلش بیشتر در دست شرکتهای غربی قرار داشت تا کشورهای تولیدکننده. اوایل دهه ۱۹۶۰ میلادی، دنیای نفت شبیه بازیای بود که قواعدش را شرکتهای غربی تعیین میکردند. گروهی که به «هفت خواهران» معروف بودند یعنی شرکتهای بزرگ نفتی امریکایی و اروپایی مثل اکسون، شل و بریتیش پترولیوم کنترل کامل بازار نفت دنیا را در دست داشتند. قیمت را آنها تعیین میکردند، تولید را آنها تنظیم میکردند، و کشورهای صاحب نفت تنها نظارهگر بودند.
برای افزودن برچسب وارد شویدشعر فارسی سرود ملی پاکستان؛ سیطره تمدن ایرانی فراتر از مرزهای سیاسی مدرن
۲۲ فروردین ۱۴۰۵ · ۷ دقیقه
کشوری که امروز به نام «پاکستان» میشناسیم و به گواهی اسناد تاریخی، زمانی بخشی از تمدن بزرگ ایران بود، قرابت فرهنگی بسیاری با ایران دارد و متاثر از قلمرو زبان فارسی است. این قرابت آنقدر سترگ و عمیق است که شاید برای خیلی از ما جالب باشد بدانیم، سرود ملی این کشور که «قومی ترانه» نام دارد، هم به زبان فارسی و سرشار از واژگان و عبارات فارسی مانند «پاک سرزمین» و «شاد باد» است. برای آگاهی از چگونگی شکلگیری سرود ملی پاکستان، باید به دههها پیش از استقلال این کشور بازگردیم. یعنی دورانی که هنوز کشوری به نام پاکستان وجود نداشت. در آن دوران، بخشهای وسیعی از هند و پاکستان امروزی تحت نفوذ امپراتوری گورکانی یا مغولان هند قرار داشت. این امپراتوری از قرن شانزدهم تا اوایل قرن نوزدهم، یکی از مهمترین قدرتهای منطقه محسوب میشد. زبان فارسی در دیوان و ساختار حکومتی گورکانیان، هم زبان رسمی بود و هم شاعران و نویسندگان به این زبان، آثار ادبی خلق میکردند. در همین دوره بود که سبک هندی در شعر فارسی که در تحولات ادبی ایران ریشه داشت، با مهاجرت برخی شعرای ایرانی به هند، در بستر فرهنگی دربار گورکانیان، به اوج شکوفایی رسید. سرآمد این شاعران که پرچمدار سبک هندی در تاریخ ادبیات ایران شد، صائب تبریزی بود. گورکانیان به زبان و شعر فارسی بسیار علاقهمند بودند و در گسترش زبان فارسی هم بهعنوان زبان تخیل و شعر و هم بهعنوان زبان رسمی، نقش داشتند، اما آنها نیز عاقبت مانند هر سلسله و حکومت دیگر در تاریخ، افول کردند.
برای افزودن برچسب وارد شویدقسمتی که به دنبالش بودید
ایران در دوران پارینهسنگی چگونه بود؟
۱۵ فروردین ۱۴۰۵ · ۷ دقیقه
فلات ایران، جغرافیایی پهناور و باشکوه با هزاران داستان نوشته و نانوشته است؛ سرزمینی که از دوران پارینهسنگی تا ظهور نخستین تمدنهای بشری، همواره صحنه تبلور هوش سرشار و نبوغ ساکنانش بوده است. درک این عظمت، تنها به مدد سفر به اعماق زمان و آگاهی از ریشههای کهن این مرز و بوم میسر است. پیشینه حضور انسان در این جغرافیا به اعصار پیش از تاریخ بازمیگردد؛ زمانی که هنوز خبری از خط و نوشتار نبود، اما سکوت آن دوران هرگز به معنای تهی بودن از معنا نیست. کاوشهای باستانشناختی در غارها و دشتهای ایران بهوضوح نشان میدهد که این سرزمین، حتی در دوران ما قبل تاریخ نیز کانون نوآوری بوده است. ثبت جهانی غارهای پارینهسنگی لرستان، که پیشینه آنها به حدود ۸۰ هزار سال پیش میرسد، در فهرست آثار جهانی یونسکو در تابستان ۱۴۰۴ گواهی است بر اینکه جهان به پیشینه غنی این سرزمین اذعان میکند. دوران پارینهسنگی یا همان عصر حجر در ایران، هرچند با تراشیدن سنگها آغاز شد، اما در واقع سنگبنای مسیری بود که تداوم آن به دوران برنز و آهن رسید که در تمدنهایی مانند جیرفت و شهر سوخته ظهور کرد و میراث بزرگ دیگر آن نیز نخستین منشور حقوق بشر جهان و دهها آثار بیهمتای تاریخی است. از این منظر، میتوان بدون لکنت گفت که ایران یکی از پایههای اصلی تاریخ و تمدن جهان است؛ سرزمینی که یافتههای باستانشناسی اثبات میکنند ساکنانش هزاران سال پیش، علاوه بر پیشگامی در شهرسازی و معماری، به دستاوردهای علمی حیرتانگیزی نیز دست یافته بودند.
برای افزودن برچسب وارد شویدچگونه اصفهان نصف جهان نام گرفت؟
۹ فروردین ۱۴۰۵ · ۸ دقیقه
در قلب فلات ایران، جایی که کویر و کوهستان سینه به سینه یکدیگر میشوند، شهری گسترده است که در بلندای تاریخ از پیشدادیان تا صفویان به معجزه هنر، معماری و ایستادگی شناخته میشود. شهری شبیه به یک ترجیعبند از ادبیات کهن ایران که «نصفجهان» نام گرفته است. شهری که هر گوشهاش هوش از سر میرباید؛ از کاشیکاریهای شگفتانگیز مسجد امام تا مهندسی عالیقاپو و چهلستون، تا ضرب دلانگیز قلمزنان در کوچههای پشتی میدان نقش جهان.
برای افزودن برچسب وارد شویدتنگهای که قرنهاست قلب تپنده دریانوردی، تجارت و سیاست است؛ تنگه هرمز
۲۳ اسفند ۱۴۰۴ · ۶ دقیقه
در کرانههای جنوبی ایران، آنجا که خلیج فارس به سوی آبهای آزاد جهان آغوش میگشاید، تنگهای قرار دارد که از قرنها پیش تاکنون، قلب تپنده دریانوردی، تجارت و سیاست بوده و نبض اقتصاد جهان را در پهنای نیلگون خود به شماره انداخته است. باریکه آبی هرمز؛ جایی که نقشه جهان شکوه یک «هشت فارسی» را به نمایش میگذارد. در شمال آن، فلات ایران و استان هرمزگان با قامتی استوار ایستادهاند. این آبراه هلالیشکل در باریکترین نقطهاش تنها حدود ۳۳ کیلومتر پهنا دارد. با این حال، وسعت اهمیت راهبردیاش آنقدر زیاد است که گویی تمامی جغرافیای زمین را دربر میگیرد. در توضیح اهمیت راهبردیاش همین بس که حدود ۲۰ درصد نفت جهان از آن عبور میکند. باریکه هرمز به ماه شبافروزی میماند که چندین ستاره درخشان آن را احاطه کردهاند، ستارههایی که در قاموس جغرافیایی جزیره نامیده میشوند، و هر یک بهتنهایی نیز اهمیت تاریخی، جغرافیایی و راهبردی دارند. مانند جزیره قشم که همچون سپری در ورودی تنگه قد علم کرده است، هرمز که خاک سرخ و رنگینش هوش از سر میرباید، لارَک که در بخش شرقی باریکه دیدهبان عمیقترین آبهای تنگه است، و هنگام که در کنار دیگر جزایر، مانند دژی استوار عمل میکند. این دژ استوار را جزایر سهگانه ابوموسی، تنب بزرگ و تنب کوچک، مستحکمتر نیز کردهاند.
برای افزودن برچسب وارد شویدمجتبی خامنهای، چهرهای که از سایه به مرکز معادلات قدرت نزدیک شد
۱۷ اسفند ۱۴۰۴ · ۱۲ دقیقه
دومین پسر علی خامنهای، رهبر پیشین جمهوری اسلامی، در سالهای اخیر به یکی از چهرههای مهم در معادلات قدرت در جمهوری اسلامی ایران تبدیل شده است. هرچند مجتبی خامنهای دههها بیشتر در پشت صحنه فعالیت میکرد و حضور علنی محدودی داشت، تحولات سیاسی داخلی و منطقهای، بهویژه مسئله جانشینی رهبری، موجب شد که نام او بیش از گذشته در تحلیلها و گزارشها مطرح شود.
برای افزودن برچسب وارد شویدسیمرغ در اندیشه و ادب پارسی از شاهنامه تا هفت شهر عشق عطار
۳ اسفند ۱۴۰۴ · ۷ دقیقه
اگر بخواهیم در ساحت بیکران اندیشه و ادب فارسی، از حماسه گرفته تا فلسفه و عرفان، عنصر مشترکی بیابیم که همزمان خرد، مهر و جاودانگی را نمایندگی کند، بیگمان به سیمرغ خواهیم رسید؛ موجودی اساطیری که در شاهنامه فردوسی، پهلوانپرور، شفابخش و همهچیزدان است. در حکمت ابنسینا، طی طریق میکند، در اشراق سهروردی، بال میگشاید و در منطقالطیر عطار نیشابوری، به سرمنزل مقصود میرسد. هرچند در قلمرو اندیشه و ادب فارسی، مرغان افسانهای کم نیستند و از هدهد و هما گرفته تا مرغ آمین و ققنوس، هر یک رمزوراز خود را دارند، بیشک دلانگیزترین آنها سیمرغ است؛ همان که در عرفان اسلامی او را «عنقا» نیز نامیدهاند.
برای افزودن برچسب وارد شویدسه هفته سرنوشتساز؛ نقش بختیار در خروج شاه و استقرار نظام خمینی
۲۳ بهمن ۱۴۰۴ · ۱۲ دقیقه
از هنگام خروج شاه از ایران، یعنی ۲۶ دیماه تا اعلام بیطرفی ارتش در روز ۲۲ بهمن ۱۳۵۷، یعنی کمتر از یک ماه، به طور حیرتانگیزی شرایط لازم برای جابهجایی قدرت و استقرار نظام خمینی فراهم شد.شرایطی که بدون تردید، آخرین نخستوزیر شاه، یعنی دکتر شاپور بختیار، نقش مهمی در عملیاتی شدن آن داشت. مردی که طبق اظهارات سپهبد هوشنگ حاتم، جانشین دفتر ویژه اطلاعات، در ۲۱ بهمن اعلام کرد به دنبال جمهوری است و بنابراین، ارتش شاهنشاهی دیگر تعهدی به او ندارد. در پی این گفته نخستوزیر وقت، روز ۲۲ بهمن ۱۳۵۷، جلسهای به درخواست شورای فرماندهان ارتش تشکیل شد، بیانیه بیطرفی ارتش از رادیو خوانده و به پادگانها و یگانهای نظامی ابلاغ شد؛ و در عمل، در کودتایی خاموش علیه شاه، ملت و کشور، ارتش از اعتبار ساقط شد تا نظام خمینی تشکیل شود.این پادکست براساس سرمقاله کاملیا انتخابیفرد، سردبیر ایندیپندنت فارسی در تاریخ ۲۲ بهمن تنظیم شده است.
برای افزودن برچسب وارد شویدققنوس پرنده اساطیری و نماد پیروزی نور بر تاریکی
۱۹ بهمن ۱۴۰۴ · ۶ دقیقه
هنگامی که شعلههای آتش سوزان ققنوس را فرامیگیرد، صدایش خاموش میشود و در سوختنی فرساینده، آنچه از او باقی میماند، تودهای خاکستر است.تنها کسانی که اساطیر را باور دارند، میدانند که این پایان کار نیست. ققنوس نماد برخاستن، شکفتن و نوزایی از دل ناباوری است؛ پرندهای نامیرا که از سوخته خود، پلی به سوی امید و زندگی میسازد.از همین رو است که خودشکوفایی هر انسانی را پس از دورهای از سوختن و سختی، به ققنوس تشبیه میکنند و جامعهای را که ستم، استبداد و ویرانی تحمیلی را شکست میدهد و به نوسازی همت میگمارد، ققنوسوار میدانند.
برای افزودن برچسب وارد شویدانقلاب ملی شیر و خورشید از جایی آغاز شد که شاهنامه فردوسی به پایان رسید
۱۲ بهمن ۱۴۰۴ · ۱۰ دقیقه
نماد شیر و خورشید با فرهنگ و تمدن باستانی ایران پیوند عمیق دارد و بر خلاف ایدئولوژیهای فراملی که مرزهای جغرافیایی و منافع ملی را فدای آرمانهای مذهبی میکنند، بر مفاهیمی چون میهن، ملت و تاریخ و تمدن متمرکز است. به همین دلیل میتوان آن را مهمترین سلاح در برابر حکومتی دانست که نزدیک به پنج دهه سعی کرد هویت ملی را به حاشیه براند و به جای آن امتسازی کند. در واقع پرچم شیر و خورشید، نمادی که در آن خورشید مظهر روشنایی و آگاهی و شیر مظهر پاسداری از این سرزمین است، یادآور میشود که ایران اولویت دارد.برای اینستاگرام آیتالله خمینی در همان روزهای نخست استقرار جمهوری اسلامی در ایران، بهصراحت به ملیگرایی تاخت و آن را «اساس بدبختی مسلمانان» خواند. علی خامنهای نیز طی سالهای حکمرانیاش همواره بر گسترش امت اسلام متمرکز بود و دستگاه تبلیغاتیاش را به شکلی هدفمند علیه ملیگرایی بسیج کرد، زیرا اسلام سیاسی در ماهیت با فرهنگ و تمدن ملی مشکل دارد. همانطور که فاتحان قادسیه به دنبال محو هویت ساسانی در خلافت اسلامی بودند، در ۵۰ سال اخیر نیز تلاش شد تا هویت ایرانی یا حذف یا با هویت دینی ترکیب شود
برای افزودن برچسب وارد شویدعارف قزوینی و تصنیف ماندگار از خون جوانان وطن لاله دمیده
۴ بهمن ۱۴۰۴ · ۶ دقیقه
حدود یک سال از واقعه به توپ بستن مجلس به دستور محمدعلیشاه قاجار میگذشت. پس از یک دوره خفقان در سراسر ایران، قشون مشروطهخواهان موفق به فتح تهران شده بودند و دوران استبداد صغیر عملا به پایان رسیده بود. با آغاز به کار دومین مجلس شورای ملی فضای کشور آمیزهای از شور پیروزی و سوگ برای کسانی بود که در راه آزادی جان باخته بودند. در چنین شرایطی عارف قزوینی، شاعری که به سرودن اشعار میهنپرستانه شهره است، تصنیف «از خون جوانان وطن لاله دمیده» را سرود؛ اثری که تا به امروز ماندگارترین یادبود برای آزادیخواهانی است که در راه آرمانهای ملی کشته شدهاند. در شعر و ادبیات ایران، لاله نماد «شهادت» است و خاستگاه آن نیز به روایتهای باستانی و سوگ سیاوش بازمیگردد. پس از آنکه خون سیاوش به ناحق بر زمین ریخت، گل لالهای که شاهد ماجرا بود سر به زیر انداخت تا بگرید و دیگر هرگز قد راست نکرد. از همین روست که آن را «لاله واژگون» مینامند و فردوسی نیز در شاهنامه این داستان را تایید کرده است. اگرچه لاله به عنوان نماد جوانانی که به ناحق در مبارزه با ظلم کشته شدهاند، در آثار شاعران دیگر نیز بازتاب یافته است، اما بیراه نیست اگر بگوییم معروفترین نمود آن همین تصنیف عارف قزوینی است. این اثر با نامهای «راز دل» و «هنگام می» نیز شناخته میشود.
برای افزودن برچسب وارد شویدپس از مرگ خامنهای چه خواهد شد؟
۱۴ دی ۱۴۰۴ · ۱۷ دقیقه
Translator با علنیتر شدن بحران مشروعیت جمهوری اسلامی جلوی چشم مردم جهان، یکبار دیگر مسئله جانشینی احتمالی علی خامنهای، در صورت بقای عمر حکومت، مورد توجه قرار گرفته است. جمهوری اسلامی که با چالشهای جهانی و چالش داخلی دستوپنجه نرم میکند، آیا برنامهای برای رویارویی احتمالی با مرگ دومین رهبر خود دارد؟
برای افزودن برچسب وارد شویدایرج خواجهامیری، استاد آواز ایران ۹۳ ساله شد
۸ دی ۱۴۰۴ · ۹ دقیقه
ایرج خواجهامیری، استاد آواز ایران و ملقب به «پهلوان آواز» ۹۳ ساله شد؛ کسی که گلپا او را «گردنکلفت آواز ایران» نامید و شجریان او را «متر و معیار آوازخوانی» میدانست.ایرج، چه بهعنوان استادی که در گلهای رنگارنگ هنرنمایی کرد و چه بهعنوان صدای گرمی که با چهره کاریزماتیک فردین به پرده سینما رفت، نامی ماندگار در حافظه جمعی ایرانیان است
برای افزودن برچسب وارد شویدکانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان ۶۰ ساله شد
۲ دی ۱۴۰۴ · ۱۲ دقیقه
Translator کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان درست ۶۰ سال پیش، در دیماه ۱۳۴۴ با هدفی بزرگ متولد شد: ایجاد عدالت فرهنگی از طریق دایر کردن کتابخانهها در سراسر ایران، بهویژه در مناطق محروم. این نهاد فرهنگیـهنری به ریاست شهبانو فرح پهلوی و مدیریت لیلی امیرارجمند آغاز به کار کرد. نقطه آغاز بخش انتشارات کانون، ترجمه و تصویرگری داستان «دخترک دریا» اثر هانس کریستین آندرسن به قلم شهبانو بود که عواید آن، سرمایه اولیه این مسیر درخشان را تامین کرد. کانون بهسرعت فراتر از کتابخانه رفت و با ایجاد صدها سالن نمایش و کارگاههای تخصصی، به قطب سینما، تئاتر، نقاشی و موسیقی تبدیل شد. در مدتی کوتاه، کانون با برگزاری اردوها و مسابقات هنری، استعدادهای بیشماری را از روستاها گرفته تا شهرهای بزرگ شکوفا کرد.کانون که امروز پس از چهار دهه مداخلات جمهوری اسلامی و تزریق عقاید، در دوران افول بهسر میبرد، میراثدار خاطرات جمعی نسلهایی است که در راهروهای کتابخانههایش، دنیای هنر و اندیشه را کشف کردند.
برای افزودن برچسب وارد شویدیلدا گرامی داشت نور و مژده رفتن تاریکی
۲۹ آذر ۱۴۰۴ · ۶ دقیقه
Translator «یلدا» به معنای تولد یا روشنایی رویدادی است که میلیونها نفر از ایران و افغانستان گرفته تا جمهوری آذربایجان و ساکنان قفقاز در شب ۳۰ آذر، که در تقویم شمسی که مصادف با انقلاب زمستانی کره زمین است، آن را جشن میگیرند. گرامیداشت زایش ایزد ایرانی مهر یا میترا که بسیاری از پژوهشگران معتقدند الهامبخش آیینهایی بوده است که تنها چند روز پس از آن با عنوان میلاد مسیح جشن گرفته میشوند. یلدا که از آن با نام شب چله نیز یاد میشود، در سنت ماقبل زرتشتی پرستش میترا، خدای خورشید، ریشه دارد اما در دوران زرتشتیان بود که محبوبیت و رواج یافت و طلوع خورشید پس از طولانیترین شب سال جشن گرفته شد.
برای افزودن برچسب وارد شویدیلدا و کریسمس نمادهایی که ریشه در آئینهای کهن ایرانی دارند
۱۶ آذر ۱۴۰۴ · ۱۳ دقیقه
گاه تقویم، داستانهای قدیمیتری را برای ما روایت میکند. از پیوندهایی که در نگاه اول شاید بعید به نظر برسند. مانند جشن باستانی یلدا در ایران زمین و کریسمس در میان مسیحیان. آیا ممکن است این دو آیین، با همه تفاوتهای فرهنگی و تاریخی، ریشههایی مشترک داشته باشند؟ یلدا، این شب باشکوه که مردمان پهنه وسیعی از آسیای میانه گرفته تا خاورمیانه این طولانیترین شب سال را جشن میگیرند، یکی از قدیمیترین جشن های باستانی ایران زمین میباشد. در ایران باستان، مردم باور داشتند که با پایان این شب تاریک، خورشید بار دیگر به قدرت خود بازمیگردد و روزها بلندتر میشوند. یلدا در زبان سریانی به معنای «زایش» است؛ زایش خورشید، تولد روشنایی و آغاز نویدبخش روزهای بهتر.
برای افزودن برچسب وارد شویدمسیحیت در ایران زمین
۹ آذر ۱۴۰۴ · ۱۵ دقیقه
ایران، امپراتوری هخامنشی و کورش کبیر، نقش پررنگی در کتاب مقدس یهودیان که به عنوان «عهد عتیق» بخشی از کتاب مقدس مسیحیان نیز شد، داشتند. در روایات مسیحیان نیز از همان آغاز نقش ایرانیان به چشم میخورد. از جمله تزئینات کریسمسی که همهجا میبینیم شمایل «سه مرد شرقی» است که پس از تولد عیسی به دیدنش میآیند و برایش طلا و صمغ کندر و مُر مَکی میآورند. «شرقِ» مورد نظر آن سالها به احتمال بسیار ایران بوده است. در سده اول مسیحیت روایاتی درباره سفر حواریون عیسی به ایران وجود دارد. مثلا توما، که پس از سفرهای شرقی خود در جنوب هندوستان درگذشت، تقریبا به طور قطع از ایران گذشته است. مسیحیان ایران در داستانهای خود از سخنرانی او برای پیروانش در ساحل دریاچه ارومیه میگویند. روستای آشوری مار نوخا در آن نزدیکی، امروز کلیسایی دارد که پیشینه خود را به توما میرساند.
برای افزودن برچسب وارد شویدتئاتر شهر، تماشا خانه ای منحصر به فرد در قلب پایتخت
۲ آذر ۱۴۰۴ · ۶ دقیقه
در سالهای پایانی دهه ۱۳۴۰، به لطف تحصیل و رفتوآمد اهالی فرهنگ و هنر به اروپا، زمینه شکلگیری هنرهای نمایشی مدرن در ایران فراهم شد. در این دوران، بیشتر برنامههای نمایشی تهران در کافه شهرداری معروف به «مهمانخانه بلدیه» روی صحنه میرفت، اما با ظهور نسل برجستهای از هنرمندان تئاتر در ایران و افزایش نمایشهای در حال اجرا، کمبود فضاهای نمایشی در ایران محسوس شد. در پی این احساس نیاز بود که شهبانو فرح پهلوی که به ساخت مراکز فرهنگی هنری در ایران اهتمامی ویژه داشت، دستور ساخت تئاتر شهر را با معماری منحصربهفرد صادر کرد. به این ترتیب، کار ساخت مجموعه تئاتر شهر تهران با طراحی بیژن انصاری و نظارت مهندسی علی سردارافخمی در سال ۱۳۴۶ و در پاسخ به نیازهای جامعه هنری روبهپیشرفت ایران آغاز شد و با گذشت حدود پنج سال، در هفتم بهمن ۱۳۵۱ به بهرهبرداری رسید. علی سردارافخمی، از شاگردان هوشنگ سیحون، معمار برجسته ایرانی بود.
برای افزودن برچسب وارد شویدروحالله خالقی آهنگسازی که روح بر تن سرود همبستگی ایرانیان، «مرز پر گهر» دمید
۲۵ آبان ۱۴۰۴ · ۱۲ دقیقه
روحالله خالقی، آهنگساز و موسیقیدان برجسته که با ساخت موسیقی «مرز پرگهر» به نامی فراموشنشدنی در تاریخ ایران تبدیل شد، شصت سال قبل در ۲۱ آبان در اتریش چشم از جهان فرو بست و در ۲۹ آبان در ایران به خاک سپرده شد اما جاودانگیاش در این خاک با آثارش ادامه یافت.خالقی در سال ۱۳۲۳، در زمانی که ایران در اشغال نیروهای متفقین بود و احساس کشست و بیپناهی در میان مردم موج میزد، آهنگ «ای ایران» یا «مرز پرگهر» را بر شعری از حسین گلگلاب ساخت و برای اجرای غلامحسین بنان و گروه کُر تنظیم کرد. اثری که هنوز هم ایرانیان، هرگاه بخواهند همبستگی خود را به نمایش بگذارند، آن را همخوانی میکنند.خالقی آثار برجسته بسیاری از جمله «بهار دلنشین»، «چنگ رودکی» و «سرود نفت» نیز دارد و یاد او برای همیشه با این «مرز پرگهر» گره خورده است
برای افزودن برچسب وارد شویدگارد جاویدان، پاسدار شکوه ملی و حافظ شاهنشاهی ایران
۱۸ آبان ۱۴۰۴ · ۱۹ دقیقه
نیروی منظم «گارد جاویدان» نخستینبار در دوران داریوش بزرگ شکل گرفت و در همان زمان نیز مهمترین بخش ارتش شاهنشاهی ایران شناخته شد، چراکه سربازان آن نخبهترین افسران ارتش بودند. در میان گارد جاویدان، واحدی ویژه مامور پاسداری از پرچم شاهنشاهی بود که بعدها به «درفش کاویان» شهرت یافت. این پرچم، نشان وحدت و پایداری امپراتوری ایران بود و حفاظت از آن افتخاری بزرگ برای سرباز گارد جاویدان به شمار میآمد. جستوجو در منابع تاریخی نشان میدهد که بعد از ساسانیان نیز در مواردی معدود دستکم نام گارد جاویدان زنده شد، ازجمله نقل شده است که بابک خرمدین نیز همین نام را برای سپاهش برگزید.
برای افزودن برچسب وارد شویدیکصدمین سال روزی که مجلس شورای ملی «به نام سعادت ملت» به سلطنت قاجار پایان داد
۱۱ آبان ۱۴۰۴ · ۷ دقیقه
Translator پیشنهادی که از سوی نمایندگان موافق انقراض سلسله قاجار در مجلس ارائه شد، بر نارضایتی عمومی و خطراتی تأکید داشت که به سبب ناتوانی و بیکفایتی شاهان قاجار، کشور را تهدید میکرد. آنان یادآور شدند که «حفظ مصالح عالیهی مملکت مهمترین منظور و نخستین وظیفه مجلس شورای ملی است و باید هرچه زودتر به بحران موجود پایان داده شود». در متن رسمی پیشنهادی که به مجلس تقدیم شد، آمده بود: «پیشنهاد میکنیم مجلس شورای ملی انقراض سلطنت قاجاریه را اعلام نموده و حکومت موقتی را در حدود قانون اساسی و قوانین موضوعهی مملکتی به شخص آقا رضاخان پهلوی واگذار نماید.» بر پایه این طرح، تعیین تکلیف نهایی حکومت به نظر مجلس موسسان واگذار شد تا در آن، تغییرات لازم در قانون اساسی مورد بررسی قرار گیرد. آنچه در تاریخ ایران ماندگار شد این بود که پس از سخنرانی موافقان و مخالفان، تنها چهار نفر از نمایندگان با این طرح مخالفت کردند و اکثریت مجلس؛ یعنی 80 نماینده به انقراض سلسله قاجار و سپردن زمام امور به رضاخان رای مثبت دادند.
برای افزودن برچسب وارد شویدهفتم آبان، روز کوروش کبیر در تقویم ایرانیان
۴ آبان ۱۴۰۴ · ۱۸ دقیقه
«در ماه اَرَخسمنو روز سوم، کوروش به بابِل اندر آمد. شاخههای سبز در برابر گسترده شد.» این جملات از کتیبه «رویدادنامه نبونید» است که ورود تاریخی کوروش به بابِل را ثبت کرده است. مورخان روز سوم ارخسمنو را برابر با ۷ آبان میدانند و اگرچه این مناسبت هنوز در تقویم رسمی جمهوری اسلامی به ثبت نرسیده، نهتنها در ایران که در گوشهوکنار دنیا به نام روز کوروش شناخته میشود. فرمان مشهور کوروش برای آزادسازی یهودیان که پس از فتح بابِل صادر شد، این پادشاه بزرگ ایران را به نماد حقوق بشر در جهان تبدیل کرد.
برای افزودن برچسب وارد شویداز بادِ جنوب تا حیاط داییجان: میراث ناصر تقوایی برای ایرانیان
۲۷ مهر ۱۴۰۴ · ۵ دقیقه
این روایتی کوتاه از زندگی و میراث ناصر تقوایی است؛ فیلمسازی که نامش برای همیشه با سریال طنز «داییجان ناپلئون» گره خورده است. تقوایی در ۸۴سالگی درگذشت، اما تاثیرش بر سینمای ایران و بر ذائقه طنزِ تصویری ما ماندگار است. او فرزند آبادان بود؛ جایی که گرمای جنوب، بوی نفت، و نفسِ دریا در کارهایش حضور دائم دارند. پیش از آنکه برسیم به «داییجان»، لازم است چند دقیقه بر مسیر دقیق و مستندِ او تا میانه دههی پنجاه مکث کنیم؛ مسیرِ فیلمسازی که از مستند آغاز شد و با یک اقتباس ادبی بینقص در تلویزیون ملی ایران، به اوج رسید. تقوایی از دل مستندسازی بیرون آمد. در میانهی دههی چهل، برای تلویزیون ملی ایران چند فیلم کوتاه ساخت که حالوهوای زندگی مردم، شهر و آیینها را ثبت میکرد: «تاکسیمتر» در سال ۱۳۴۶ درباره تاکسیهای تهران و دردسرهای نصب این دستگاههای جدید بود؛ یک مشاهدهی ساده اما دقیق از برخورد سنت با نظم مدرن.
برای افزودن برچسب وارد شویدفساد در پرونده کرسنت و غارت سرمایه های به جا مانده از دوران شاه فقید
۲۰ مهر ۱۴۰۴ · ۷ دقیقه
داستان را میتوان از پشت شیشههای یک ساختمان اداری در قلب لندن آغاز کرد؛ ملکی قدیمی در نزدیکی پارلمان بریتانیا که در دهه ۱۳۵۰، زمانی که صنعت نفت ایران در حال جهانیشدن بود، خریداری شد تا نشانی از حضور و اعتبار ایران در اروپا باشد. امروز همان ساختمان به ارزش صد میلیون پوند، زیر چتر احکام قضایی قرار گرفته تا بخشی از غرامتی را جبران کند که ایران در پروندهای به نام کرسنت بدهکار شده است. این تصویر، ساده و شاید بیرحم، خلاصهای روشن از مسیری است که یک قرارداد تجاری امضا شده در سال ۱۳۸۰ طی کرده تا به حراج بخشی از داراییهای ملت ایران در دوران پادشاهی پهلوی در خارج بینجامد.
برای افزودن برچسب وارد شویدمرزبندی سیاسی با ایران، تغییر نام زبان فارسی به «دری» در افغانستان
۱۳ مهر ۱۴۰۴ · ۲۰ دقیقه
تصمیم حکومت افغانستان در دهه ۱۳۴۰ برای جایگزینی واژه «دری» به جای «فارسی» بهعنوان زبان رسمی این کشور اقدامی سیاسی برای بازتعریف مرزهای هویتی و فرهنگی و بهنوعی ایجاد تمایز نمادین از حوزه تمدنی ایران بزرگ بود. در واقع محمدظاهرشاه، پادشاه وقت افغانستان، بر آن بود که با این کار میان دو زبان غالب در این کشور یعنی پشتو و فارسی، موازنه برقرار و حساسیتهای قومی را کنترل کند. این در حالی است که استفاده رسمی از واژه دری، به منزله جایگزینی برای «زبان فارسی»، مفهومی متفاوت با «فارسی دری» رایج در ادبیات کلاسیک حوزه تمدنی ایران بزرگ را تداعی میکند.
برای افزودن برچسب وارد شویدنقش تاریخی ایران در تاسیس سازمان ملل متحد
۳۰ شهریور ۱۴۰۴ · ۱۱ دقیقه
فروردین ۱۳۲۴ خورشیدی. دنیا از جنگی ویرانگر بیرون آمده. شهرها ویران، میلیونها کشته، و ملتها بر سر یک دوراهی: آیا بشر برای سومین بار به سمت جنگ جهانی میرود… یا متحد میشود و نظمی نوین میسازد؟ در فروردین ۱۳۲۴ در سانفرانسیسکو، نمایندگان پنجاه کشور گرد هم آمدهاند. میان آنها، هیأتی از کشوری که هنوز تحت اشغال نیروهای خارجی است: ایران. پادشاهی جوان به تازگی بر تخت نشسته: محمدرضا شاه پهلوی. پدرش، رضاشاه، به رغم اعلام بیطرفی در جنگ جهانی دوم، پس از اشغال ایران به دست متفقین در شهریور ۱۳۲۰ پادشاهی را به فرزندش سپرد. حالا این شاه جوان، تاج و تخت کشوری را به ارث برده که جنوب و شمال آن در اشغال ارتش بریتانیا و شوروی است.
برای افزودن برچسب وارد شویدحماس؛ از انتفاضه اول تا طوفان در خاورمیانه
۲۳ شهریور ۱۴۰۴ · ۸ دقیقه
حماس یا «حرکت مقاومت اسلامی» یکی از مهمترین بازیگران فلسطینی و همزمان یکی از بحثبرانگیزترین گروههای سیاسی-نظامی خاورمیانه است. این گروه در سال ۱۹۸۷ و در جریان انتفاضه اول فلسطین توسط شیخ احمد یاسین و جمعی از اعضای اخوانالمسلمین در غزه بنیانگذاری شد. در آن زمان، فضای فلسطین مملو از خشم و ناامیدی بود؛ گسترش شهرکهای اسرائیلی زمینهساز شورش گستردهای شد که به انتفاضه معروف شد. حماس بهسرعت خود را بهعنوان گروهی که میخواهد مقاومت مسلحانه و اسلامی را به راه اصلی مبارزه تبدیل کند، معرفی کرد. از همان آغاز، حماس دو شاخه اصلی داشت: شاخه سیاسی که بر فعالیتهای اجتماعی، مذهبی و تبلیغاتی تمرکز میکرد، و شاخه نظامی که به نام «گردانهای عزالدین قسام» شناخته شد. این شاخه از اوایل دهه نود عملیاتهای مسلحانه و بمبگذاریهای انتحاری را آغاز کرد. آمریکا در سال ۱۹۹۷ و بعد اتحادیه اروپا و بسیاری کشورهای غربی آن را در فهرست سازمانهای تروریستی قرار دادهاند.
برای افزودن برچسب وارد شویدشهریورگان، جشن دادگری و پیوند شهر و شهریار آرمانی
۹ شهریور ۱۴۰۴ · ۸ دقیقه
سیامین روز از ماه مرداد در گاهشمار خیامی برابر با چهارم شهریور در گاهشمار زرتشتی به نام «جشن شهریورگان» شناخته میشود. ریشه جشن شهریورگان به ایران باستان میرسد و مضمون اصلی آن «شهریاری بر نفس» و دستیابی به «شهر آرمانی» است و ایرانیان باستان این روز را با آیینها و آدابی ویژه گرامی میداشتند. در گاهشمار زرتشتی، هم روز چهارم ماه و هم ششمین ماه سال به نام شهریور خوانده میشود؛ امشاسپندی که یکی از شش یار بزرگ اهورامزدا بود و در جایگاه دوم پس از بهمن قرار داشت. همانند دیگر امشاسپندان، او نیز دو بُعد مینوی و زمینی دارد: در عرصه معنوی، یادآور قدرت و فرمانروایی مطلق اهورامزدا است و در جهان مادی، نگاهبان فلزات، ابزار جنگ و سلاحها.
برای افزودن برچسب وارد شویدتبارشناسی قوم هزارههای افغانستان
۲ شهریور ۱۴۰۴ · ۸ دقیقه
قوم هزاره، با چهرههایی که یادآور اقوام آسیای شرقیاند و با ریشههایی کهن در تاریخ و جغرافیای افغانستان، یکی از اقوامی است که سرگذشتی پرفراز و نشیب در این سرزمین داشته است؛ آنان فارسیزباناند، بیشترشان پیرو مذهب تشیعاند و خود را به پاسداری از سنتها متعهد میدانند و رد پایشان را از دشتهای سرد بامیان تا محلههای مهاجرنشین مشهد و تهران میتوان جستوجو کرد. تبار قوم هزاره ازجمله موضوعاتی است که همواره محل اختلاف نظر پژوهشگران بوده و نظریههای گوناگونی درباره آن ارائه شده است.
برای افزودن برچسب وارد شویدعارف، سلطان موسیقی پاپ ایران ۸۵ ساله شد
۲۶ مرداد ۱۴۰۴ · ۹ دقیقه
نوزدهم مردادماه ۱۳۱۹، اندکی پس از تاسیس نخستین فرستنده رادیویی در ایران، کودکی در تهران به دنیا آمد که سالها بعد از طریق همین رادیو به شهرت رسید و ترانههایش از «سلطان قلبها» گرفته تا «کی بهتر از تو» و دهها قطعه ماندگار دیگر در حافظه جمعی چندین نسل از فارسیزبانان نقش بست. عارف عارفکیا با صدایی بینظیر، سبک بیهمتا و ترانههایی سرشار از عشق و احساس، توانست سنت موسیقی ایرانی و جریان نوظهور موسیقی پاپ را به هم پیوند بزند. عارف از دوازدهسالگی آواز خواندن را آغاز کرد. در دوران نوجوانی، همراه با دو دوست دیگرش، عضو یک گروه کوچک موسیقی شد که اجرای برنامههای خیریه، بهویژه برای سازمان «حمایت اجتماعی از مادران و کودکان»، را برعهده داشتند.
برای افزودن برچسب وارد شویدنظام و واحد پولی ایران از دریک تا ریال
۱۹ مرداد ۱۴۰۴ · ۱۱ دقیقه
نخستین گامها در مسیر تشکیل نظام پولی به دوره هخامنشیان بازمیگردد؛ زمانیکه داریوش بزرگ سکههای طلا به نام «دریک» را ضرب کرد و تصویر یک کماندار را بر آن نشاند. این سکهها نماد اقتدار اقتصادی یک امپراتوری بزرگ بودند و در سراسر قلمرو هخامنشیان گردش داشتند. اما این تنها آغاز راه بود. پس از آن نیز سکههای دیگری جایگزین نظام پولی ایران شدند، ازجمله «پشیز» در دوران ساسانی، سکهای از جنس مس یا برنز که امروزه بیشتر با معنای «بیارزش» در ذهنها قرین است. در سدههای بعد، با ورود مغولان به ایران، تحولی بزرگ در نظام پولی رخ داد: استفاده از اسکناس کاغذی با نام «چاو». این نخستین بار بود که از پول غیرفلزی استفاده میشد، گرچه عمرش کوتاه و با بیاعتمادی عمومی همراه بود. در ادامه، واحدهایی مانند «دینار»، که از امپراتوری روم شرقی میآمد، بهتدریج در ایران اسلامی نیز به کار گرفته شد و پایه محاسبات اقتصادی بسیاری از حکومتها شد.
برای افزودن برچسب وارد شویدبستنی ایرانی و تاریخ تحول آن از دوره هخامنشیان تا ناصری
۱۲ مرداد ۱۴۰۴ · ۸ دقیقه
هرچند خاستگاه بستنی مدرن و امروزی را باید در اروپا و آمریکا جستوجو کرد، بر اساس برخی منابع تاریخی، ردپای این خوراکی شیرین و خنک به ایران باستان میرسد؛ وقتی درباریان هخامنشی، شربتهایی از ترکیب یخ و عسل درست میکردند. بر اساس دادههای موجود در دایرهالمعارف بریتانیکا و کتاب «نخستینها»، نوشته رابین ویر، ایرانیان حدود ۵۵۰ سال پیش از میلاد، در دوره هخامنشیان، نوعی دسر یخزده به نام «شربت» یا «فالوده» تهیه کردند. این دسر از ترکیب برف کوهستان، گلاب، آبمیوه (عمدتا انگور) و گاهی رشتههای نشاسته درست میشد و در تابستانهای گرم، بهویژه در مناطق کوهستانی، صرف میشد.
برای افزودن برچسب وارد شویدزندگی شاهزاده رضا پهلوی در مسیر تبعید
۶ مرداد ۱۴۰۴ · ۹ دقیقه
شاهزادهرضا پهلوی، نهم آبانماه سال ۱۳۳۹ در خیابان مولوی در حالی چشم بهجهان گشود که طبق روایت شاهدان عینی و اسناد تاریخی از صفر تا صد امنیت بیمارستان و شهبانو فرح پهلوی و شاهزاده را پهلوانان جنوب شهر برعهده داشتند. بعدها این بیمارستان «زایشگاه فرح پهلوی» نام گرفت. شاهزادهرضا از نخستین سالهای کودکی، تخت آموزشهای ویژه قرار گرفت. معلمی فرانسوی با نام مادمازل ژوئل فوبه، مسئولیت آموزشهای روزانه و خاص شاهزاده را برعهده داشت و گروهی از آجودانها نیز نظم و انضباط دربار را در زندگی شخصی او پیاده میکردند. او در سیزدهمین سال زندگیاش، خلبانی را از بهطور مستقیم از محمدرضاشاه آموخت و در اسفندماه ۱۳۵۶، در حالیکه تنها ۱۶ سال داشت، نخستین پرواز انفرادیاش را با جنگنده اف-۵ در پایگاه شکاری دزفول انجام داد.
برای افزودن برچسب وارد شویدسفره عقد ایرانی در گذر زمان
۲۱ تیر ۱۴۰۴ · ۱۰ دقیقه
با جستجو در منابع تاریخی، درمییابیم که ریشه سفره عقد به ایران باستان و آیین زرتشتی بازمیگردد. نخستین مستندات تاریخی درباره پیشینه سفره عقد به روایات مربوط به اسکندر مقدونی بازمیگردد. بر اساس این روایات، اسکندر و همراهانش هنگام ازدواج با زنان ایرانی، مراسمی بر پایه سنت زرتشتی کنار سفرهای آیینی برگزار کردند. در این مراسم که در اسناد تاریخی به «عروسی دستهجمعی» شهرت دارد و خود اسکندر هم با دختر داریوش سوم ازدواج کرد، عروسی به سبک پارسی برگزار شد.
برای افزودن برچسب وارد شویدسنت حجله بستن ایرانیان در عروسی و عزا
۱۵ تیر ۱۴۰۴ · ۹ دقیقه
حجلهبستن از آیینهای نمادین و دیرپای فرهنگ ایرانی است که در دو موقعیت کاملا متفاوت—عروسی و عزا—برپا میشود، اما در هر دو حالتی از گذار و تغییر زندگی را نشان میدهد. در مراسم عروسی، حجله با پارچههای رنگین، آینه، گل و شمع تزیین میشود و نمادی از پاکی، باروری و آغاز زندگی مشترک است. این حجله معمولا در خانه نوعروس یا در معابر عمومی برای جشن و شادی ساخته میشود. در مقابل، نوع دیگر حجله در سوگ جوانان ناکام و در دستههای عزاداری بهویژه ایام محرم دیده میشود. به گفته علی بلوکباشی، مردمشناس، این حجلهها معمولا به شکل اتاقک استوانهای ستوندار بدون دیواره و با سقفی گنبدی یا تاجیشکل ساخته میشوند و با آینهکاری، کاغذهای رنگی، فانوس، شمعهای سیاه و سفید، پرچم و پرهای رنگی پرندگان تزیین میگردند. در این شکل، حجله نه نماد وصال، بلکه نشانه حسرت، ناتمامماندن زندگی و بزرگداشت یاد درگذشتهای است که مجال تجربه زندگی مشترک را نیافته است.
برای افزودن برچسب وارد شویدفراز و نشیب رابطه ایران و اسرائیل در هشت دهه
۸ تیر ۱۴۰۴ · ۲۶ دقیقه
ایران در سال ۱۹۴۹، بهعنوان دومین کشور مسلمان پس از ترکیه، کشور اسرائیل را بهرسمیت شناخت. محمدرضاشاه پهلوی، رسمیت و تحکیم اسرائیل را فرصتی مطمئن برای تقویت موقعیت ایران در خاورمیانه میدانست و اسرائیل نیز برایش متحدی مطمئن در مسیر اهداف سیاست خارجی بود. منشه امیر، روزنامهنگار و مدیر بخش فارسی رادیو اسرائیل با اشاره به تهدیدهای همسایگان عرب و احتمال تلاش آنها برای تصرف خوزستان، ارزیابی میکند که احتمالا یکی از دلایل محمدرضاشاه برای نزدیک شدن به اسرائیل، ایجاد نوعی توازن قوا در منطقه بوده است.
برای افزودن برچسب وارد شویدبرجستهترین آثار موزه ملی جواهرات ایران
۱۷ خرداد ۱۴۰۴ · ۷ دقیقه
گنجینه جواهرات ملی ایران یکی از ارزشمندترین و گرانبهاترین مجموعههای جواهرات در جهان بهشمار میرود. آثار موجود در این خزانه طی قرنها، از دوران نادرشاه افشار تا پایان دوره پهلوی، گردآوری شدهاند و از نظر هنری، تاریخی و ارزش مادی، جایگاهی منحصربهفرد دارند. در سال ۱۳۳۹، این گنجینه بهعنوان پشتوانه اسکناس به بانک مرکزی ایران واگذار شد و از آن زمان تاکنون تحت نظارت این نهاد نگهداری میشود. پیشینه گنجینه جواهرات ملی ایران به دوران رضاشاه پهلوی بازمیگردد. بر پایه اسناد تاریخی به دنبال صدور فرمان رضاشاه، گروهی متشکل از کارشناسان ایرانی و فرانسوی، فهرستی دقیق از جواهرات سلطنتی ایران تهیه کردند. سپس در آبان ۱۳۱۶ خورشیدی، پس از تصویب قانون ملی شدن جواهرات سلطنتی در مجلس شورای ملی، ۳۳ صندوق بزرگ شامل صدها کیلوگرم طلا و جواهر تاریخی، به همراه ۲۲ صندلی طلاکوب، از کاخ گلستان به خزانه بانک ملی ایران منتقل شد. موزه جواهرات در قالب ۳۷ گنجه یا ویترین دستهبندی شده است. پیشکلاه کیانی، کمربند زرین، بشقاب مرصع، الماس نورالعین، تخت طاووس، تاج شهبانو، تخت نادری، سپر نادری، کلاه عباس میرزا، تاج کیانی، جقه نادری، تاج پهلوی، الماس دریای نور، کره جواهرنشان و صندوق جواهرات برخی از جواهرات بینظیر و شاخص گنجینه جواهرات ملی ایراناند.
برای افزودن برچسب وارد شویدپنجاه سال از اولین پرواز همای ایران به نیویورک گذشت
۱۰ خرداد ۱۴۰۴ · ۶ دقیقه
آتش جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی، دامن فرودگاهها و هواپیماها را نیز گرفت. بر اساس آنچه در مجلس شورای اسلامی اعلام شد، در این جنگ ۱۰ هواپیما به کلی از بین رفتند، ۱۰ هواپیما آسیب جدی دیده و قابل تعمیر نیستند و ۵۰ هواپیما نیز دچار آسیب شدهاند که امکان تعمیر و بازگشت به فعالیت دارند. مشخص نیست این ناوگان هوایی که پیش از این نیز با تحریمها و مدیریت مخرب، از روزهای اوج خود فاصله زیادی داشت، چطور بتواند از این بحران عبور کند. هواپیمایی هما، ناوگانی که اولین پروازش را در فروردین ۱۳۴۱ انجام داد و خیلی زود به یکی از مدرنترین خطوط هواپیمایی آسیا و جهان تبدیل شد، بعد از ۶۴ سال، اینبار با چالشی دیگر روبهروست.
برای افزودن برچسب وارد شویدهنر خوشنویسی و خط ایرانی نستعلیق
۴ خرداد ۱۴۰۴ · ۹ دقیقه
میان تمامی شیوههای خوشنویسی، هیچ خطی همچون نستعلیق، با روح و زبان فارسی پیوند عمیق ندارد. این خط نهفقط ابزار نگارش، بلکه آینه ذوق، هنر و هویت فرهنگی ایرانیان است. نام «نستعلیق» از ترکیب دو واژه «نسخ» و «تعلیق» ساخته شده است و نشاندهنده پیوند و آمیختن دو سبک خوشنویسی پیشین است. نسخ به معنای خطی خوانا، مستقیم و ساده که برای کتابت قرآن، متون عربی و متون رسمی به کار میرفت و تعلیق که خطی ایرانیتر، روانتر و مایلتر بود و بیشتر در مکاتبات دیوانی و اداری ایران دوران ایلخانان و تیموریان استفاده میشد. خوشنویسان ایرانی بهویژه در سده هشتم هجری، برای رسیدن به خطی که هم زیبایی منحنیها و جریان سیال تعلیق را داشته باشد و هم نظم و خوانایی نسخ را حفظ کند، از ترکیب این دو شیوه، خطی تازه پدید آوردند و آن را «نسـتعلیق» نامیدند. برخلاف نسخ که در حجاز و شام پدید آمد، نستعلیق بهصورت کامل در ایران، بهویژه در آذربایجان و خراسان، شکل گرفت. خط نستعلیق را بسیاری از هنرشناسان و خوشنویسان، «ملکه خطوط فارسی» دانستهاند. این خط با ساختاری ویژه و زیباشناسی منحصربهفرد، بیش از هر خط دیگری با روح زبان فارسی همخوانی دارد. یکی از بارزترین ویژگیهای خط نستعلیق را «سیالیت و نرمی حرکتها» میدانند و که گویی نگارش حروف از جریانهای طبیعی چون نسیم یا آب الهام گرفتهاند و این روانی، حرکت چشم روی سطور را لطیف و بیزحمت میکند. در کنار این ویژگی، توازن و هماهنگی ساختاری از اصول بنیادین این خط به شمار میآید. به باور میرعماد حسنی که از بزرگترین استادان نستعلیقنویسی تاریخ ایران شناخته میشود: «خوشنویس باید چنان تعادل میان بالا و پایین، راست و چپ و اندازه حروف برقرار کند که سطر، دلنشین و چشمنواز شود.»
برای افزودن برچسب وارد شویدبحران تشنگی؛ خشکسالی یا خشکاندن عمدی ایران؟
۲۸ اردیبهشت ۱۴۰۴ · ۱۴ دقیقه
با توجه به اشاره دونالد ترامپ، رئیس جمهوری ایالات متحده به خشکسالی در ایران طی سفری که به ریاض، پایتخت عربستان سعودی داشت، نگاهی کردیم به بحران عمیق خشکسالی و کمآبی. در این قسمت سرزمین ما درباره سوءمدیریت عمدی و تخریبی منابع آب و محیطزیست مطالبی خواهید شنید که کمتر در رسانهها دربارهشان صحبت شده است.
برای افزودن برچسب وارد شویداز شهبندر تا بندر رجایی به روایت تاریخ
۱۳ اردیبهشت ۱۴۰۴ · ۶ دقیقه
بندر یا اسکله رجایی، که تا پیش از وقوع انقلاب ۵۷ به نام «شهبندر» شناخته میشد، یکی از بزرگترین پروژههای بندری ایران در دوران محمدرضاشاه پهلوی بود که پیشینه احداثش به سالهای پایانی دهه ۱۳۴۰ بازمیگردد. بیش از چهار سال از آغاز عملیات احداث «شهبندر» نگذشته بود که با وقوع انقلاب اسلامی این پروژه نیز مانند بسیاری از طرحهای عمرانی دیگر متوقف شد. در نهایت شهبندر در سال ۱۳۶۲ احداث شد، اما این بندر از نظر وسعت، ظرفیت و زیرساخت بسیار کوچکتر و محدودتر از طرح اولیه بود.
برای افزودن برچسب وارد شویدرهبر معنوی کاتالویک های جهان، پاپ، چگونه انتخاب می شود؟
۶ اردیبهشت ۱۴۰۴ · ۷ دقیقه
در لحظهای که ناقوسهای واتیکان خبر درگذشت پاپ فرانسیس را به جهان اعلام کردند، یکی از پیچیدهترین و رمزآلودترین آیینهای مذهبی جهان آغاز شد. مراسم انتخاب پاپ آمیزهایست از سنتهای هزارساله کلیسای کاتولیک و ابزارهای مدرن، با هدفی روشن و تغییرناپذیر: حفظ رازداری کامل در انتخاب جانشین معنوی پطرس قدیس. کاردینالها، روحانیان عالیرتبه کلیسا، در فرآیندی محرمانه، پشت درهای بسته واتیکان، گرد هم میآیند تا رهبر جدید مسیحیان کاتولیک را برگزینند. طبق قوانین کلیسا، مراسم تدفین پاپ نباید زودتر از روز چهارم و نه دیرتر از روز ششم پس از درگذشت برگزار شود و در پی آن کلیسا وارد مرحلهای به نام سِدیس واکانس، یا «جای خالی پاپ»، میشود. در این دوره کاردینالها از سراسر جهان به واتیکان فراخوانده میشوند. گردهمایی رسمی آنها که کُنکلاو نام دارد، معمولاً بین روز پانزدهم تا بیستم پس از آغاز سِدیس واکانس برگزار میشود، مگر آنکه همه کاردینالهای واجد شرایط زودتر برسند و مراسم انتخاب سریعتر آغاز شود.
برای افزودن برچسب وارد شویدسعدی شیرازی پادشاه ملک سخن فارسی
۳۱ فروردین ۱۴۰۴ · ۷ دقیقه
در تقویم ایرانی یکم اردیبهشت ماه به نام شیخ اجل، سعدی شیرازی ثبت شده است. علت انتخاب این روز این است که استاد سخن، در مقدمه گلستان زمان شروع نگارش آن را اول اردیبهشتماه جلالی سال ۶۵۵ قمری و زمان شروع نگارش بوستان را اول اردیبهشت ماه سال ۶۵۶ قمری ذکر کرده است. سعدی شیرازی، یکی از اصلیترین قلههای زبان و ادبیات فارسی است که آثارش نه فقط در دورهای که میزیست، که طی قرنهای متمادی تاثیرگذار بود. ایرانیان علاوه بر اینکه سعدی را تحت عنوان استاد سخن میشناسند، حکمت و آموزههای اخلاقیاش را نیز میستایند.
برای افزودن برچسب وارد شویدرابطه ایران وآمریکا
۲۳ فروردین ۱۴۰۴ · ۲۶ دقیقه
نمایندگان جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده آمریکا روز شنبه ۲۳ فروردین در مسقط مذاکره میکنند. به این مناسبت نگاهی دوباره انداختیم به فراز و نشیبهای روابط ایران و آمریکا. استاد امیر طاهری در این پادکست با اشاره به اقدامات دونالد ترامپ در دوره اول ریاستجمهوری در قبال کره شمالی، تاکید کرد: «مقامهای جمهوری اسلامی حتی نمیتوانند در عکس کنار ترامپ قرار بگیرند. آنها اول باید خودشان را از زنجیر ایدئولوژیکی که به دست و پای خود بستند، آزاد کنند.»
برای افزودن برچسب وارد شویدپژوهشی علمی میگوید، ایرانیان با وجود تفاوتهای زبانی، قومی و فرهنگی، ژنهای مشترک بسیاری دارند
۱۷ فروردین ۱۴۰۴ · ۶ دقیقه
پژوهش ژنتیکی منتشر شده در نشریه «پلوس ژنتیکس» نشان داده است که بیشتر ایرانیان به ساختار ژنتیکی مشترکی به نام «خوشه مرکزی ایران» تعلق دارند. ایران در طول تاریخ چهارراه مهاجرتها بوده است. ورود اقوام هندواروپایی، تهاجم اعراب، مهاجرتهای ترکزبانها و حضور اقوام مختلف آسیایی، همگی بخشی از این تاریخاند. اما برخلاف بسیاری از مناطق جهان، در ایران مهاجران ژنوم بومی را جایگزین نکردهاند. بهویژه در جمعیتهای خوشه مرکزی، تغییرات ژنتیکی اندک بوده و پیوستگی ژنتیکی طی هزاران سال حفظ شده است.
برای افزودن برچسب وارد شویدسال کبیسه خورشیدی؛ میراث نابغه ایرانی، حکیم عمر خیام
۱۰ فروردین ۱۴۰۴ · ۶ دقیقه
طی قرون متمادی، منجمان و دانشمندان ایرانی روی تقویم خورشیدی ایران که در گاهشماریهای باستان ریشه دارد، اصلاحاتی انجام دادند. مهمترین این اصلاحات در زمان حکومت ملکشاه سلجوقی بود که گروهی از دانشمندان به سرپرستی عمر خیام نیشابوری مامور اصلاح تقویم شدند. آنها تقویم جدیدی را در سال ۴۵۸ هجری شمسی (۱۰۷۹ میلادی) معرفی کردند که به نام تقویم جلالی شناخته شد. این تقویم یکی از دقیقترین تقویمهای تاریخ و پایه تقویم هجری خورشیدی امروز است.
برای افزودن برچسب وارد شویدچادر عربی یا همان عبای عربی چطور وارد ایران شد؟
۳ فروردین ۱۴۰۴ · ۷ دقیقه
بررسی اسناد تاریخی نشان میدهد آنچه تحت عنوان «چادر عربی» به ایران آمد و پس از وقوع انقلاب اسلامی با استقبال زنان نزدیک به جمهوری اسلامی مواجه شد، در واقع همان «عبای عربی» است که زمانی شیعیان عراق از آن استفاده میکردند. این پوشش تنها مختص زنان نبود، بلکه مردان نیز آن را بر دوش میانداختند.
برای افزودن برچسب وارد شویدنگاهی به واژه سلام و درود در زبان فارسی
۲۶ اسفند ۱۴۰۳ · ۶ دقیقه
واژه «درود» در ادبیات کهن فارسی به معنی آفرین و آرزوی نیکبختی است. برخی زبانشناسان معتقدند این واژه در «دْرُوَت» زبان اوستایی ریشه دارد که آن نیز به معنای تندرستی و سلامتی است و امروز به صورت «درستی» درآمده است. با این حال برخی این ادعا را مستند نمیدانند. واژه «سلام» نیز از ریشه «سلم» در زبان عربی مشتق شده است که معنای سلامتی، صلح و رهایی از آسیب را میرساند. البته تعدادی از محققان از جمله نادر حسنزاده راستگاری، میگویند بهرغم اینکه «سلم» همریشه با واژههای عربی مانند یسلم، تسلیم، سلام و اسلام است، عربی نیست و پیش از ورود به زبان عربی، در سایر زبانهای سامی مانند آرامی، عبری و اکدی نیز وجود داشته است. برخی محققان پا را از این هم فراتر گذاشتهاند و حدس میزنند واژه سلام از طریق زبان آرامی مورداستفاده هخامنشیان به عربی و بعد هم به زبان فارسی وارد شده است.
برای افزودن برچسب وارد شویدحمیرا بانوی آواز ایران ۸۰ساله شد
۱۹ اسفند ۱۴۰۳ · ۱۱ دقیقه
در آسمان هنر ایران، نغمههایی هست که چون جویباری زلال، در جان مردم جاریاند، و در میان آنها، چهرهای میدرخشد: حمیرا. بانویی که صدایش، نهفقط نغمهای خوشآهنگ، که همچون رازی سر به مهر از لطافت و صلابت است؛ صدایی که نه در گذر زمان فرسوده شد و نه در تندباد حوادث خاموش. در واپسین روزهای سال ۱۳۲۳، هنگامی که فضای ایران با رؤیای تغییر و تجدد درآمیخته بود، دختری در تهران چشم به جهان گشود که بعدها نامش زینتبخش تالار مشاهیر موسیقی ایران شد.
برای افزودن برچسب وارد شویدمارش شهریار؛ اثری تاریخی و حماسی برای ایرانیان
۱۲ اسفند ۱۴۰۳ · ۶ دقیقه
«مارش شهریار» یکی از شناخته شدهترین قطعات موسیقی نظامی ایران است که تاریخچه آن در دل تاریخ پرتلاطم کشور به فراموشی سپرده شده است. این قطعه حماسی پرآوازه را علیاکبر دلبری، آهنگساز و موسیقیدان و رهبر ارکستر ارتش شاهنشاهی ایران در سال ۱۳۳۳ خورشیدی خلق کرد. پس از آزادسازی خرمشهر در خرداد ۱۳۶۱ که این مارش بدون اینکه نام اصلی یا زمان ساخت آن اعلام شود، همراه با صدای محمود کریمی علویجه و عبارت معروف «شنوندگان عزیز، توجه فرمایید…» از رادیو پخش شد و بهعنوان صدای پیروزی به حافظه جمعی ملت ایران پیوست.
برای افزودن برچسب وارد شویدتقویم شاهنشاهی؛ تلاشی برای ثبت هویت تاریخی ایرانیان
۲۸ بهمن ۱۴۰۳ · ۹ دقیقه
تغییر تقویم از هجری شمسی به شاهنشاهی در دوران محمد رضا شاه پهلوی فقید انجام شد. مهمترین تغییر این تقویم، جایگزینی روز تاجگذاری کوروش به جای هجرت پیامبر اسلام از مکه به مدینه، به عنوان مبدا گاهشماری بود. اگرچه سال ۱۳۵۴ بر اساس اسناد رسمی، سال بررسی نهایی و تصویب تغییر تقویم کشور است، اما نباید فراموش کرد، بحث نیاز به تقویمی مبتنی بر فرهنگ، تاریخ و هویت ملی، به سالها قبل از آن بازمیگردد.
برای افزودن برچسب وارد شویدنکو داشت عشق و زن در تقویم باستانی ایران زمین. اسفند ماه عشق است و ماه سپندارمذگان
۲۱ بهمن ۱۴۰۳ · ۸ دقیقه
سپندارمذگان، روز زمین و زن در مقام بنیانهای آفرینش و زایایی است. این روز در ایران باستان، روز عشاق بوده است. ایرانیان و بهویژه جوانان در چهار دهه گذشته و با وجود مخالفت شدید جمهوری اسلامی، این روز را برای ابراز عشق گرامی میدارند. پروفسور تورج دریایی ایرانشناس و استاد دانشگاه کالیفرنیا ایرواین آمریکا با اشاره به نوشتههای ابوریحان بیرونی، میگوید که در ایران باستان، روز پنجم اسفند در تقویم یزدگردی، با اقتباس از نام اسپندرمذ، الهه زمین، روز اسپندرمذگان یا سپندارمذگان نامیده شده و عیدی برای بزرگداشت زنان بود.
برای افزودن برچسب وارد شویدشهبانو در آئینه زمان؛ چهار دهه پس از انقلاب در ایران
۱۴ بهمن ۱۴۰۳ · ۸ دقیقه
با نزدیک شدن روز ۲۲ بهمن و سالگرد انقلاب ۱۳۵۷، نگاهی بیندازیم به یکی از چهرههای خانواده پهلوی که با وجود گذشت ۴۶ سال، کماکان در عرصههای مختلف تاثیرگذار و مورد توجه است. شهبانو فرح همراه با آریامهر فقید در سال ۱۳۵۷ ایران را ترک کرد اما او که اقدامات گستردهای در حوزههای فرهنگی، هنری، اجتماعی و آموزشی انجام داده بود، بعد از ترک وطن نیز به فعالیتهای خود ادامه میدهد.
برای افزودن برچسب وارد شویدجشن سده نمادی از نوزایی فرهنگی در ایران
۷ بهمن ۱۴۰۳ · ۹ دقیقه
جشن سده، یکی از قدیمیترین جشنهای باستانی ایرانزمین، بر اساس تقویم خورشیدی مصادف با دهمین روز بهمن است. ابراهیم پورداوود، پژوهشگر برجسته ایرانشناسی، جشن سده را از کهنترین آیینهای ایران میداند. او تاکید دارد این جشن بر اساس روایت شاهنامه و کشف آتش توسط هوشنگشاه شکل گرفته است. به باور او، آتش در فرهنگ ایرانی نمادی از روشنایی و پیروزی بر تاریکی است. ریشه نام سده به عدد صد بازمیگردد. برخی روایات آن را به صدمین روز زمستان نسبت میدهند که از آغاز آبان شمرده میشود. ابوریحان بیرونی در آثار خود به روایت دیگری اشاره دارد و مینویسد: «سده یعنی صد، زیرا در این روز شمار زادگان کیومرث به صد رسید.»
برای افزودن برچسب وارد شویداقوام افغانستان؛ هزارههای افغانستان کیستند؟
۲۹ دی ۱۴۰۳ · ۱۱ دقیقه
هزارههای افغانستان یکی از اقوام با پیشینه تاریخی کهن و هویت فرهنگی منحصر به فرد در این سرزمین محسوب میشوند. این قوم که عمدتاً پیرو مذهب شیعه هستند، در طول قرون متمادی در مناطق مختلف افغانستان کنونی و خراسان بزرگ سکونت داشتهاند. سکونتگاههای اصلی هزارهها که بهعنوان هزارستان شناخته میشود، از نظر جغرافیایی در مناطق کوهستانی و نیمهکوهستانی افغانستان قرار دارد. این مناطق که در منابع تاریخی به نامهای غورستان یا زابلستان نیز آمده است، یکی از زیستبومهای کهن اقوام بومی این سرزمین به شمار میرود. هنری والتر بلیو، افسر و مستشرق بریتانیایی که در قرن نوزدهم میلادی در افغانستان فعالیت داشت، در نوشتههای خود به تنوع جغرافیایی محل سکونت هزارهها اشاره کرده است. او گستردگی هزارستان را از مرزهای کابل و غزنی تا هرات و از نزدیکی قندهار تا بلخ ذکر کرده است. این گستره وسیع، نشان از حضور تاریخی هزارهها در مناطق مختلف افغانستان دارد.
برای افزودن برچسب وارد شویدپنج دهه سقوط ریال ایران در مقابل دلار
۱۸ دی ۱۴۰۳ · ۸ دقیقه
به تازگی قیمت دلار در بازارهای مالی ایران به رکورد بیسابقه ۸۰ هزار تومان رسیده است. اما این افزایش بیش از آنکه ناشی از قدرتگرفتن دلار باشد، بازتاب سقوط ارزش ریال در برابر سایر ارزهای بینالمللی و حتی منطقهای است. این سقوط تاریخی ارزش پول ملی ایرانیان، بهانهای است تا نگاهی به مسیر پر فراز و نشیب ارزش ریال در پنجاه سال گذشته بیندازیم. مسیری که نشان میدهد چگونه یکی از قدرتمندترین ارزهای خاورمیانه به ضعیفترین واحد پولی منطقه تبدیل شد. برای درک بهتر این روند، باید به سالهای پیش از انقلاب بازگردیم. سال ۱۳۵۷، دلار آمریکا در ایران ۷ تومان قیمت داشت؛ نرخی که در دوران حکومت پهلوی و در بازهای ۲۵ ساله حتی کاهش هم یافته بود. در دهههای ۱۳۴۰ و ۱۳۵۰، ثبات ارزش ریال مرهون سیاستهای اقتصادی مبتنی بر ذخایر قوی طلا و رشد اقتصادی پایدار بود. این ثبات، در سال ۱۳۵۷ باعث شد ریال ایران به جمع ۱۲ ارز معتبر جهانی بپیوندد. صندوق بینالمللی پول در همان سال اعلام کرد که ریال در سبد «واحد حق برداشت مخصوص» (SDR) قرار گرفته است؛ موفقیتی که بهسختی میتوان مشابه آن را در تاریخ معاصر یافت. اما با وقوع انقلاب اسلامی و تحولات سیاسی، این مسیر متوقف شد. با تشکیل دولت موقت و سپس دولت رجایی، نرخ دلار که در بازار آزاد بهتدریج افزایش مییافت، بهسرعت به ۲۰ تومان رسید. جنگ ایران و عراق، بحرانهای داخلی و تحریمهای اقتصادی ناشی از اشغال سفارت آمریکا از دلایل اصلی این افزایش بودند. در سالهای جنگ، قیمت دلار در بازار آزاد به ۱۴۵ تومان رسید، اما پذیرش قطعنامه ۵۹۸ در سال ۱۳۶۷ و پایان جنگ باعث شد دلار سقوطی ناگهانی را تجربه کند و طی چند روز از ۱۴۵ تومان به ۵۰ تومان کاهش یابد. این واقعه، به «سکته دلار» معروف شد. در دهه ۱۳۷۰، دولت هاشمی رفسنجانی با شعار آزادسازی اقتصاد و تکنرخیکردن ارز، نرخ رسمی دلار را طی چند مرحله افزایش داد. در نتیجه، قیمت دلار در بازار آزاد تا پایان دوره ریاستجمهوری او به حدود ۴۵۰ تومان رسید.
برای افزودن برچسب وارد شویدرمز و رازهای مذهبی در خاورمیانه، علویها کیستند؟
۹ دی ۱۴۰۳ · ۸ دقیقه
علویهای سوریه، گروهی از مسلمانان شیعه در سوریه هستند که ریشهی اعتقادی و فرهنگی آنان به آموزههای علی ابن ابیطالب نخستین امام شیعیان و چهارمین خلیفه اهل سنت بازمیگردد. این فرقه از دیرباز در مناطق ساحلی سوریه و بهویژه در کوهستانهای طرطوس، لاذقیه و بخشهایی از حمص زندگی میکردند. هر چند جمعیتی از آنها در لبنان و ترکیه هم زندگی میکنند. نقش علویها در ساختار سیاسی سوریه بهطور قابل توجهی با روی کار آمدن حزب بعث و بهویژه با پیدایش و تثبیت قدرت خاندان اسد پررنگ شد. حافظ اسد، پدر بشار اسد، که خود از علویان منطقه قرداحه بود، با بهدست گرفتن قدرت در سال ۱۹۷۰، پایههای دیکتاتوریای را بنا نهاد که ستون اصلی آن بر حمایت بخشی از علویان استوار بود. پس از استقلال سوریه از قیمومیت فرانسه در سال ۱۹۴۶، این کشور شاهد کودتاها و بیثباتیهای پیاپی بود. سرانجام در سال ۱۹۶۳ حزب بعث به قدرت رسید و مسیر یک حکومت اقتدارگرا را هموار کرد. علویان پیش از بهقدرت رسیدن بعثیها، در ساختار سیاسی دمشق جایگاه قدرتمندی نداشتند و عمدتاً در مناطق روستایی و کمبرخوردار زندگی میکردند. با این حال، ورود جوانانی از طبقات پایین علوی به ارتش در دهههای ۱۹۴۰ و ۱۹۵۰، سبب شد در سالهای بعد فرماندهانی علوی بتوانند در ردههای بالای نظامی نفوذ یابند. در این میان، حافظ اسد که یک افسر نیروی هوایی بود، توانست با برقراری ائتلاف درونحزبی و کنار زدن رقبا، در سال ۱۹۷۰ قدرت را به دست گیرد و رئیسجمهور سوریه شود. از آن زمان، نقش فرماندهان نظامی علوی در تحکیم حکومت بعثی افزایش یافت و به تدریج ارتش، نهادهای امنیتی و سرویس اطلاعات سوریه بیشتر در اختیار علویان قرار گرفت. گرچه علویها شاخهای از شیعه بهشمار میآیند، اما عقایدشان در طول تاریخ با تشیع دوازدهامامی تفاوتهایی داشته است. آنان آیین و مناسک و تفسیرهای خاص خود از متون دینی را دارند. به عنوان مثال، در میان علویها عقاید باطنی و تفسیر رمزی از قرآن کریم رواج دارد. در دورههای گوناگون تاریخی، بهویژه در زمان عثمانیان، علویان به دلیل این تفاوتها تحت فشار بودهاند.
برای افزودن برچسب وارد شویدرمز و رازهای مذهبی در خاورمیانه؛ دروزیها کیستند؟
۳ دی ۱۴۰۳ · ۷ دقیقه
در روزهای گذشته و پس از سقوط حکومت اسد، شش روستای جنوبی سوریه هممرز با اسرائیل خواستار پیوستنشان به این کشور شدند. این روستاها ساکنان دروزی دارند. فرقهای مذهبی که در منطقه شام، جمعیتی از آنها در سوریه، لبنان، اسرائیل و اردن زندگی میکنند. همچنین، جوامع نسبتا قدرتمندی از دروزیها در کشورهای حوزه خلیج فارس، کانادا، ایالات متحده، اروپا، استرالیا، آمریکای لاتین و غرب آفریقا وجود دارند. جمعیت آنها در سراسر جهان بیش از یک و نیم میلیون نفر است. زبان اصلی آنها عربی است و بیشتر دروزیها خود را عرب میدانند. با این حال، دروزیها خود را مسلمان نمیدانند، اگرچه بسیاری از آداب و رسوم آنها مشابه اسلام است. قرن یازدهم میلادی، سفر یک واعظ اسماعیلی از خراسان به مصر، سرآغاز ظهور فرقهای شد که امروز آنها را دروزی مینامیم. این فرقه به دلیل ماهیت بدعتآمیز خود عموما سلوکی پنهان و در پرده دارد. به شکل کلی دروزیها شاخهای از اسلام شیعه اسماعیلی هستند، اما خود را مسلمان نمیدانند. باور آنها ترکیبی از شیعه، فلسفه یونان باستان و هندوئیسم است. اعتقاد آنها به تناسخ و گردش ارواح از یونان باستان و هندوئیسم اقتباس شده است که به دین آنها جنبهای عرفانی میبخشد. یکی دیگر از القاب دروزیها «موحد» است که به معنای باور به خدای یکتا است. در قرن یازدهم، در پناه حکومت فاطمیون در قاهره، دروزیها فرصتی یافت تا به عنوان یک فرقه مشروع ظهور کند. این دوره کوتاهی بود که طی آن، خلیفه فاطمی «الحاکم بأمرالله» آزادی مذهبی را اعلام کرد.
برای افزودن برچسب وارد شویدسوریه از حافظ اسد تا بشار اسد
۲۵ آذر ۱۴۰۳ · ۹ دقیقه
سال ۱۹۷۰، حافظ اسد با کودتایی خونین قدرت را در سوریه به دست گرفت. این سرآغازی بود برای حکمرانی پنجاهوچهار ساله یک خاندان بر کشوری که طی این مدت صحنه نبردهای سیاسی، سرکوبهای خونین و کشمکشهای بینالمللی بود. اما این داستان، بیش از آنکه حکایت قدرت باشد، روایت انحطاط و فروپاشی است. حافظ اسد در سال ۱۹۳۰ در روستای قرداحه، در خانوادهای علوی متولد شد. او که در ابتدا افسر نیروی هوایی بود، پس از کودتای ۱۹۶۳ بهعنوان فرمانده نیروی هوایی و سپس وزیر دفاع سوریه منصوب شد. اما جاهطلبی او فراتر از این بود. در سال ۱۹۷۰، کودتایی دیگر او را به قدرت رساند. پس از به دست گرفتن ریاستجمهوری، حافظ حکومتی ایجاد کرد که بر پایه کنترل شدید ارتش، سرکوب بیرحمانه مخالفان و شبکهای پیچیده از وفاداریهای خانوادگی و طایفهای بنا شده بود. برادر او، رفعت اسد، نقش کلیدی در این ساختار ایفا کرد و در جریان سرکوب قیام حماه در سال ۱۹۸۲، مسئولیت اقدامات نظامی بیرحمانهای را بر عهده داشت که به کشتار دهها هزار نفر منجر شد.
برای افزودن برچسب وارد شویدیلدا و کریسمس؛ نمادها و آیینهای مسیحیت که ریشه در آیینهای کهن ایرانی دارند
۱۸ آذر ۱۴۰۳ · ۱۳ دقیقه
گاه تقویم، داستانهای قدیمیتری را برای ما روایت میکند. از پیوندهایی که در نگاه اول شاید بعید به نظر برسند. مانند جشن باستانی یلدا در ایران زمین و کریسمس در میان مسیحیان. آیا ممکن است این دو آیین، با همه تفاوتهای فرهنگی و تاریخی، ریشههایی مشترک داشته باشند؟ یلدا، این شب باشکوه که مردمان پهنه وسیعی از آسیای میانه گرفته تا خاورمیانه این طولانیترین شب سال را جشن میگیرند، یکی از قدیمیترین جشن های باستانی ایران زمین میباشد. در ایران باستان، مردم باور داشتند که با پایان این شب تاریک، خورشید بار دیگر به قدرت خود بازمیگردد و روزها بلندتر میشوند. یلدا در زبان سریانی به معنای «زایش» است؛ زایش خورشید، تولد روشنایی و آغاز نویدبخش روزهای بهتر. ابوریحان بیرونی در آثارالباقیه از یلدا با نام «میلاد اکبر» یاد کرده و آن را با زایش خورشید پیوند داده است. این جشن، نماد پیروزی نور بر تاریکی است. نیاکان ما در این شب دور هم جمع میشدند، چراغها را روشن میکردند، میوههای قرمز رنگی چون انار و هندوانه را که نماد خورشید هستند تناول می کردند و تا دمیدن سپیده صبح بیدار میماندند و شعر می خواندند. کریسمس، جشن تولد عیسی مسیح، در ۲۵ دسامبر برگزار میشود. بسیاری از تاریخدانان باور دارند که انتخاب این تاریخ تصادفی نیست. در واقع، پیش از گسترش مسیحیت، رومیان در روز انقلاب زمستانی آیینی مشابه به نام ساتورنالیا داشتند. گفته میشود که کلیسا برای جذب پیروان بیشتر، تولد مسیح را با این جشن کهن همزمان کرد.
برای افزودن برچسب وارد شویدولادیمیر ولادیمیرویچ پوتین کیست؟
۷ آذر ۱۴۰۳ · ۹ دقیقه
نام ولادیمیر ولادیمیرویچ پوتین در سیاست قرن بیستویکم جهان، مترادف با جاهطلبی، اقتدار، و هالهای از رمز و راز است. مردی که از دل ساختار کمونیستی شوروی سابق برخاست، به راس هرم قدرت در روسیه رسید و رویایی بزرگتر از دوران شوروی را در سر میپروراند؛ رویای امپراتوری تزارها. پوتین در ۷ اکتبر ۱۹۵۲ در لنینگراد، شهری که اکنون سنپترزبورگ نام دارد، متولد شد. او کوچکترین فرزند ولادیمیر اسپیریدونوویچ و ماریا ایوانونا بود. پدر او در نیروی دریایی شوروی خدمت میکرد و مادرش در کارخانهای مشغول کار بود. شاید کلید ورود پوتین به دنیای قدرت و سیاست، به ریشههای خانوادگیاش بازگردد، اسپیریدون پوتین، پدربزرگ ولادیمیر، آشپز شخصی لنین و استالین بود. پوتین در مدرسهای در باسکوف لین تحصیل کرد و بعدها از دانشگاه دولتی لنینگراد در رشته حقوق فارغالتحصیل شد. اما زندگیاش محدود به تحصیل نبود. او شیفته رمانها و فیلمهای جاسوسی بود، ورزشکار بود و در رشته جودو مقام قهرمانی داشت.
برای افزودن برچسب وارد شویددختر ایرانی در مسابقات جهانی دختر شایسته
۲۶ آبان ۱۴۰۳ · ۶ دقیقه
پس از گذشت ۴۵ سال از انقلاب اسلامی ایران، باری دیگر دختری ایرانی قدم بر صحنه مسابقات جهانی دختر شایسته گذاشته است. سازمان دختران پارسی زبان که با هدف معرفی و نمایش فرهنگ و شایستگی دختران فارسی زبان در صحنههای جهانی تأسیس شده، از کشور ایران نمایندگی نمی کند. اما با برگزاری رقابتی میان ۲۰ دختردر حوزه تمدنی ایران زمین، نماینده نهایی این گروه را انتخاب و روانه مکزیک کرد. سازمان برگزار کننده این مسابقات و مردم سراسر جهان، خاطره ای روشن و زنده از حضور زنان ایرانی در این مسابقات دارند. این مسابقات در دوره محمدرضا شاه پهلوی، زیر نظر مجله «زن روز» برگزار میشد و فرصتی برای معرفی فرهنگ ایران و نشان دادن جایگاه زنان ایرانی بود.
برای افزودن برچسب وارد شویددونالد ترامپ و بازگشت تاریخی وی به کاخ سفید
۲۰ آبان ۱۴۰۳ · ۱۱ دقیقه
دونالد ترامپ پس از چهار سال دوری از کاخ سفید، به عنوان چهلوهفتمین رئیسجمهور آمریکا انتخاب شد. او که در انتخابات ۲۰۲۰ رقابت سیاسی را به جو بایدن باخت، از همان زمان وعده بازگشت را به حامیانش داد؛ وعدهای که حالا با نتایجی خیرهکننده به واقعیت پیوسته است. ترامپ کمپین انتخاباتی اخیر خود را موفقترین کمپین سیاسی تاریخ نامیده است. این موفقیت شاید برای کسانی که شکست او در ۲۰۲۰ را پایان دوران سیاسیاش میدانستند، بیش از دیگران غیرمنتظره بود. دوره اول ریاست جمهوری ترامپ میتواند دورنمایی از دولت جدید او به ما بدهد. او در تیم خود تغییراتی داده و شاید وارد کاخ سفید متفاوتی شود. ترامپ که هرگز باور نکرد در انتخابات ۲۰۲۰ شکست خورده، برخی چهرههای پیشین در تیماش را کنار گذاشته است. حالا جی.دی ونس بهجای مایک پنس، و ایلان ماسک از چهرههای مهم حلقه نزدیکان او شدهاند. او در سخنرانی پیروزیاش گفت که آمریکا به التیام نیاز دارد و باید دورهای جدید و طلایی برای این کشور رقم بخورد. تحلیلگران معتقدند این تغییرات نشاندهنده شناخت بیشتر ترامپ از دنیای امروز و فضای سیاسی آمریکا است. ترامپ، مردی است که زندگیاش مملو از پیروزی و ناکامی بوده است. او در ۱۴ ژوئن ۱۹۴۶ در محله کویینز نیویورک به دنیا آمد و از همان کودکی جذب بازار املاک شد. پدرش او را به مدرسه نظامی فرستاد، اما او بعدها در مدرسه کسبوکار وارتون تحصیل کرد. شروع موفقیت او در تجارت با خرید و بازسازی هتل کومودور بود که آن را به هتل گرند هایت تبدیل کرد. دو سال بعد برج ترامپ را ساخت که به نمادی برای او تبدیل شد. دهه نود، بحران بازار ملک آمریکا ترامپ را تا مرز ورشکستگی برد. او با هوش اقتصادیاش به سمت صنعت سرگرمی رفت و حق برگزاری مسابقات دختر شایسته را خرید؛ ریسکی که او را به دوران اوج بازگرداند.
برای افزودن برچسب وارد شویدیکهزار و هشتصدمین سالگرد تاسیس شاهنشاهی ساسانی
۶ آبان ۱۴۰۳ · ۱۰ دقیقه
یکم آبانماه آغاز یکی از بزرگترین سلسلههای پادشاهی ایران یعنی ساسانیان است؛ سلسلهای که بیش از ۴۰۰ سال بر ایران زمین حکومت کرد و نقشی بیبدیل در شکلگیری فرهنگ، تمدن و قدرت ایران در دوره باستان داشت. این سلسله نه تنها در تاریخ ایران بلکه در تمدن جهان جایگاه ماندگاری دارد. مورخین سال تاسیس این شاهنشاهی را ۲۲۴ میلادی میدانند که بر اساس این تقویم، یکم آبان ماه ۱۴۰۳، این پادشاهی باستانی هزار و هشتصدساله میشود. به مناسبت یکهزار و هشتصدمین سالگرد تاسیس این شاهنشاهی، نمایشگاهی از سکههای دوران ساسانیان در موزه تاریخ هنر شهر وین، پایتخت کشور اتریش برگزار شده است. سکههایی که چهرههای پادشاهان ساسانی بر آنها نقش بسته است. از جمله سکهای از دوره اردشیر اول، بنیانگذار این سلسله. بر روی این سکه عبارت «خداوند مزداپرست، اردشیر، شاه شاهان ایرانیان» آمده است که به روشنی جایگاه الهی شاه در دین و سیاست آن دوره را نشان میدهد. همچنین، بر بسیاری از سکههای ساسانیان تصویر محراب آتش زرتشتیان دیده میشود که نمادی از آتش مقدس، یکی از مهمترین عناصر دینی زرتشتی است. این محرابها با افسانه آتش اردشیر همراه است که روایت میکند هر پادشاه ساسانی در آغاز سلطنت خود این آتش را روشن میکرد تا مشروعیت و تقدس خود را از آسمانها به نمایش بگذارد.
برای افزودن برچسب وارد شویدنکوداشت مهرگان، جشن باستانی ایرانیان
۲۴ مهر ۱۴۰۳ · ۱۹ دقیقه
مهرگان جشنی است که سابقه آن به هزاره دوم قبل از میلاد باز میگردد و در فرهنگ ایرانیان نقشی تاریخی دارد. مهرگان همزمان با فرا رسیدن پاییز و دهه ابتدایی مهرماه است. در میان قومیتهای مختلف ایرانی تاریخ دقیق آغاز مهرگان از اول تا ۱۶ مهرماه ثبت شده است. مردم خراسان جنوبی روز یکم مهرماه را مهرگان میدانند و اقوام لر معتقد به هفتم مهرماه به عنوان روز جشن مهرگاناند، اما زرشتیان تاریخ ۱۰ مهرماه، مهرگان را جشن میگیرند. مهرگان با قدمتی در برخی روایتها روز تاجگذاری فریدون باز است و برخی دیگر دلیل آن را آغاز اعتدال پاییزی میدانند.
برای افزودن برچسب وارد شویداسماعیل قاآنی کیست؟
۲۱ مهر ۱۴۰۳ · ۱۱ دقیقه
گمانهزنیها درباره سرنوشت اسماعیل قاآنی، فرمانده نیروی قدس، شاخه برونمرزی سپاه پاسداران همچنان ادامه دارد. بهرغم تکذیبهای متناوب رسانه و مقامهای سپاه پاسداران، از روز دوازدهم مهرماه که تاکنون، هیچ ویدیو و تصویر جدیدی از اسماعیل قاآنی منتشر نشده است. اسماعیل قاآنی که برخی رسانههای وابسته به سپاه پاسداران او را «مغز متفکر» سپاه معرفی کردهاند، در مشهد به دنیا آمده، دکترای هستهای دارد و مدرک خلبانی هواپیماهای جنگنده را از روسیه گرفته است. فرمانده کنونی سپاه قدس، که اکنون ۶۷ ساله است، پس از وقوع انقلاب اسلامی به سپاه پاسداران پیوست و در دوران جنگ ایران و عراق در مقام یکی از فرماندهان سپاه نقش ایفا کرد. او یکی از فرماندهان سپاه پاسداران بود که در سرکوب خونین کردستان در سال ۱۳۵۹ مشارکت داشت. قاآنی پس از پایان جنگ، قائممقام واحد هشتم عملیاتی نیروی زمینی سپاه پاسداران در مشهد شد و چندین سال در خراسان ماند. او با تاسیس سپاه قدس به شاخه برونمرزی سپاه پاسداران پیوست و پس از آن نیز با حکم قاسم سلیمانی به مقام جانشینی فرمانده نیروی قدس رسید. قاآنی، پیشتر در مصاحبهای با خبرگزاری دولتی ایرنا درباره نزدیکیاش با قاسم سلیمانی گفته بود: «ما رفقای جنگ هستیم و روابط عمیق و پایداری با یکدیگر داریم.»
برای افزودن برچسب وارد شویدایران و اسرائیل؛ از سیاست خارجی توسعهمحور شاه تا سیاست منزوی جمهوری اسلامی
۱۵ مهر ۱۴۰۳ · ۲۰ دقیقه
نگاهی به رابطه تاریخی ایران و اسرائیل از زمان سلطنت محمدرضاشاه پهلوی تا شروع حکومت جمهوری اسلامی و سیاستگذاری دو رهبر آن، آیتالله روحالله خمینی و آیتالله علی خامنهای.رابطه ایران با اسرائیل از زمان تاسیس این کشور در سال ۱۹۴۸ میلادی یا ۱۳۲۷ شمسی رابطهای پر فراز و نشیب بوده است
برای افزودن برچسب وارد شویدزندگی و احوال انوسیها؛ یهودیان به اجبار مسلمان شده ایران
۱۲ مهر ۱۴۰۳ · ۱۲ دقیقه
طی سالهای گذشته جمهوری اسلامی همواره یهودیان ایرانی را در مظان اتهام دشمنی با نظام اسلامی قرار داده است. نگاه دستگاههای امنیتی جمهوری اسلامی به یهودیان ایران، شباهت به شرایط عصر صفوی و قاجار دارد و شاید دلیل اصلی آن تفکر ضد یهودی بخشی از علمای تشیع است. تهدید و ارعاب جامعه یهودیان ایران را میتوان باتوجهبه سخنان رهبر جمهوری اسلامی نیز تأیید کرد. علی خامنهای دستکم یک بار مدعی شده مواضع ضد یهودی او در دوران پهلوی عامل بازداشتش بوده است. جمهوری اسلامی همواره با توهم توطئه فعالیت شهروندان یهودی ایران را زیر نظر داشته است. به همین دلیل در مقاطع مختلف به بهانههایی بازداشت و محدودکردن فعالیت شهروندان یهودی را در دستور کار قرار داده است. در این میان اصرار به فعالیت شبکهای یهودیان ایران علیه حکومت، ترفندی برای پذیرفتن اقدامات امنیتی بر علیه آنها بوده است. جاسوسی، ارتباط با اسرائیل، اجماع و تبانی علیه نظام اتهامهای معمول حکومت به یهودیان طی چهار دهه گذشته بوده است. همچنین این سرکوب به ترفندی در مناقشه با اسرائیل بدل شده است. هر بار تنش میان جمهوری اسلامی و اسرائیل اوج میگیرد دستگاه سرکوب در ایران نوک پیکان خود را در داخل به سمت جامعه یهودیان میگیرد. حمله به زیارتگاه «استر و مردخای» در همدان که از مکانهای مهم مذهبی یهودیان جهان است، اقدامی بوده که در مقاطع مختلف انجام شده و نیروهای تندروی مذهبی نزدیک به رهبر جمهوری اسلامی تخریب کامل آن را ابزار تهدیدی جامعه یهودیان میدانند. بازداشت ۱۳ شهروند یهودی در شیراز در زمستان سال ۱۳۷۷ یکی از پروندههایی است که در آن ردپای یهودیستیزی را میتوان دید. پروندهای که با اتهام جاسوسی به بازداشت شهروندان یهودی و احضار یهودیان دیگر شهرها منجر شد نیز و تا بازداشت نوجوان ۱۶ ساله یهودی نیز پیش رفت.
برای افزودن برچسب وارد شویدمهسا امینی که بود ؟
۲۵ شهریور ۱۴۰۳ · ۱۳ دقیقه
دختری که با خانوادهاش از سقز راهی شمال شدند و از آنجا با برخی خویشاوندان برای دیدن پایتخت راهی تهران شد نمیدانست این سفر به قیمت ازدستدادن جانش تمام میشود و نامش را به نمادی برای مطالبه آزادیخواهانه دختران و زنان ایران بدل میکند. مهسا امینی متولد ۱۷ مهرماه سال ۱۳۷۹ بود. خانواده او برایآنکه یک سال از مدرسه عقب نماند، در شناسنامه تاریخ تولدش را ۲۵ شهریور ثبت کردند. روزی که سال ۱۴۰۱ روز پایان زندگی او شد. مهسا دختری آرام و مهربان و علاقهمند به تحصیل در رشته پزشکی بود. مژگان افتخاری مادر مهسا دلیل انتخاب نام او در شناسنامه را نگرانی از حساسیت به اسامی کردی دانسته که ممکن بود در دوران دانشگاه مشکلاتی برایش به وجود بیاورد. خانواده نمیدانستند رؤیای تحصیل در دانشگاه هرگز برای مهسا محقق نمیشود. مهسا در دوران کودکی و نوجوانی دوستان زیادی نداشت و بیشتر وقت خود را با مادرش و برادرش اشکان که ۴ سال از او کوچکتر بود میگذراند. او مقطع ابتدایی را در دبستان رسالت سقز گذراند و از دوران متوسطه تصمیم گرفت در یکی از رشتههای مرتبط با پزشکی تحصیل کند. گذراندن دوره تکنسینی داروخانه در ایام دبیرستان و اشتیاق خرید لوازم پزشکی، نشان از شور مهسا برای تحصیل در این رشته بود.
برای افزودن برچسب وارد شویدافغانستان امروز؛ ۲۴ سال پس از ترور احمد شاه مسعود
۱۸ شهریور ۱۴۰۳ · ۱۲ دقیقه
در کنار نقشآفرینی احمد شاه مسعود بهعنوان یک چریک و فرمانده نظامی موفق، او از هوش سیاسی بالایی برخوردار بود. طی دوره جنگ با طالبان، احمدشاه مسعود بارها تلاش کرد از طریق مذاکره، جامعه جهانی متوجه ضرورت تغییر حکومت طالبان شود. برخی معتقدند همین تلاشهای دیپلماتیک مقدمه ترور مسعود شدند. مسعود سال ۱۳۸۰ با سفر به مقر پارلمان اروپا در شهر استراسبورگ، مجموعه مذاکراتی را انجام داد که تداوم آن میتوانست توجه جامعه جهانی را بیش از همیشه متوجه افغانستان و خطر حکومت طالبان کند. پیام احمد شاه مسعود به بوش، رئیسجمهور وقت آمریکا که در آن هشدار داده بود، استقرار نیروهای بنیادگرا و تروریست در خاک افغانستان، بهزودی اروپا و غرب را متحمل خسارت خواهد کرد، پیشبینی دقیقی از حمله القاعده به برجهای نیویورک بود. مسعود ۱۸ شهریورماه به قتل رسید. اهمیت او در جبهه مبارزان مخالف طالبان به حدی بود که خبر درگذشتش با تاخیر اعلام شد و طالبان هرگز مسئولیت آن را نپذیرفت. ابهام ترور احمدشاه مسعود همچنان پابرجاست. مسعود که تمام جوانی خود را در میادین جنگ سپری کرده بود، طی عملیاتی تروریستی هدف انفجار انتحاری قرار گرفت. قتل مسعود تنها دو روز پیش از عملیات تروریستی ۱۱ سپتامبر در شهر نیویورک، معمای این ترور را پیچیدهتر کرده است.
برای افزودن برچسب وارد شویدحسن نصرالله کیست و چگونه به رهبری حزب رالله لبنان رسید؟
۱۲ شهریور ۱۴۰۳ · ۲۱ دقیقه
حسن نصرالله مردی است که بیوقفه اسرائیل را تهدید میکند و رویای خود را شهادت اعلام کرده است. اما مدتها است که حاضر نیست جز از طریق دوربین تلویزیونی با پیروانش دیدار کند. نصرالله که امروز مرد اول حزبالله لبنان است در ۳۱ اوت سال ۱۹۶۰ در شهرک البازوریه از محلههای فقیرنشین شرق صور در جنوب لبنان به دنیا آمد. مادرش مهدیه صفیالدین و پدرش سید عبدالکریم شهروندانی ساده در لبنانی بودند. رهبر حزبالله لبنان مدرسه ابتدایی را در شهر زادگاهش گذراند و برای سپریکردن دوران راهنمایی به بیروت رفت و بار دیگر برای گذران دوران دبیرستان راهی زادگاهش شد. او با اتمام دوره دبیرستان و شروع جنگ داخلی لبنان وارد جنبش امل شد تا در سمت مسئول سازمانی جنبش شیعی امل در روستای البازوریه اولین تجربه سیاسی خود را تجربه کند. حدود سه سال پس از ربوده شدن امام موسی صدر در سال ۱۹۸۲ به علت اختلاف سیاسی-نظامی میان رهبران جنبش امل، نصرالله همراه برخی دیگر از مقامهای جنبش امل به رهبری عباس موسوی که علاقهمندان به تحولات سال ۵۷ ایران بودند، از این گروه خارج شدند که همین اتفاق مقدمه تاسیس گروه حزبالله شد. بدلشدن به روحانی بانفوذ امروز سرآغازش به شانزدهسالگی نصرالله باز میگردد. او با سفارش سید محمد غروی، امامجمعه صور، علاقهمند به تحصیل در حوزه علمیه شده و برای تحصیل راهی شهر نجف در عراق شد. همین سفر و آشنایی با روحانیون سیاسی مانند سید محمدباقر صدر از او جوانی با تمایلات سیاسی ساخت. دیدار و آشنایی با عباس موسوی باعث شد نصرالله در شاخههای سیاسی گروههای شبهه نظامی مخالف اسرائیل در لبنان عضو شود. دو سال اقامت در نجف و بازگشت به لبنان پایان تحصیل حوزوی حسن نصرالله نبود. او در مدرسه امام منتظر شهر بعلبک دروس حوزوی خود را ادامه داد. بهار سال ۱۳۶۱، گروه ۹ نفره فراکسیون حزبالله که در آن زمان بخشی از جنبش امل لبنان بودند راهی تهران شدند و با روح الله خمینی دیدار کردند.
برای افزودن برچسب وارد شویدایرانیان آلن دولن را چگونه به خاطر میآورند؟
۶ شهریور ۱۴۰۳ · ۱۳ دقیقه
آلن دلون، بازیگر سرشناس فرانسوی، چهرهای که برای دههها نماد جذابیت و زیبایی بود، سرانجام در سن ۸۸ سالگی درگذشت. او سوم بهمنماه سال ۱۳۴۸ در فرودگاه مهرآباد تهران مورد استقبال تعداد زیادی از دختران و پسران جوان ایرانی و طرفداران خود قرار گرفت و برای بیش از نیمقرن یکی از محبوبترین چهرههای سینمای جهان در ایران بود. پسر خوشچهره سینمای فرانسه، سال ۱۹۶۰ ، در سن ۲۵ سالگی با بازی در فیلم «ظهر بنفش» نخستینبار به شهرت رسید. او طی دهه شصت میلادی بازی در فیلمهایی مانند «پلنگ و روکو و برادرانش» لقب زیباترین مرد جهان و سینما را به خود اختصاص داد. آلن دلون مغرور، با نگاهی نافذ، شیکپوش و اغواکننده، القابی بودهاند که طی سالیان مختلف به این اسطوره داده شدهاند. محبوبیت و جذابیت این ستاره و اسطوره سینمای فرانسه از مرزهای کشورش عبور کرد و در کشورهایی مانند ایران تصاویر او را بر جلد نشریات نشاند. چهره جذاب دوران جوانی دلون که او را نماد زیبایی مردانه برای زنان و دختران در حدفاصل دهه ۴۰ تا ۷۰ کرده بود، تا امروز نیز موردتوجه است. شدت این علاقه را میتوان در سلمانی محلههای قدیمی تهران و برخی شهرهای ایران مشاهده کرد. تصاویر آلن دلون بر دیوار این مغازهها نشان میدهند، الگوی موهای دلون در جوانی محبوب برخی پسران ایرانی بوده است.
برای افزودن برچسب وارد شویدگنجینه طلای هگمتانه کجا است؟
۲۸ مرداد ۱۴۰۳ · ۱۹ دقیقه
هگمتانه مجموعهای باستانی، باقیمانده از دوران حکومت مادها بر ایران است که از گزند حوادث عبور کرده و به ما، یادگار رسیده است. مجموعه تاریخی «هگمتانه» در چهل و ششمین اجلاس میراث جهانی یونسکو بهعنوان بیست و هشتمین اثر جهانی ایران در یونسکو ثبت شد. در جلسه دهلینو پس از انجام اصلاحات درخواستی، هگمتانه به فهرست آثار ثبت شده جهانی ایران اضافه شد. اصلاحات برای ثبت هگمتانه که در جلسه سال ۲۰۲۳ به خواسته شورای جهانی بناها و محوطههای تاریخی (ایکوموس)، بازوی مشورتی یونسکو اعلام شد، شامل ارائه اسناد اصالت، اسناد حفاظت، مرزها، حمایت قانونی و جامعه محلی شهر همدان و بافت تاریخی هگمتانه بود. هگمتانه که از آن بهعنوان پایتخت تابستانی هخامنشیان یاد میشود، در محل شهر همدان فعلی روزگاری پایتخت امپراتوری مادها بوده است. این شهر بهواسطه قدمت تاریخی خود یکی از نمادهای هویت ایرانی به شمار میرود و سندی بر تمدن دیرپای این سرزمین است. مساحت این محوطه باستانی حدود ۳۰ هکتار است. معابر هگمتانه با سنگفرش و آجرهای مربعشکل و منظم مزین شده است. در تپه هگمتانه حصاری به ارتفاع ۹ متر است که در آن ۲ برج عظیم کشف شده است.
برای افزودن برچسب وارد شویداز غزه تا ولنجک؛ اسماعیل هنیه که بود؟
۲۳ مرداد ۱۴۰۳ · ۱۰ دقیقه
مردی که در نوار غزه مشهور به ابوالعبد بود، در آخرین سفرش به تهران زندگیاش در خط پایان متوقف شد. اسماعیل عبدالسلام هنیه رئیسدفتر سیاسی جنبش مقاومت اسلامی که حماس نامیده میشود، از رهبران سرشناس فلسطینی بود. هنیه متولد سال ۱۹۶۲ میلادی در اردوگاه الشاطی غزه است. اردوگاهی که در آن سال تحت نظارت دولت مصر قرار داشت. والدین هنیه طی جنگ مشهور از شهر اشکلون خارج شدند. جنگی که اعراب نام آن را مصیبت یا نکبت گذاشتهاند و برای اسرائیلیها جنگ استقلال است. هنیه در دانشگاه اسلامی غزه تحصیل کرد. او مدرک لیسانس در رشته ادبیات عربی را در سال ۱۹۸۷ دریافت کرد. این رهبر بانفوذ فلسطینی از بدو تاسیس سازمان حماس به عضویت آن در آمد و فعالیت سیاسی خود را آغاز کرد. اسماعیل هنیه سال ۱۹۸۹ به مدت سه سال زندانی از سوی اسرائیل بازداشت و زندانی شد. پس از آزادی در سال ۱۹۹۲، او همراه با «عبدالعزیز الرنتیسی» و «محمود الزهار» و ۴۰۰ فعال دیگر از رهبران ارشد حماس به لبنان تبعید شدند. این تبعید فرصت شناختهشدن از سوی رسانهها را برای حماس و هنیه فراهم کرد.
برای افزودن برچسب وارد شویدسازو کار انتخابات ریاست جمهوری در ایالات متحده؛ آمریکا در آستانه رقابت نهایی
۱۱ مرداد ۱۴۰۳ · ۲۰ دقیقه
انتخابات ریاست جمهوری ایالات متحده آمریکا برای اکثر شهروندان جهان حائز اهمیت است. به همین دلیل روند برگزاری و نتایج آن به صورت گسترده دنبال میشود. رقابت انتخاب ریاست جمهوری ایالات متحده آمریکا در شرایطی با کنارهگیری جو بایدن از نامزدی حزب دموکرات حساستر شده است که شکل برگزاری و شمارش آرا آن همچنان برای بسیاری از مردم جهان روشن نیست. سال ۲۰۱۶ زمانی که دونالد ترامپ با شکست هیلاری کلینتون، پیروز انتخابات ریاست جمهوری آمریکا معرفی شد، مردم کشورهای مختلف جهان متعجب بودند که چگونه زمانی که کلینتون در مجموع با ۶۵٬۸۵۳٬۵۱۴ رای معادل ۴۸.۲ درصد آرا نسبت دونالد ترامپ با ۶۲٬۹۸۴٬۸۲۸ معدل ۴۶.۱ درصد آرا پیشتاز بود، شکست خورد. پاسخ این سئوال را باید در ساختار فدرالی آمریکا و تاثیر آن بر انتخاب رئیس جمهور جستجو کرد. ملاک پیروزی نامزدها در آیالات متحده آمریکا در کنار مجموع آرا، به دست آوردن مجموع سهمیه هر ایالت است که الکترال نامیده میشود. آنچه موجب شد ترامپ پیروز انتخابات در رقابت با هیلاری کلینتون باشد میزان رای الکترال بود. ترامپ در آن انتخابات ۳۰۴ رای الکترال به دست آورد و کلینتون ۲۲۷ رای الکترال را کسب کرد. در آمریکا ایالتها به سه بخش تقسیم میشوند. ایالتهایی که بهطور سنتی حامی حزب دموکرات شناخته میشوند و به ایالات آبی معروفند. ایالتهایی که همواره حامی جمهوریخواهان بودهاند و ایالت قرمز نامیده میشوند و ایالتهایی که در انتخاباتهای مختلف تغییر سبد رای آنها کلید اصلی پیروزی نامزدها است.
برای افزودن برچسب وارد شویدآغاز ۹۰ سالگی دانشگاه تهران؛ بنایی که با دستور رضاشاه پهلوی ساخته شد
۳۱ تیر ۱۴۰۳ · ۱۱ دقیقه
دانشگاه تهران بنای کهنسالی که نماد تحول عرصه فرهنگ و آموزش در ایران است ۹۰ساله شد. دانشگاه تهران به دلیل وسعت و تنوع دانشکدههایش، شهرت به «دانشگاه مادر» در ایران دارد. همچنین به این دانشگاه «شهر کوچک دانش در دل پایتخت» هم میگویند. دانشگاه تهران نهتنها کماکان قلب تپنده ساختار آموزش عالی در ایران است که راوی لحظههای مهم تاریخی و جنبش دانشجویی است. سال ۱۳۱۰ رضاشاه که به دنبال تبدیل ایران به کشوری توسعهیافته و مدرن بود، به وزیر دربار خود تیمورتاش دستور داد، صدیق اعلم راهی آمریکا شود تا از شیوه آموزش در این کشور گزارشی تهیه کند. سال ۱۳۱۲ قرائت این گزارش در جلسه کابینه محمدعلی فروغی، ساخت دانشگاه در پایتخت ایران شد. تخصیص بودجه ۲۵۰ هزارتومانی به وزارت معارف برای تهیه زمین مناسب، آغاز ساخت یکی تاریخسازترین بناهای پایتخت بود. طرح ایجاد دانشگاه تهران در ۲۲ اسفند ۱۳۱۲ به مجلس شورای ملی رفت و در هشتم خرداد ۱۳۱۳ به تصویب رسید. در این طرح آمده بود دانشگاه تهران با شش دانشکده ادبیات، فلسفه و علوم تربیتی، علوم طبیعی و ریاضی، فنی، پزشکی و شعب و فروع آن از جمله آموزشگاه عالی مامایی و آموزشگاه پرستاری و آموزشگاه عالی بهداشت و بیمارستانهای تهران، حقوق و علوم سیاسی و اقتصادی، معقول و منقول آغاز بکار خواهد کرد.
برای افزودن برچسب وارد شویدسعید جلیلی، بنیانگذار دولت سایه کیست؟
۲۳ تیر ۱۴۰۳ · ۸ دقیقه
دیدهبان ۲۱ ساله تیپ ۲۱ امام رضا استان خراسان که دی ماه سال ۱۳۶۵ در جریان عملیات کربلای ۵، به دلیل نبود امکانات کافی در بیمارستان صحرایی منطقه شلمچه پای راست خود را از دست داد، در انتخابات شکست خورد اما گفت عزم ما بر مشارکت است. جلیلی که بعد از شکست در سال ۹۲ مقابل روحانی و در سال ۱۴۰۰ مقابل رئیسی اعلام کرده بود که قصد دارد «دولت سایه» تشکیل دهد، امروز میگوید اگر کسی از گفتمان دولت سایه احساس خطر میکند یعنی معنایش را نمیداند. سعید جلیلی از سال ۱۳۷۸ تا کنون عضو شورای راهبردی روابط خارجی، نماینده رهبر جمهوری اسلامی در شورای عالی امنیت ملی و عضو حقیقی مجمع تشخیص مصلحت نظام است. سعید جلیلی پس از اتمام تحصیلات به استخدام وزارت امور خارجه درآمد و تا سمت معاونت اروپا و آمریکای این وزارتخانه در دوره محمود احمدینژاد پیشرفت داشت. رئیس اداره بازرسی وزارت خارجه در سال ۱۳۷۰، معاون اداره اول آمریکا در وزارت خارجه سال ۱۳۷۶، مدیر بررسیهای جاری دفتر رهبری در سال ۱۳۷۹، معاون اروپا و آمریکای وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران در سال ۱۳۸۴ سمتهای جلیلی تا پیش از قرارگرفتن در جایگاه دبیری شورای عالی امنیت ملی است.
برای افزودن برچسب وارد شویدمسعود پزشکیان کیست و چگونه به قدرت رسید؟
۱۶ تیر ۱۴۰۳ · ۱۰ دقیقه
مردی که مدعی است به دلیل پیشینه خانوادگی و کارنامه مسئولیتهایش نمایندگی اقوام ایران را بر عهده دارد و با خواستههای آنان آشناست، سرانجام نامش بهعنوان نهمین رئیسجمهوری اسلامی ایران اعلام شد. پزشکیان با پایینترین میزان مشارکت مردمی در انتخابات ریاستجمهوری بر مسند دولت چهاردهم خواهد نشست. موفقیت او در انتخابات بیش از آنکه حاصل توافق مردم ایران با تداوم سیاستهای جمهوری اسلامی باشد، نتیجه شکلگرفتن بزرگترین موج مخالفت عمومی با وضع موجود و مشروعیت نظام است. بسیاری عقیده دارند ورود مجدد اصلاحطلبان به رقابتهای سیاسی و عرصه قدرت در ایران و پیروزی مسعود پزشکیان برابر سعید جلیلی، حاصل تفاهم کلیت نظام بر سر این موضوع است که در شرایط آشفته فعلی و باتوجهبه افول چشمگیر مشروعیت نظام اسلامی، راهی جز استفاده از رای مردم و مشارکت سیاسی جامعه بهعنوان سپر دفاعی حکومت، برای فراهمشدن فرصت لازم برای عبور از بحران وجود ندارد. معاونت سلامت وزارت بهداشت در سالهای ۱۳۷۹ و ۱۳۸۰ و پس از آن وزارت بهداشت دولت دوم خاتمی آغاز ورود رسمی و پررنگ مسعود پزشکیان در عرصه سیاست است. وزیری که در کابینه خاتمی شاید تنها چهره غیرحزبی شناخته میشد. با پایانیافتن دولت از سال ۱۳۸۳ در مجالس هشتم تا مجلس دوازدهم نمایندگی مردم تبریز را برعهده دارد.
برای افزودن برچسب وارد شویدیحیی سنوار طراح حمله هفتم اکتبر به اسرائیل و چکش آهنین حماس کیست؟
۲۷ خرداد ۱۴۰۳ · ۱۴ دقیقه
طراح و برنامهریز اصلی حمله هفتم اکتبر به اسرائیل مشهور به ابو ابراهیم است. او سال ۱۹۶۲ در اردوگاه پناهندگان خانیونس متولد شده و گفته میشود مغز متفکر حماس است. یحیی سنوار رهبر شاخه سیاسی حماس که به باور مقامهای اسرائیلی طراح اصلی حمله خونین ۷ اکتبر است، به اعمال نظم آهنین در ساختار زیرمجموعه خود شهرت دارد. ایهود یاری، پژوهشگر «مؤسسه واشنگتن برای سیاست خاور نزدیک» که تجربه انجام چهار مصاحبه با یحیی سنوار را دارد در مورد او میگوید: «سنوار قدرت و نفوذ خود را با بیرحمی و توسل بهزور حفظ کرده است.» این رهبر حماس پس از تحصیل ابتدایی در خان یونس، مدرک کارشناسی زبان عربی را در دانشگاه اسلامی غزه دریافت کرد. اولین تجربه بازداشت سنوار به سال ۱۹۸۲ در سن ۱۹ سالگی بر میگردد. او در سال ۱۹۸۵ بار دیگر بازداشت شد. بازداشتی که نقطه آغاز نزدیکی او با شیخ احمد یاسین شد. این آشنایی شرایط نفوذ سنوار در بدنه نیروهای مبارز فلسطینی را فراهم کرد. فعالیت تشکیلاتی یحیی سنوار با ایجاد بخش امنیتی حماس به نام المجد آغاز شد. این موضوع نشان میدهد او از ابتدا رویکردی امنیتی در فعالیت سیاسی خود داشته است.
برای افزودن برچسب وارد شویدسیدعباس عراقچی و بخت صعود به کرسی وزارت امور خارجه
۲۳ خرداد ۱۴۰۳ · ۱۵ دقیقه
در آخرین روز از مذاکرات هستهای در سال ۱۳۹۵ یک عکس از دست علی خامنهای با خودکاری در دست در اینستاگرام عباس عراقچی منتشر شد. همین عکس ساعاتی پیش از اعلام دستیابی به توافق برجام نشان میداد که نماینده مستقیم خامنهای در مذاکرات هستهای چه کسی است. دیپلمات ۶۱ ساله نظام در سال های اخیر یکی از چهرههای اصلی سیاست خارجی جمهوری اسلامی بوده است. او هم رابطه نزدیکی با خامنهای و سپاه دارد و هم با چهرههای فنی دستگاه دیپلماسی نشست و برخاست میکند. عباس عراقچی این روزها برای بخشی از نیروهای سیاسی شانس اصلی وزارت امور خارجه است. گزینهای که شاید بتواند برای کابینه احتمالی افرادی چون لاریجانی چهرهای شبیه به جواد ظریف در کابینه روحانی باشد. عراقچی نبض قدرت را به خوبی در دست دارد، تابع دفتر رهبر جمهوری اسلامی است و به دلیل جایگاهش در وزارت امور خارجه توانسته است در دولتهایی با سیاستهای متفاوت نقش آفرینی کند.
برای افزودن برچسب وارد شویداردیبهشت افسونگر شیراز
۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۳ · ۱۲ دقیقه
Translator شیراز شهر همیشه اردیبهشت است. چه آن زمان که از کوچههای عفیف آباد میگذری و چه وقتی که در باغهای ارم، دلگشا، جهان نما، و باغهای همیشه سبز نارنجش به گشت و گذار میپردازی و میگذاری که احساست هوایی بخورد. گویی پیشینیان فرزانه ما خوب میدانستند که دقیقا درختهای نارنج را باید در شیراز کاشت. درستترین نقطه اقلیمی که طول سال سرسبزی به دنیای اطرافش هدیه دهد و چشمها را سرشوق آورد.
برای افزودن برچسب وارد شویدایران و اسرائیل؛ از سیاست خارجی توسعهمحور شاه تا سیاست ویرانیخواه جمهوری اسلامی
۳ اردیبهشت ۱۴۰۳ · ۲۰ دقیقه
رابطه ایران با اسرائیل از زمان تأسیس این کشور در سال ۱۹۴۸ میلادی یا ۱۳۲۷ شمسی رابطهای پر فراز و نشیب بوده است. تشکیل کشور اسرائیل در سالهای آغازین سلطنت شاه جوان ایران محمدرضا شاه پهلوی رخ داد. وضعیت در فلسطین پس از جنگ جهانی دوم و در فوریه ۱۹۴۷ به طور فزایندهای غیرقابل کنترل شد. بریتانیا قصد خود را برای پایان دادن به قیمومت اعلام کرد. در ماه مه ۱۹۴۷، یک ماه پس از اینکه بریتانیا رسماً پرونده فلسطین را به سازمان ملل تحویل داد، سازمان ملل کمیته ویژه فلسطین را ایجاد کرد. کمیتهای متشکل از نمایندگان استرالیا، کانادا، چکسلواکی، گواتمالا، هند، ایران، هلند، پرو، سوئد، اروگوئه و یوگسلاوی. گزارش این کمیته که ایران هم عضو آن بود در سپتامبر ۱۹۴۷، حاوی توصیههای برای حفظ وضع موجود در مورد اداره اماکن مقدس و دو طرح مختلف بود. یک طرح تقسیم فلسطین به دو کشور اسرائیلی و فلسطینی با تشکیل اتحادیه اقتصادی بود که حمایت کانادا، چکسلواکی، گواتمالا، هلند، پرو، سوئد و اروگوئه را داشت. طرح دیگر یک راهحل دولتی فدرال بود که هند، ایران و یوگسلاوی آن را پیشنهاد کردند.
برای افزودن برچسب وارد شویددلار در مسیر ۱۰۰ هزارتومانی شدن تا پایان سال ۱۴۰۳
۱۹ فروردین ۱۴۰۳ · ۱۲ دقیقه
شاخصهای مهم اقتصادی در ایران از جمله قیمت ارز با کوچکترین تحولی در گوشهکنار جهان این روزها تغییر میکنند، تا ریال عملا مبدل به بیارزشترین پول جهان شود. برای جمهوری اسلامی شرایط اقتصادی و سیاسی امروز ایران پرچم تحقیر برابر شعار «آمریکا هیچ غلطی نمیتواند بکند» است. هنوز تعطیلات نوروزی پایان نیافته بود که شلیک موشک به ساختمان مجاور کنسولگری ایران در دمشق، بار دیگر قیمت دلار را در بازارهای ایران به آستانه ۶۳ هزار تومان رساند. کارشناسان در این شرایط تاکید کردند در سهماهه نخست سال ۱۴۰۳ فتح قله ۷۰ هزار تومان چندان برای قیمت دلار دورازذهن نیست و تا پایان سال دلار شاید مردم دلار ۱۰۰ تومانی را نیز تجربه کنند. دهه هشتاد وقتی قیمت دلار به آستانه ۱۰۰۰ تومان رسید برخی از آن با عنوان فاجعه اقتصادی یاد کردند.
برای افزودن برچسب وارد شویداستقبال نوروزی مردم از اماکن تاریخی؛ تقابل با تحریف گذشته ایرانیان
۱۲ فروردین ۱۴۰۳ · ۷ دقیقه
نخستین روزهای بهار سال ۱۴۰۳ پیامآورعلاقه ایرانیان به تاریخ و هویتی بود که طی چند دهه گذشته به اشکال مختلف جمهوری اسلامی تلاش داشته، نادیده گرفته شود. قرارگرفتن نام مجموعههای فرهنگی و تاریخی تختجمشید، کاخهای سعدآباد و گلستان، باغ فین، کاخموزه چهلستون، پاسارگاد، عمارت عالیقاپو، ارگ کریمخانی، حافظیه و سعدیه در صدر فهرست اماکن و موزههایی که بازدید از آنها با استقبال گسترده مردم مواجه شده نشان میدهد، تلاش برای مقابله باهویت تاریخی مردم بهخصوص در طول چند سال گذشته نتیجه عکس داشته است. برای حکومتی که چند دهه اصرار بر تحریف تاریخ پیش از خود داشته است، اشتیاق برای شناخت تاریخ ایران، بهویژه میان نسل جوانی که در ساختار آموزشی جمهوری اسلامی رشد کرده، روشنگر شکست تبلیغاتی و فرهنگی است.
برای افزودن برچسب وارد شویدحلقه علما و سرداران تاریکخانه نظام، تصرف کنندگان دارایی مردم ایران
۵ فروردین ۱۴۰۳ · ۱۴ دقیقه
Translator سال ۱۴۰۲ با فاش شدن پروندههای متعدد فساد اقتصادی، بارها جامعه درگیر فقر و فلاکت ملتهب شد. آخرین روزهای این سال انتشار خبر زمین خواری ۱۰۰۰ میلیارد تومانی نماینده ولی فقیه در تهران، افکار عمومی را متوجه خود کرد. پرونده زمین خواری کاظم صدیقی امام جمعه موقت تهران و رییس ستاد امر به معروف و نهی از منکر، تنها نمونه افشا شده از این دست در تاریخ حکومت اسلامی نیست. اما ابعاد ماجرای زمین خواری صدیقی و پسران، واکنش او به این موضوع و سابقه این روحانی در سفارش مردم به قناعت و صدور حکم اعدام برای مخالفان، در مجموع بسیاری را بار دیگر متوجه گستردگی فعالیت تاریکخانه فساد علما و سرداران نظام کرد. واکنش نیروهای موسوم به حزب اللهی و نزدیک به حکومت نشان میدهد، تلاش صداوسیما و برخی رسانههای نزدیک به نهاد امنیتی نتوانست، حتی قشر مذهبی را قانع کند. انتقال زمین ۴۲۰۰ متری منطقه ازگل به شرکت خانوادگی امام جمعه تهران، از نظر مردم مصداق بارزی از سودجویی روحانیون در مسند قدرت از جایگاه دینی است.
برای افزودن برچسب وارد شویدمروری بر ایران خموشْ در سال ۱۴۰۲ و اما، نشسته بر شانه اش همای سعادت
۲۶ اسفند ۱۴۰۲ · ۱۰ دقیقه
تحولات سیاسی و اجتماعی ایران در سال ۱۴۰۲ حتی حال و هوای فصول را هم تحت تاثیر قرار داد و سرما و بارشهایی که به طور معمول در اواخر پاییز و ابتدای زمستان از راه میرسید، در آخرین روزهای سال از راه رسیدند. سال ۱۴۰۲ در شرایطی به آخرین برگهای تقویم رسیده که از روزهای نخست آن، اوضاع سیاسی ایران آرام نبود، شرایط معیشت و اقتصادی سختتر شده و سرکوب ها و اعدام معترضین و مخالفین حکومت ادامه داشته است. ابتدای سال قیمت هر دلار آمریکا در محدوده ۴۲ هزار تومان قرار داشت و تورم بالای ۴۰ درصد بود. با نگاهی اجمالی به شرایط امروز در اسفندماه ۱۴۰۲ می بینیم که سفره های مردم کوچکتر و هر دلار آمریکا در آستانه ورود به قیمت ۶۰ هزارتومان است. با طعنه می توان گفت که وضعیت نابسامان قیمت ارزهای خارجی مهمترین دستاورد اقتصادی دولت رئیسی در طول سال بوده است. بهای افسار گسیخته اجاره مسکن، بازار مشوش طلا و سکه، یا به عبارتی گرانی در تمامی سطوح، سوغاتی است که از سال ۱۴۰۲ به سال ۱۴۰۳ فرستاده می شود.
برای افزودن برچسب وارد شویداز سالروز اعطای حق رای به زنان ایران تا روز جهانی زن
۱۳ اسفند ۱۴۰۲ · ۱۳ دقیقه
اسفندماه برای زنان ایران ماهی ویژه است. در این تاریخ محمدرضا شاه پهلوی حق رای، انتخابشدن و مدیریت زنان را برای نخستینبار به رسمیت شناخت. سالروز اعطای حق رای تا روز جهانی زن که هر دو در اسفندماه قرار دارند، فرصتی برای بازخوانی سرنوشت زنان ایران است. زنان ایرانی از زمان سلسله قاجار تلاش برای تغییر نگاه سنتی به جایگاه خود را آغاز کردند و با تشکیل انجمنهای مختلف به مقابله با سنتهای مردسالار پرداختند. با آغاز جنبش مشروطهخواهی، زنان نقش مهمی بر عهده گرفتند و در مواردی حتی پیشگام مقاومت مسلحانه برابر نیروهای دولتی بودند. اما با پیروزی مشروطهخواهان در اولین قانون اساسی ایران حقوق زنان در زمینههایی مانند رای، پوشش، حق حضانت فرزند و مشارکتهای اجتماعی نادیده گرفته شد. انجمنهای مختلف زنان در آن سالها رو به گسترش بودند، ولی از فشار و سرکوب روحانیون و اقشار سنتی جامعه در امان نمیماندند.
برای افزودن برچسب وارد شویدسکههای یادبود از پهلوی اول تا پهلوی سوم
۱ اسفند ۱۴۰۲ · ۱۲ دقیقه
ضرب سکههایی که بعد از روی کار آمدن جمهوری اسلامی با نام بهارآزادی شناخته شد به دوره قاجار برمیگردد. رضاشاه پهلوی برای نخستینبار در ایران سازوکاری مشخص برای ضرب سکه طلا ایجاد کرد. رضاشاه با ضرب سکه طلای پهلوی، آن را جایگزین سکه قاجاری کرد. سکه یک، دو و پنجتومانی قاجار که وزن طلای آنها به ترتیب ۲/۸۵، ۵/۷ و ۱۴/۲۵ گرم بود، به سکههای یک، دو و پنجتومانی پهلوی تغییر نام داد و وزن طلای خالص بهکاررفته در آن، به ترتیب ۱/۸۶، ۳/۸۳۵۹ و ۹/۵۹ گرم شد. سکههای پهلوی در این طرح تا سال ۱۳۰۸ ضرب شدند. سال ۱۳۰۸ به دلیل ساماندهی قوانین ضرب سکه، مجلس شورای ملی قانون تعیین واحد و مقیاس پول را به تصویب رساند. در این قانون واحد ارزش پول از نقره به طلا تغییر کرد و سکه طلا بیست ریالی به نام پهلوی و سکه طلای دهریالی به نام نیمپهلوی مشهور شد. در این قانون ۱۴ مادهای وزن طلای خالص بهکاررفته در سکه پهلوی ۷.۳۲۲۳ گرم و سکه نیمپهلوی ۳.۶۶۱۱ گرم تعیین شد. از نظر میزان عیار سکههای طلا نیز مشخص شد ۹۰۰ در ۱۰۰۰ گرم وزن سکه از طلای خالص و ۱۰۰ در ۱۰۰۰ از فلز مس باشد. از دیگر بخشهای مهم این قانون تعیین طراحی مشخص و رسمی برای سکههای پهلوی بود، تا صورتی یکسان داشته باشند.
برای افزودن برچسب وارد شویدنکوداشت عشق و زن در ایران باستان
۲۲ بهمن ۱۴۰۲ · ۸ دقیقه
نکوداشت عشق و عاشقی در ایران، قدمتی به درازای تاریخِ این کهن بوم و بر دارد. سپندارمذگان، روز زمین و زن در مقام بنیانهای آفرینش و زایایی است. این روز در ایران باستان، روز عشاق بوده است. در دهههای پایانی قرن بیستم، این جشن فراموش شده باستانی، جای خود را به سنت ولنتاین داد. روز جهانی عشق از تقویم مسیحی کاتولیک، وارد فرهنگ عامی جهانی شد. ایرانیان و بهویژه جوانان در سه دهه گذشته و با وجود مخالفت شدید جمهوری اسلامی، این روز را برای ابراز عشق گرامی میدارند. عشق و عاشقی در فرهنگ و ادبیات همه ملل، سنگ بنای آفرینش است. ادبیات غنی و تاریخی فارسی در حوزه تمدنی ایران از هزارههای پیش تا همین امروز، با شعر و نثر زبان گویای این حسِ عمیق انسانی بوده است. از زمان ورود اوزان عروضی به ادبیات فارسی، داستانهای عشقی ایران باستان بسته به بلندای آنها و تبحر شاعران عمدتا در قالب مثنوی و مسمط مکتوب و به نسلها آینده منتقل شد. ویس و رامین، خسرو و شیرین، زال و رودابه و حتی داستانهای کلاسیک دیگر اقوام نظیر لیلی و مجنون و وامق و عذرا، با قلم شاعران پارسی گوی سراسر جغرافیای تمدنی ایران به نظم درآمد.
برای افزودن برچسب وارد شویدرویای روسیه برای بازپسگیری آلاسکا ثروتمند از آمریکا
۱۵ بهمن ۱۴۰۲ · ۱۳ دقیقه
درخواست فسخ معاملهای که ۱۵۷ سال از عمر آن میگذرد بهانه تازهترین تقابل بین دو کشور روسیه و ایالات متحده آمریکا شده است. ولادیمیر پوتین رئیسجمهور روسیه با صدور فرمانی برای آغاز تحقیقات مرتبط با ثبت اموال روسیه در خارج از این کشور، به نظر بخشی از قلمرو کنونی ایالات متحده آمریکا را هدف قرار داده است. محدودهای که امروز با نام آلاسکا شناخته میشود. آلاسکا روزگاری بخشی از مستعمرات امپراتوری روسیه بود و در قبال مبلغ هفت میلیون و ۲۰۰ هزار دلار در سال ۱۸۶۷ میلادی به آمریکا فروخته شد. آلاسکای یخی شاید در آن زمان محدودهای قلمداد میشد که به دلیل سرما و شرایط اقلیمی ارزش چندانی در قیاس با گستره پهناور روسیه نداشت. باور به بیارزش بودن آلاسکا در نگاه حاکمان وقت روسیه را میتوان با دیدن قیمت فروش آن درک کرد. شاید اگر تزار الکساندر دوم، با بحران اقتصادی حاصل از جنگهای کریمه مواجه نبود فکر فروش آلاسکای یخی به ذهنش خطور نمیکرد. اما نتایج ویرانگر جنگ سبب شد تزار با این باور که نگهداری این سرزمین مدفون در یخ و برف جز هزینه حاصلی ندارد تصمیم به فروش آن گرفت. از لحاظ سیاسی نیز واگذاری آلاسکا به کشور نوپای آمریکا بهنوعی مقابله باقدرت آن روزهای جهان، بریتانیا بود. به استناد مساحت محدوده فروخته شده آلاسکا، قیمت هر هکتار آن در زمان قرارداد فروش تنها ۲ پنی معادل دو صدم دلار بود. باور به بیحاصل بودن آلاسکا در آمریکا نیز به حدی قوی بود که روزنامه نیویورک ورلد با تیتر: «روسیه یک پرتقال گندیده به ما فروخت!» به خرید آن اعتراض کرد. امروز اما همین محدوده یکی از منابع ثروت آمریکا با ذخایر بزرگ نفتی است. سرزمینی که دمای بخشهایی از آن در روزهای سرد سال تا منفی ۶۰ درجه میرسد، اما گنجی بزرگ است.
برای افزودن برچسب وارد شویدوضع آخرالزمانی دریاچه ارومیه؛ تبدیل دریاچه به نمکزار
۸ بهمن ۱۴۰۲ · ۱۷ دقیقه
تصاویر این روزهای دریاچه ارومیه به تصاویر خشکشدن کره زمین در فیلمهای آخرالزمانی هالیوود شباهت دارد. دریاچه پر آبی که زیستگاه پرندگان بود و یکی از نقاط پررونق گردشگری ایران محسوب میشد، این روزها به نمکزاری بدل شده که ذرهای شباهت به روزگار گذشته ندارد. آنچه طی نزدیک به سه دهه دریاچه ارومیه را به نمکزار بدل کرده بحران بهرهبرداری بیرویه از ورودی آب دریاچه و مجموعه تصمیمهای غیرکارشناسی است که با صرف بودجههای هنگفت برای احیای دریاچه در نظر گرفته شدند. بخشی از دلایل خشکشدن دریاچه ارومیه به کمآبی و کمبارشی برمیگردد، ولی متخصصان حوزه اقلیمی معتقدند کمبارشی کمتر از ۲۵ درصد بر خشکشدن دریاچه ارومیه اثر داشته و عامل اصلی این فاجعه تصمیمهای مخرب انسانی، بهویژه مدیریت آبی کشور طی سه دهه گذشته است. رشد ناگهانی کشاورزی ناپایدار در حوالی دریاچه که از محدودهای ۱۵۰ هزارهکتاری بعد از بهمن ۵۷ بهمرور به محدودهای ۶۰۰ هزارهکتاری افزایش یافت. سدسازی غیراصولی، حفر چاههای غیرمجاز و برداشت بیرویه از منابع آبی زیر زمینی بخش دیگری از دلایل خشکشدن دریاچه ارومیه هستند. کنترلنشدن گسترش اراضی کشاورزی در سالهای گذشته با تصمیمی مخرب تکمیل شد.
برای افزودن برچسب وارد شویداز حوثیهای یمنی چه می دانیم؟
۱ بهمن ۱۴۰۲ · ۱۸ دقیقه
Translator شناخت ریشههای مذهبی و سیاسی مؤثر بر قدرتگرفتن شبهه نظامیان انصارالله در کشور یمن میتواند روشنگر بسیاری از ابعاد فعالیت این گروه باشد که اخیراً دولت امریکا از نو آنها را در لیست گروههای تروریستی خود قرار داده است. حوثیها شیعیانی هستند که اگرچه خود را پیرو روحالله خمینی میدانند؛ اما از فرقه زیدیه هستند و برخلاف شیعیان دوازدهامامی، اعتقاد دارند زید بن علی بهجای برادرش محمدباقر امام پنجم شیعیان است. در دستهبندی فرقههای مختلف شیعه زیدیه برخلاف اسماعیلیه که باور به تفکر شش امامی دارد شمار امامان را محدود نمیکنند و بر این باورند که هریک از فرزندان فاطمه فرزند پیامبر اسلام که عالم، زاهد، شجاع و سخاوتمند باشد و قیام کند، در مقام رهبری شیعیان قرار دارد. نگرش مذهبی زیدیها آنها را معتقد به مبارزه و قیام علیه دشمنان خود در طول سالهای گذشته کرده است. اما مبنای شکل گیری این گروه که در یمن با عنوان انصارالله یمن شناخته میشوند، گرایشهای سیاسی است. با وجود آنکه نیروهای انصارالله همگی از خاندان حوثیها نیستند، رهبری و اکثریت فرماندهان این گروه از طایفه حوثیها انتخاب شده و این موضوع سبب شده است، با قدرت گرفتن آنها در کشور یمن نام حوثی برای آن در نظر گرفته شود. نام حوثی برگرفته از روحانی شیعه زیدی، حسین بدرالدین حوثی است. سیاستمدار، رهبر نظامی و عضو اسبق پارلمان یمن بین سالهای ۱۹۹۳ تا ۱۹۹۷ که رهبری زیدیها تا سال ۲۰۰۴ را برعهده داشت و بهعنوان بنیانگذار جنبش انصارالله یمن شناخته میشود.
برای افزودن برچسب وارد شویداز جیرفت بشنوید
۲۳ دی ۱۴۰۲ · ۱۷ دقیقه
نتیجه ۱۷ سال رهاشدن منطقه تاریخی و باستانی «کنار صندل» در جیرفت، ویرانی بخشهای مهمی از گنجینه تاریخی ایران و جهان است. ابتدای دیماه سال ۱۴۰۲ رسانهها اعلام کردند، عملیات کاوش در منطقه باستانی کنار صندل بعد از ۱۷ سال وقفه با نظارت دکتر سید سجادی باستانشناس نامدار ایرانی ازسرگرفته میشود. نخستین کاوشها در منطقه کنار صندلی فصل تازهای از شناخت تاریخ ایران بود و نام جیرفت را به مناطق دارای یافتههای ارزشمند باستانشناسی اضافه کرد. زمانی که در اولین یافتههای تیم باستانشناسی با نظارت دکتر یوسف مجید زاده در منطقه کنار صندل و حاشیه رود بزرگ هلیل منتشر شد، بسیاری از پژوهشگران تاکید کردند تمدن ساکن این منطقه به استناد یافتههای اولیه میتواند حتی از تمدن میانرودان و مصر نیز سابقه بیشتری داشته باشد. اما کاوش در این منطقه شگفتانگیز پس از شش مرحله در نیمه ابتدایی دهه هشتاد، ناگهان متوقف شد و حالا پس از ۱۷ سال اولین حضور تیم کاوش جدید فاجعه این رهاسازی را روشن کرده است. دکتر سجادی سرپرست جدید کاوشهای باستانشناسی کُنار صندل که ناجی شهر سوخته نیز شناخته میشود، در اولین گزارش خود از محل کنار صندل اعلام کرده است وضعیت این محوطه وخیم است و نقشبرجسته ارزشمند و تاریخی کنار صندل به دلیل سالها رهاشدن به طور کامل از بین رفته است.
برای افزودن برچسب وارد شویدقطعی بودن افزایش قیمت بنزین در ایران؛ جراحی دردناک زندگی مردم
۱۰ دی ۱۴۰۲ · ۱۱ دقیقه
دولت برای سال آینده ناچار به اتخاذ تصمیمی بزرگ است. جراحی دردناک که ساختمان آن بر زمینی به نام گرانی حاملهای انرژی، بهخصوص بنزین پیریزی شده است. حواشی بررسی برنامه بودجه سال ۱۴۰۳ که منجر به تنش میان برخی اعضای کمیسیون تلفیق و رئیس سازمان برنامهوبودجه شد و مقامهای دولت سیزدهم شد، نشان داد مسئله گرانی حاملهای انرژی محل اختلاف مجلس و دولت است. اختلافی که ظاهراً نه بر سرگرانی سوخت که بر سر پذیرش مسئولیت آن است. همچنین کارشناسان تأکید دارند، آنچه ادعای گران نشدن بنزین را زیر سؤال برده، کدهای ارسالی از سوی چهرههای شاخص نظام در مصاحبهها و نحوه پرداختن به مسائله ارزانبودن بنزین و هدررفت سوخت است. ضمن آنکه این واقعیت هم قابلانکار نیست که پتروشیمیها و پالایشگاهها حتی توان تأمین بنزین نامرغوب، در حد نیاز روزانه کشور را ندارند. در حال حاضر به گفته عضو کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی میزان مصرف روزانه بنزین در ایران بین ۱۱۷ تا ۱۲۵ میلیون لیتر است درحالیکه میزان تولید بنزین در نهایت ۱۱۵ تا ۱۱۶ میلیون لیتر است. دولت مقصر اصلی این موضوع را ارزانی بنزین و مصرف بیرویه و غیرضروری، همچنین قاچاق سوخت میداند و تلویحاً چاره کار را گرانی فوری سوخت اعلا کرده است. موضوعی که اطلاعات و آمارهای موجود آنها را تأیید نمیکنند.
برای افزودن برچسب وارد شویدشوک سمی و اثر مخرب روانی آن بر گروگان ها و نجات یافتگان از زیرآوار بمبارانها
۳ دی ۱۴۰۲ · ۱۱ دقیقه
موضوعی که خاطره تلخ و تکاندهنده جنگها را حتی پس از پایان، در حافظه جمعی شهروندان به خصوص کودکان برای سالها حفظ میکند، آسیبهای مربوط به شوک روانی و اضطراب پس از تجربهای تلخ و فراموش نشدنی ناشی از آن است. آنچه روانشناسان ضربه حسی و عاطفی ناشی از جنگ میدانند، مجموعه هراسها و آسیبهای روحی و روانی است که در ناخودآگاه فرد آسیب باقی می ماند. در ماههای اخیر، پس از حمله حماس به اسرائیل، کشتار و گروگانگیری شهروندان این کشور، اثر مخرب هراس و آسیبهای ناشی از گروگان گرفتهشدن در بین گروگانها و خانواده این افراد در یک سو و سوی دیگر، کشته شدن غیرنظامیان و زیر آوار ماندن شهروندان فلسطینی توسط جنگنده ها و موشکهای اسرائیلی تاثیر مخرب فردی و جمعی ایجاد کرده است. د ر جنگ میان اسرائیل و حماس نیز رسانههای مهم جهان از ضربه و شوک روحی و روانی وارد شده به کودکانی میگویند که در حین حمله حماس در شهرکهای اسرائیلی دچار وحشت عمیق شده و برخی قدرت تکلم خود را ازدستدادهاند.
برای افزودن برچسب وارد شویداکسپو ۲۰۳۰ فرصت تماشای پیشرفتهای شگفتانگیز عربستان سعودی برای جهانیان
۱۹ آذر ۱۴۰۲ · ۱۳ دقیقه
پیش بینی میشود بیش از ۴۰ میلیون نفراز ۲۴۶ کشور جهان میهمان نمایشگاه اکسپوی ۲۰۳۰ در عربستان سعودی شوند. رویای بخش اقتصادی در عربستان سعودی حالا دیگر به واقعیت بدل شده و بطور رسمی نمایشگاه اکسپوی جهانی در سال ۲۰۳۰ به میزبانی شهر ریاض برگزار خواهد شد. سال ۲۰۳۰ برای عربستان سودی، فرصت دستیابی که به تحولی بزرگ در عرصههای اقتصادی، گردشگری و در یک کلام تغییر تصویر و فرصتهای سرمایهگذاری این کشور در ذهن جهانیان است. انتخاب ریاض در حالی انجام شده که عربستان سعودی برای گرفتن میزبانی با دو شهر رم ایتالیا و بوسان کره جنوبی رقابت داشت. گامهای رشد و پیشرفت برای یک یک دهه گذشته با سرعت برداشته شده و حالا نه تنها این کشور میزبانی اکسپوی ۲۰۳۰ را در اختیار دارد، بلکه میزبان جام جهانی فوتبال در سال ۲۰۳۴ است.
برای افزودن برچسب وارد شویدتیر خلاص به باغ ملی گیاهشناسی ایران در تهران
۱۴ آذر ۱۴۰۲ · ۱۳ دقیقه
زنگ خطر از بین رفتن باغ ملی گیاهشناسی پایتخت پس از ۵۴ سال به صدا درآمده است. باغ گیاهشناسی تهران که به نام «باغ گیاهشناسی ملی ایران» شهرت دارد، سال ۱۳۴۸ در مساحتی به وسعت ۱۴۵هکتار در دامنه جنوبی رشته کوههای البرز که امروز نام منطقه چیتگر بر آن گذاشته شده، ساخته شد. کار ساخت این باغ را شاخصترین کارشناسان ایرانی با همکاری تعدادی از کارشناسان زبده خارجی به سرانجام رساندند. هدف اصلی از ساخت این باغ افزودن بر مساحت فضای سبز تهران و ایجاد رویشگاهی بود که بتواند همانند نقشه، نمونههای گیاهی مناطق مختلف ایران و جهان را در آن نگهداری کرد و ذخیره گیاهی گونههای در خطر نابودی باشد.
برای افزودن برچسب وارد شویدتقابل عقاب و اژدها؛ نتایج دیدار روئسای جمهوری آمریکا و چین
۷ آذر ۱۴۰۲ · ۱۱ دقیقه
Translator دیدار روئسای جمهور ایالات متحده آمریکا و چین که بنا بود گامی رو به سوی کاستن از تنشها باشد، به نظر منجر به آب شدن یخ روابط دو کشور نشده است. روز چهارشنبه ۱۵ نوامبر رسانههای جهان کنجکاو دیداری بودند که نتایج احتمالی آن میتوانست بر بسیاری از تحولات اقتصادی، نظامی و سیاسی جهان اثرگذار باشد. اما نتایج سفر «شی جینپینگ» به سانفرانسیکو که نخستین سفر او در دوران ریاست جمهوری بایدن به آمریکا بود، در نهایت باب میل شرکای اقتصادی دوکشور شد. اگرچه رئیس جمهور چین در این دیدار کماکان بحران تایوان را اصلیترین موضوع تنش میان چین و آمریکا دانست، اما برهمگان روشن است که تقابل اصلی، مچاندازی این دو قدرت بر صفحه شطرنج اقتصاد جهان است.
برای افزودن برچسب وارد شویدسال ۲۰۲۴؛ دلار ۷۵ هزارتومانی و سکه ۳۵ میلیونی در ایران
۲۸ آبان ۱۴۰۲ · ۱۸ دقیقه
اکثر کارشناسان بر این باورند تداوم روند فعلی در ایران موجب میشود حتی پیش از ورود به سال ۲۰۲۴ دولت رئیسی توان مدیریت بازارهای مالی را از دست داده و فنر فشرده قیمت ارز و سکه با سیاستهای دستوری رها شود. نگرانی جامعه از منزویتر شدن ایران به سبب تنشآفرینی مقامهای جمهوری اسلامی این احتمال را تقویت کرده است که بخش مهمی از سرمایههای خانگی به سمت خرید ارز و سکه روانه شوند. موضوعی که جهش قیمت دلار تا ماههای آینده را قطعی کرده است .
برای افزودن برچسب وارد شویدنگاه عموم مردم ایران به حمایت جمهوری اسلامی از حماس چیست؟
۱۷ آبان ۱۴۰۲ · ۱۵ دقیقه
همزمان با حمایت جمهوری اسلامی از گروههای تروریستی حماس و جهاد اسلامی در نبرد با اسرائیل، افکار عمومی در ایران گروههای جهادی فلسطینی را عامل شروع جنگ خونین در غزه میدانند. اردوکشیهای کمرمق خیابانی در ایران همزمان با تبلیغات گسترده رسانهای نیز نتوانست جامعه را به حمایت گسترده از حماس و جهاد اسلامی ترغیب کند و عموم مردم مخالفت خود را به اشکال مختلف با این مواضع نشان دادند. دراینبین انتشار تصاویر تماشاگران فوتبال در استادیوم آزادی تهران که با شعار، علیه حمایت از گروههای تروریستی حماس و جهاد اسلامی موضعگیری کردند در سطح جهان موردتوجه قرار گرفت.
برای افزودن برچسب وارد شویدهفتم آبان، روز کوروش، پادشاه بزرگ ایرانیان و محافظ حقوق بشر
۶ آبان ۱۴۰۲ · ۱۸ دقیقه
Translator «در ماه اَرَخسمنو روز سوم، کوروش به بابِل اندر آمد. شاخههای سبز در برابر گسترده شد.» این جملات از کتیبه «رویدادنامه نبونید» است که ورود تاریخی کوروش به بابِل را ثبت کرده است. مورخان روز سوم ارخسمنو را برابر با ۷ آبان میدانند و اگرچه این مناسبت هنوز در تقویم رسمی جمهوری اسلامی به ثبت نرسیده، نهتنها در ایران که در گوشهوکنار دنیا به نام روز کوروش شناخته میشود. فرمان مشهور کوروش برای آزادسازی یهودیان که پس از فتح بابِل صادر شد، این پادشاه بزرگ ایران را به نماد حقوق بشر در جهان تبدیل کرد. برخی ایرانیان گمان میکنند علت نامگذاری هفتم آبان به نام روز کوروش، تولد این پادشاه کبیر در این تاریخ است، ولی به استناد کتیبه بابلی رویدادنامه نبودید، این روز احتمالا روز ورود کوروش به بابِل باشد.
برای افزودن برچسب وارد شویدهرات زلزلهزده؛ میراث تاریخی که نیازمند توجه جهانی است
۳۰ مهر ۱۴۰۲ · ۱۲ دقیقه
زلزلهها و پسلرزههای پیدرپی در ولایت هرات طی روزهای اخیر امکان اعلام آمارهای قطعی خسارت وارد شده به این شهر تاریخی را ناممکن کرده است. اما مدفون شدن قریههای مختلف و تصاویر منتشر شده از آوارگان روشنگر میزان ویرانیها هستند و این حقیقت را روشن میکنند که تعداد کشتهها و آسیبدیدگان بهمراتب بیش از آمار نزدیک به ۳ هزارنفری اعلام شده است. هرات به سبب پیشینه ارزشمند تاریخی نهتنها نگین افغانستان و خراسان بزرگ است که یکی از پایههای تمدن و فرهنگ این گوشه از جهان بهحساب میآید و جان پارهای است که در قلب فرهنگ ایرانی جای دارد. هرات از منظر فرهنگی، ادبی، موسیقی و معماری بافتی مشابه شهرهای تاریخی ایران دارد. در حوزه معماری تشابه میان سازههای هرات با بخشهایی از معماری تاریخی شهرهای مشهد، شیراز، اصفهان و بهویژه یزد و میبد بر همگان آشکار است. همین تشابه انکارنشدنی است که سبب شده در ایران رنج مردم هرات پس از اثر زلزله موردتوجه شهروندان باشد و با اشاره به پیشینه تاریخی، نگرانیها از دچار مخاطره شدن هویت فرهنگی و اجتماعی این بخش از کشور افغانستان موردتوجه باشد. هراتی روزگاری در دوران صفویان مرکز خراسان بزرگ محسوب میشد و شاهعباس یکم نیز در این شهر به دنیا آمد و تا پیش از بر تخت سلطنت نشستن در این شهر سکونت داشت. هرات شهری است که تا پیش از اولین دوره حاکمیت طالبان، به دلیل معماری مدهوشکننده از مقاصد گردشگری افغانستان شناخته میشد و حالا با وجود ویرانیهای پیدرپی هنوز هم شیفتگان تمدن و فرهنگ جغرافیای پهناور خراسان نمیتوانند بدون دیدن زیباییهای هرات این خطه را بهدرستی درک کنند.
برای افزودن برچسب وارد شویدشصت و پنج سال خدمت به ملت و فرهنگ: شهبانوی ایران هشتاد و پنجساله شد
۲۲ مهر ۱۴۰۲ · ۱۷ دقیقه
Translator بیست و دوم مهرماه سالروز تولد بانویی است که طی سالیان عمر خود نمونهای بینظیر از زن ایرانی بوده است. شهبانو فرح پهلوی با عشقی استوار و پایدار پس از آنکه همسر شاه ایران شد، برای اعتلای هنر و فرهنگ و گسترش آموزش و بهداشت در کشورش تلاش بسیار کرد. بانو فرح دیبا متولد بیست و دوم مهرماه سال ۱۳۱۷ شمسی خورشیدی است. او در ۲۱ سالگی به عقد و ازدواج پادشاه ایران، محمدرضا شاه پهلوی در آمد. خانواده دیبا این دختر هنرمند را برای تحصیل در رشته معماری به پاریس فرستاده بودند که آشنایی با شاه ایران و پس از آن اعلام خبر نامزدی او را به ایران بازگرداند تا خود را برای بزرگترین مسئولیت زندگیاش آماده کند. حضور ملکهای شیفته تاریخ و هویت ملی با دانشی وسیع از تحولات روز هنر و فرهنگ جهان، این امکان را ایجاد کرد تا برای نخستینبار در دوران معاصر، توسعه فرهنگی در ایران یکی از بازوهای اصلی توسعه کشور شود. حاصل تلاش فرهنگی شهبانو فرح طی مدت ۲۰ساله تصدی مسند ملکه ایران، برای فرهنگ و تاریخ این سرزمین بهمراتب بیش از آن چیزی است که در بسیاری از کشورها طی صدسال بهدستآمده است.
برای افزودن برچسب وارد شویدرونق خرید و فروش اقلام ملی گرایانه و شیرو خورشید نشان در ایران و خارج ار ایران
۱۶ مهر ۱۴۰۲ · ۱۸ دقیقه
طی یک سال گذشته ایرانیان تمایل زیادی به استفاده از زیورآلات، تابلوفرش، ظروف و وسایلی دارند که در آنها از نقوش و نمادهای شیر و خورشید نشان و باستانی استفاده شده است. شیر و خورشید، خورشید خانم و نقوش مرتبط با دوران کهن و باستانی ایران، این روزها بدل به اقلام محبوب بسیاری از ایرانیان شدهاند. در خیابان منوچهری دستفروشان و عتیقهفروشان با وجود مشکلات مربوط به نمایش گذاشتن وسایلی که در آن تصاویر خاندان سلطنتی استفاده شده، ویترین خود را به اقلامی اختصاص دادهاند که حس و حال تاریخگذشته ایران در آنها وجود دارد. نماد شیر و خورشید، تختجمشید، پاسارگاد و نقوش مشهور به نقشبرجستههای هخامنشی از جمله این کالاهای پرطرفدار هستند. درعینحال پرچم شیر و خورشید نشان و گردنبند و انواع زیورآلات با طرح نقشه ایران نیز جزء کالاهای موردتوجه در ویترین مغازهها است. ضمن آنکه در میان این کالاها، ویترین مغازهها و بساط دستفروشان بیشترین متقاضی را از میان وسائلی با نقش و طرح شیر و خورشید نشان دارد.
برای افزودن برچسب وارد شویدارتش میهنپرست ایران سپر اصلی دفاع از کشور برابر حمله عراق
۳۰ شهریور ۱۴۰۲ · ۱۰ دقیقه
ارتش، نامی پرافتخار است که با وجود پاکسازی و اعدام تعداد زیادی از فرماندهان، افسران و درجهداران میهنپرست آن پس از روی کار آمدن جمهوری اسلامی، رشادتهایی فراموشنشدنی در دوران جنگ ایران و عراق نشان داد. ارتش ایران همچنین جایگاهی متفاوت از دیگر نیروهای نظامی جمهوری اسلامی دارد و مردم همواره امیدوار هستند در بزنگاههای حساس، روح باشکوه آن از دل تاریخ میهنپرستانه ارتش شاهنشاهی بیدار شده و کنار آنها قرار گیرد.باور مردم به ارتش از روزهای نخست برقراری حکومت اسلامی در ایران تا امروز، سبب شده است جمهوری اسلامی به شیوههای مختلف تلاش کند، از اثربخشی آن کاسته و با حمایت از سپاه پاسداران انقلاب اسلامی بهعنوان نیروی نظامی موازی، مانع آن باشد.در تاریخ چندهزارساله ایران، همواره دوران اقتدار همراه با تشکیل و فعالیت ارتشی قدرتمند بوده است که ردپای سربازان آن در تختجمشید و دیوارنگارههای باستانی نیز دیده میشود.ارتش شاهنشاهی ایران هم در دهه پنجاه بدل به یکی از پنج ارتش مقتدر جهان شد که هیچ کشوری از هراس بازخورد کوبنده آن جسارت دستدرازی به خاک ایران را نداشت. از مهمترین خصلتهای ارتش شاهنشاهی وطنپرستی نیروهای آن بود.نیروهای ارتش شاهنشاهی نهتنها مجهز به تسلیحات روز جهان بودند؛ بلکه برای آموزش به بهترین مراکز جهان اعزام و بالاترین آمادگی را میان افراد اعزام شده از دیگر کشورها به دست میآوردند.وطنپرستی افسران و درجهداران ارتش سبب شد سال ۱۳۵۷ سربازان و فرماندهان آن به نفع مردم اعلام بیطرفی کنند. اما میهنپرستان ارتش از اولین دقایق اعلام بیطرفی از سوی حامیان جمهوری اسلامی دستگیر و به قربانگاه تشکیل شده بر پشتبام مدرسه رفاه فرستاده و تیرباران شدند
برای افزودن برچسب وارد شویدسرانجام پذیرش کفالت سیاسی معترضان به جمهوری اسلامی
۱۵ شهریور ۱۴۰۲ · ۱۵ دقیقه
با نزدیک شدن به سالگرد آغاز خیزش مردمی و نگاهی بر آنچه در ایران گذشت، فرصتی برای موشکافی وقایع مختلف فراهم شده است. یکی از مسائلی که در زمان خیزش توجه رسانهها را به خود جلب کرد «کفالت سیاسی» بازداشتشدگان از سوی نمایندگان پارلمانهای اروپایی، کانادا، استرالیا و چهرههای سیاسی کشورهای مختلف بود. کفالت سیاسی ۲۰ سال در فرهنگ سیاسی جهان با معنایی اداری - پارلمانی سابقه دارد و نخستینبار سال ۲۰۰۳ به پیشنهاد دولت آلمان در کمیسیون حقوق بشر پارلمان این کشور تصویب شد. بر اساس این قانون به نمایندگان پارلمان این کشور اجازه داده شد که از نمایندگان دیگر پارلمانهای جهان که تحتفشار یا تعقیب هستند، حمایت سیاسی کنند. این قانون در ابتدا مورد استقبال دیگر کشورهای عضو اتحادیه اروپا و سپس کشورهایی مانند استرالیا و کانادا نیز قرار گرفت، تا مفهوم نوظهور «کفالت سیاسی» به یکی از ابزار مبارزه با سرکوب حکومتهای اقتدارگرا بدل شود.
برای افزودن برچسب وارد شویددورنمای عادی شدن روابط ایران و عربستان سعودی
۱ شهریور ۱۴۰۲ · ۱۷ دقیقه
عادی شدن روابط جمهوری اسلامی با کشورهای منطقه، به خصوص عربستان سعودی را باید بخشی از اذعان حکومت ایران به ناکامی در سیاست خارجی و منطقهای آنها بدانیم. وقایع چند سال گذشته به سیاستمداران نظام اسلامی نشان داد که انزوا میتواند آنها را تا آستانه فنا و سرنگونی پیش ببرد و برای ایجاد رابطه با کشورهای منطقه باید بلادرنگ تهدیدات خاتمه یافته و گروههای شبهنظامی وابسته و مزدور آنها مهار شوند. مهم آنکه سیاستمداران جمهوری اسلامی که بعضا کشورهای منطقه را به دیده حقارت مینگریستند و آنان را ناتوان و برده غرب و مجری اوامر آنها مینامیدند، اینک در عمل میبینند که دیپلماسی فعال چگونه میتواند با حفظ عزت یک کشور، منافع ملی را نیز پیش ببرد. عربستان سعودی امروز، سعودی دیروز که جمهوری اسلامی بهزعم خویش آن را برده و غلام غرب مینامید، نبوده و نیست. عادی شدن رابطه با تهران در راستای طرح تنشزدایی شاهزاده محمد بن سلمان برای پیشبرد برنامههای توسعه اقتصادی و رفاه اجتماعی در قالب طرح ۲۰۳۰ است.
برای افزودن برچسب وارد شویدخطبه «عقد آرایی» مراسمی بدون سابقه تاریخی
۲۷ مرداد ۱۴۰۲ · ۱۵ دقیقه
اجرای نمادین رسم نوظهور «ازدواج ایرانی» و «عقد آرایی» این روزها مورد توجه جوانان قرار دارد. حتی بازیگران سرشناس سینما و تلوزیون نیز فیلم اجرای این خطبه را در جشن ازدواج خود منتشر کردهاند. اما این مراسم فاقد اعتبار تاریخی و شرعی در مذاهب رسمی از جمله مذهب زرتشتی است. موبدان زرتشتی شرعی و صحیح بودن متن خطبه عقد آرایایی و اصل این مراسم را مطابق آیین زرتشتی رد کردهاند. دلیل حساسیت ایجاد شده در خصوص رسم نوظهور خطبه عقد آرایی اصرار برگزارکنندگان و مبلغانش برای منصوب کردن آن به سابقه تاریخی فرهنگ ازدواج نزد مردم ایران است. منتقدان این رسم آن را فاقد اسناد معتبر تاریخی و بیارتباط با آیین باستانی و شرعی عقد و ازدواج در ایران میدانند. تاریخدانان نیز مخالف صحت این خطبه و شکل این مراسم هستند.
برای افزودن برچسب وارد شویدآلودگی و بیآبی رود ارس؛ تهدید ایران و ایرانی
۱۷ تیر ۱۴۰۲ · ۱۵ دقیقه
ای کاش بلایی که به سر رود ارس نازل شده در حد کاهش آب و نگرانی فعالیتهای ترکیه بود. مدتی است که به مواد رادیواکتیو و شیمیایی نیز آلوده شده است و منشا آنها کشور ارمنستان است. مسالهای که مقامات ایرانی آن را انکار میکنند.
برای افزودن برچسب وارد شویدآلودگی نفتی سواحل بوشهر، بلای تکراری
۶ تیر ۱۴۰۲ · ۱۴ دقیقه
آلودگی نفتی در سواحل بوشهر یک معضل تکراری و تقریبا دائمی است. چرا این آلودگی در سواحل خلیجفارس و به ویژه بوشهر کنترل نمیشود؟ در این قسمت از پادکست #سرزمینما در این ارتباط نکات تازهای خواهید شنید.
برای افزودن برچسب وارد شویدتیرماه باستانی: از جشن نیلوفر تا تیرگان
۵ تیر ۱۴۰۲ · ۱۲ دقیقه
نیلوپر یا نیلوفر نام جشنی باستانی است که در خرداد روز از ماه تیر در ایران برگزار میشد. شادی و جشن گرفتن در تاریخ ایران باستان جایگاه و اهمیت ویژهای داشت . ایرانیان باستان که زرتشتی بودند، نه تنها دوری از بدیها و نیروهای اهریمنی را تبلیغ و ترویج میکردند که خوبیها و جلوههای اهورایی را با برگزاری جشن و شادی گرامی میداشتند.
برای افزودن برچسب وارد شویدتوافق هستهای موقت و غیر رسمی، معامله بایدن با جمهوری اسلامی
۳ تیر ۱۴۰۲ · ۱۷ دقیقه
اطلاعاتی که به رسانهها درز کرده نشان میدهد که آمریکا در مسقط و شاید پایتخت دیگری در منطقه در حال رایزنی مستقیم و غیرمستقیم با دیپلماتهایجمهوری اسلامی است. موضوع این رایزنیها چیزی است که آن را «توافق موقت و غیررسمی» نامیدهاند. آنتونی بلینکن، وزیر خارجه آمریکا اما شامگاه جمعه اخبار مربوط به این توافق موقت را رد کرد و گفت که گزارشها درباره معامله هستهای با جمهوری اسلامی نادقیق است. با این حال حتی این موضع بلینکن هم میتوان بخشی از مدل برخورد رسانهای دولت بایدن با همان توافق موقت غیر رسمی باشد. در حقیقت غیررسمی بودن توافق به این معنا است که دو طرف اعلام نمیکنند که به توافقی دست یافتهاند و سندی هم میان دو طرف رد و بدل نمیشود یا مراسمی برای اعلام عمومی آن در کار نیست. گامهایی هم که برداشته میشود به عنوان «اقداماتی برای نشان دادن حسن نیت» از سوی دوطرف نامگذاری میشود. حسننیت با هدف کاستن از شدت و حدت تنشها. شاید به همین دلیل وزارت خارجه آمریکا روز پنجشنبه از ایران خواست تا با کنترل سطح غنیسازی و افزایش ندادن آن حسننیت خود را نشان دهد.
برای افزودن برچسب وارد شویدحمله «پتروشیمی و گردشگری به میانکاله»
۲۵ خرداد ۱۴۰۲ · ۱۸ دقیقه
تا امروز دو حمله به صورت گازانبری به بهانه «توسعه» به تالاب بینالمللی میانکاله شده است: یکی گردشگری و دیگر پتروشیمی. این پناهگاه حیاتوحش تاکنون توانسته است تا اندازهای از مهلکه جان به در برد. اما بعید است که بتواند زیر این حملات بیامان دوام بیاورد.
برای افزودن برچسب وارد شویدسرکوب و بازداشت روزنامهنگاران برای توقف اطلاع رسانی آزاد
۲۲ خرداد ۱۴۰۲ · ۲۱ دقیقه
بازداشت بیش از هفتاد روزنامهنگار و وضع محدودیت گسترده بر جریان آزاد تبادل اطلاعات در فضای مجازی سبب شده است تا در جریان جنبش مردمی ایران طی سال ۱۴۰۱ حاکمیت همانند سالهای سیاه دهه شصت و دوران تعطیلی گسترده مطبوعات در اواخر دهه هفتاد، بار دیگر تیغ خود را برای خبرنگاران و فعالان رسانهای تیز کرده باشد. اعلام جنگ به خبرنگاران از همان روزهای نخست اعتراضها آغاز شد و الهه محمدی و نیلوفر حامدی که تنها به جرم پوشش اخبار دستگیری و قتل مهسا امینی بازداشت شده بودند در بیانیه وزارت اطلاعات جاسوس نامیده شدند. طی سه ماه نخست خیزش مردمی بیش از هفتاد روزنامه نگار بازداشت شده و به گفته فعالان رسانهای بیش از دویست روزنامه دیگر احضار و بازجویی شدند. تمام تلاش حکومت بر آن بود تا با سرکوب روند انتشار آزاد اخبار بتواند مهندسی وقایع و افکار عمومی کشور را در اختیار بگیرد. استراتژی که راهکار عملیاتی آن افزایش سرکوب و ارعاب فعالان رسانهای بود. اگرچه سرکوب خبرنگاران در جمهوری اسلامی سابقهای دیرینه دارد ولی هیچگاه مقامهای مختلف حکومت به این صراحت اعلام نمیکردند که هرگونه انتشار خبری پیرامون وقایع داخل مصداق جرم جاسوسی و ارتباط با دولتهای بیگانه محسوب میشود.
برای افزودن برچسب وارد شویدتنش در خلیج فارس و دریای عمان؛ جمهوری اسلامی در بازی روسیه و چین
۱۳ خرداد ۱۴۰۲ · ۱۸ دقیقه
در حالی که توقیف نفتکشها و ایجاد مزاحمت برای کشتیهای در حال گذر از دریای عمان و خلیج فارس سبب شده است طی ماههای اخیر احتمال درگیری دریایی میان ایران و آمریکا افزایش یابد، کارشناسان بر این باورند، این وضع مبدل به پاشنه آشیل مبادلات تجاری در خاورمیانه شده است. ضمن آنکه آمریکا بارها سپاه پاسداران را به ایجاد تحرکات نظامی در خلیج فارس متهم کرده و هشدار داده است در صورت تداوم مزاحمت شناورهای سپاه برای کشتیهای خود و یا دیگر متحدانش سکوت نخواهد کرد. از سوی دیگر توقیف چندباره نفتکشهایی که در حال حمل نفت ایران با پرچم کشورهای مختلف بودند به دلیل تحریمها، سبب شده جمهوری اسلامی نیز در اقدامی متقابل تلاش کند امنیت فعالیت آمریکا و شرکایش در منطقه را دچار چالش کند.
برای افزودن برچسب وارد شویدعاقبت اختلاف ایران و افغانستان بر سر حقآبه؛چه سرنوشتی در انتظار هیرمند
۱۱ خرداد ۱۴۰۲ · ۱۹ دقیقه
Translator اختلاف ایران و افغانستان بر سر حقابه رودخانه هیرمند سابقهای ۱۵۰ ساله دارد و به زمان سلطنت ناصرالدین شاه برمیگردد. یعنی از زمان شکلگیری مرزهای شرقی ایران که بریتانیاییها در آن دخالت داشتند. امروز و با حضور طالبان در این کشور آیا میتوان امید داشت ایران حقابه خود از هیرمند را دریافت کند؟
برای افزودن برچسب وارد شویدرفتار دوگانه شورای حقوق بشر با جمهوری اسلامی همزمان با افزایش چشمگیر اعدامها در ایران
۲۷ اردیبهشت ۱۴۰۲ · ۲۴ دقیقه
انتخاب جمهوری اسلامی به ریاست نوزدهمین اجلاس «مجمع اجتماعی» شورای حقوق بشر را شاید بتوان شوخی تلخ این نهاد با مردم ایران و مفاهیمی همچون حقوق بشر دانست. مجمع اجتماعی شورای حقوق بشر بناست ۱۱ و ۱۲ آبان ۱۴۰۲ در ژنو برگزار شود و علی بحرینی سفیر و نماینده دائم جمهوری اسلامی در سازمان ملل ریاست آن را برعهده خواهد داشت. این انتخاب با واکنش کشورهای مختلف و نهادهای حقوق بشری همراه شده است. همزمانی این انتخاب با افزایش سرعت اعدامها در جمهوری اسلامی و در روزهایی که مردم ایران تلاش دارند مانع اجرای دیگر احکام صادر شده شوند، شاید بدترین پیام ممکن برای مردم از یک سو و فرصتی برای حکومت اسلامی در ایران از سوی دیگر باشد. مردم ایران این روزها در حالی اخبار فوری را میشنوند و دنبال میکنند که از اقدامات بیاثر جامعه جهانی همچون تشکیل کمیته حقیقتیاب سازمان ملل برای تحقیق در مورد سرکوب و کشتار معترضان در جریان خیزش مردمی رضایت ندارند. اما انتخاب ایران به ریاست مجمع اجتماعی حقوق بشر زمانی عجیبتر میشود که بدانیم ۱۹ اردیبهشت شورای حقوق بشر سازمان ملل در اطلاعیهای از سرعت اعدامها در ایران ابراز نگرانی عمیق کرده بود. اعضای این شورا با ارائه آمار اعدام متوسط ده نفر در هفته این رقم را هولناک دانستند.
برای افزودن برچسب وارد شویدواقعیت هایی درباره نابودی محیط زیست ایران
۲۰ اردیبهشت ۱۴۰۲ · ۱۱ دقیقه
Translator فرونشست زمین در تهران به یکی از سوژههای خبری داغ بدل شد. واقعیتها و درسهایی که میتوان از این خبر داغ و فرونشست زمین در کل کشور گرفت چیست؟ پادکست #سرزمین ما به این پرسشها پاسخ میدهد.
برای افزودن برچسب وارد شویدحراج نفایس ملی ایرانیان؛ برنامه تخریب میراث فرهنگی و تاریخ
۱۹ اردیبهشت ۱۴۰۲ · ۲۴ دقیقه
با درج رسمی اسناد مزایده ۱۹ بنای تاریخی در «سامانه مزایده الکترونیکی دولت»، امید فعالان میراث فرهنگی برای توقف حراج بخشی از تاریخ ایران بدل به یاس شد. مزایدهای که از دومین بنای خشتی جهان تا کاروانسرایی تاریخی متعلق به دوره صفوی را در بر میگیرد. هرچند فقدان اطلاعاتی همچون متراژ بناها، میزان نیاز به مرمت و شرایط ضمانتی نظارت بر نحوه مرمت، سوالهای گوناگونی را در ذهن فعالان میراث فرهنگی شکل داده است. در این میان نقض آشکار اصل ۸۳ قانون اساسی که در آن صراحتا قید شده است: «بناها و اموالی دولتی که از نفایس ملی باشد قابل انتقال به غیر نیست مگر با تصویب مجلس شورای اسلامی آن هم در صورتی که از نفایس منحصر به فرد نباشد.» بیش از پیش باعث تاسف کارشناسان و علاقهمندان میراث فرهنگی شده است.
برای افزودن برچسب وارد شویدروزهای سیاه اقتصاد ایران، در سال خیزش مردمی و سرکوب شهروندان
۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۲ · ۳۲ دقیقه
ایرانیانی که لحظه تحویل سال ۱۴۰۱ پای سفرههای هفتسین نشسته بودند، هرگز گمان نمیکردند سالی تا این اندازه بحرانی را پیش رو داشته باشند. در بحث اقتصادی، اسفند ۱۴۰۰ اوج تقلای تیم مذاکرهکننده جمهوری اسلامی برای به ثمر رساندن برجام بود. همزمان مدیران دولت و شخص رییس جمهوری اسلامی ایران مدام بر این نکته تاکید داشتند که بنای دولت گره نزدن اقتصاد با برجام است. سمت دیگر ماجرا اما تحلیلگران اقتصادی نشسته بودند که نگرانی اصلی آنها تبعات حمله نظامی روسیه به اوکراین بود. در همان روزهای نخست بهار ۱۴۰۱ مشخص شد نگرانی تحلیلگران بازار به جا بوده است، چرا که اولین نشانههای حمایت جمهوری اسلامی از حمله نظامی روسیه به اوکراین نمایان شده و انزوای جهانی ایران از راه رسید. افشای کارشکنی روسیه در روند مذاکرات برجام اردیبهشت را برای بازارهای اقتصادی ایران ماه نوسان و التهاب ساخت. دلار در آستانه ۳۰ هزار تومان قرار گرفت و بودجه بسته شده در زمستان ۱۴۰۰ که محوریت آن اخذ مالیات و حذف ارز ترجیهی بود، در اردیبهشت و خردادماه نشانههای مخرب خود را بروز داد.
برای افزودن برچسب وارد شویدایران و اسرائیل؛ دوستی دیرین و دشمنی بیحاصل
۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۲ · ۲۶ دقیقه
Translator جمهوری اسلامی امروز تنها حکومت جهان است که به نیروهای شبهنظامی که علیه اسرائیل میجنگند کمک تسلیحاتی میکند و ابایی از تهدید میلیونها شهروند اسرائیلی به کشتار ندارد. علی خامنهای در ضمن تنها رهبر دولتی در جهان است که هولوکاست، پدیده کشتار شش میلیون یهودی در خلال جنگ جهانی دوم، را بیشرمانه انکار میکند. نشریات وابسته به جمهوری اسلامی، مثلا روزنامه «کیهان»، در سالهای گذشته به تحسین آدولف هیتلر و منکران هولوکاست دست زدهاند. پیوند ایران و ملت یهود به قرنها قبل از تشکیل دولت اسرائیل بازمیگردد. در سال ۵۳۸ پیش از میلاد بود که کورش کبیر، بنیانگذار پادشاهی هخامنشی، با فتح بابل به یهودیان امکان داد که به ۵۹ سال دوران اسارت خود در بینالنهرین پایان دهند و به ممالک خود در پادشاهی یهودیه در فلسطین بازگردند. همین است که کوروش نزد ایرانیان یهودی همیشه از جایگاهی ویژه برخوردار بوده است. اما از تاریخ باستان بگذریم و به قرن بیستم و ماجرای تشکیل دولت اسرائیل و روابط آن با ایران بپردازیم.
برای افزودن برچسب وارد شویدبحران تشکنی؛ خشکسالی یا خشکاندن عمدی ایران
۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۲ · ۱۴ دقیقه
در این قسمت #سرزمینما درباره سوءمدیریت عمدی و تخریبی منابع آب و محیطزیست مطالبی خواهید شنید که کمتر در رسانهها دربارهشان صحبت شده است.
برای افزودن برچسب وارد شویدابعاد حملات سایبری علیه حامیان مشروطهخواهی و سلطنت در فضای مجازی
۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۲ · ۲۰ دقیقه
Translator طی هفتههای اخیر حامیان شاهزاده رضا پهلوی هدف حمله گسترده نیروهای سایبری جمهوری اسلامی قرار گرفتند، تا بهموازات افزایش محبوبیت گفتمان مشروطهخواهی و حمایت از سلطنت در شبکههای مجازی، حسابهای کاربری حامیان آن تعلیق و محدود شوند. حمله سایبری بهحساب کاربران مشروطهخواه و حامیان سلطنت در توییتر و اینستاگرام آخرین اخلال هدفمند و عمدی علیه آزادی بیان مخالفان جمهوری اسلامی است. جمهوری اسلامی به گفته مقامهای ارشد نظامی و امنیتی ارتشی سایبری را مهیای مقابله با مخالفان در فضا مجازی کرده و با گزارشدادن علیه حساب کاربران مخالف، ایجاد تور فریب برای آنان از طریق انتشار اخبار جعلی و ساخت حساب جعلی، همینطور ارسال گزارش کذب علیه مخالفان فعال است. در حمله مجازی اخیر بیش از چهارصد حساب کاربری متعلق به مخالفان جمهوری اسلامی در توییتر و در حدود همین تعداد در اینستاگرام و به تعداد کمتر در فیسبوک به طور همزمان تعلیق و از دسترس خارج شدهاند.
برای افزودن برچسب وارد شویدشکار و حفاظت از حیات وحش در دوران پهلوی
۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۲ · ۱۶ دقیقه
جعل تاریخ معاصر در حوزه محیطزیست از پدیدههای نوظهور زمانه ماست. اگر پیشتر تاریخ دوران پهلوی در ارتباط با سیاست یا اقتصاد جعل میشد، امروز این جعلکنندگان تاریخ به شکار و حفظ حیاتوحش کشیده است. در تازهترین قسمت از پادکست #سرزمینما واقعیتهایی درباره تاریخ حفاظت حیاتوحش را میشنوید.
برای افزودن برچسب وارد شویدقاچاق سازماندهی شده آثار تاریخی ایران؛ جمهوری اسلامی متهم ردیف اول
۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۲ · ۳۲ دقیقه
آشفتهبازاری به نام وزارت میراث فرهنگی که این روزها خود بدل به بحرانی برای میراث ملی و فرهنگی ایرانیان شده است. از سرقت پرتره مظفرالدین شاه اثر کمال الملک و کشف سنگنگاره ساسانی در فرودگاه لندن تا حکم تخلیه موزه بابل به دلیل بدهی، همگی گوشهای از وضعیتی است که زیر سایه مدیریتی ضعیف جمهوری اسلامی، ایرانیان را نگران میراث ملی خود کرده است. زمانی که پلیس بریتانیا بستهای را در فرودگاه استانستد لندن توقیف کرد که مشخص شد حاوی مجسمه ۲ هزارساله دوره ساسانی است. سوالی بزرگ در ذهن کارشناسان حوزه میراث کلید خورد. «چگونه اثری تاریخی با این ابعاد از مرزهای کشور قاچاق شده است؟» سنگنگارهای که تخمینهای اولیه در مورد ارزش آن حدود ۴۰ میلیون دلار است. اما این همه ماجرا نیست. ۱۹ فروردین خبری منتشر شد که نسخه خطی شاهنامهای که به سفارش شاهطهماسب نوشته و نقاشی شده از سوی حراجی ساتبیز به قیمت پایه چهار تا شش میلیون پوند برای فروش عرضه شده است. این نگاره نبرد بیژن و نستهن را به تصویر کشیده است.
برای افزودن برچسب وارد شویدقیمت دلار در سال ۱۴۰۲؛ رشد سریع بدون توقف
۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۲ · ۱۶ دقیقه
Translator سالی که بناست به فرمان علی خامنهای رهبر جمهوری اسلامی، سال مهار تورم باشد، با آغاز روزهای کاریاش شاهد اوج گرفتن مجدد قیمت دلار بود. قیمت هر دلار امریکا پس از فروکشکردن واکنش بازار به خبر بهبود روابط جمهوری اسلامی و عربستان در اسفندماه، بار دیگر در سال نو بر آستانه ۵۵ هزار تومان قرار گرفت. عددی که به گفته نشریه اکونومیست به معنای ثبت رکورد تاریخی تنزل ارزش پولی ایران برابر دلار آمریکا است. البته برای کسانی که در اولین روزهای اسفند ۱۴۰۱ دلار ۶۲ هزارتومانی را نیز تجربه کردند، قیمت ۵۵ هزارتومانی دلار در فروردین ۱۴۰۲ دیگر چندان غیرمنتظره نیست. سال جدید در حالی ازراهرسیده است که بنا برسند چشمانداز ۲۰ساله، این کشور سال ۱۴۰۴ باید بر قله اقتصاد منطقه قرار میگرفت.
برای افزودن برچسب وارد شویدسفر نیمه تمام درنای امید و درنای رویا، دلی دارم و حسرت درناها
۲۵ اسفند ۱۴۰۱ · ۱۴ دقیقه
Translator این قسمت سرزمین ما درباره درنای سیبری است، درباره امید، آرزو، و رویا. در این ارتباط کرافورد پرینتس، مدیر بخش آسیا در بنیاد بینالمللی درنا برایمان میگوید که چه تلاشهایی برای جلوگیری از انقراض این پرنده بزرگ و سفید انجام شده است.
برای افزودن برچسب وارد شویدچهارشنبه سوری؛ زردی من از تو، سرخی تو از من
۲۳ اسفند ۱۴۰۱ · ۲۰ دقیقه
چهارشنبه سوری «زردی من از تو، سرخی تو از من» کوچه محلههای قدیم و کپههای آتش و شادی و خندههای از ته دل! همه جا صدای نغمههای نوروزی، کوچک و بزرگ دور آتش به بهار خوشامد میگویند. این حالوهوای روزهای دور است! البته امروز هم ایرانیان در سراسر جهان به همان سبک و سیاق، آیین چهارشنبه سوری را برپا میکنند اما روی دیگر این سکه در ایران، میدان جنگ ترقهها و بمبهای دستی است که آدم را زهرهترک میکند. تاریخچه چهارشنبه سوری به سالهای بسیار دور برمیگردد. این جشن آمیزهای از چند رسم کوچک و بزرگ است. سنت اصلی در آداب و رسوم چهارشنبه سوری برپایی آتش و خواندن شعر «زردی من از تو، سرخی تو از من» هنگام پریدن از روی آتش است. این شعر در اصل دعایی است که ایرانیان از قدیم برای آتش میخواندند و از آن میخواستند تا بیماریها و کسالتها و نگرانیهای سالی که گذشته را از آنها بگیرد تا سال جدید را با شادکامی و سرزندگی شروع کنند. چهارشنبه سوری همچنین اولین جشن پیشواز بهار است. در قدیم، چند روز قبل از چهارشنبه آخر سال، مردم به کوه و بیابان میرفتند و هیزم جمع میکردند. قبل از غروب، این هیزمها را در حیاط خانه، میدان، شهر یا کویوبرزنها، دستهدسته با فاصله از هم میچیدند. اندکی پس از غروب، آتش بر پا میکردند و از روی آن میپریدند. کسی نمیبایست به آتش فوت میکرد. اهل خانه همگی از روی آتش میپریدند.
برای افزودن برچسب وارد شویداثر زلزله بر نهنگها
۲۳ اسفند ۱۴۰۱ · ۱۲ دقیقه
آیا زلزله باعث مرگ پستانداران دریایی میشود؟ پاسخ به این سوال شناخت بهتری از زمین و جانوران و به طور کلی زندگی به ما خواهد داد. قسمت «سرزمین ما» به رابطه زلزله و مرگ نهنگهایی میپردازد که در سواحل قبرس و یونان به گل نشستند.
برای افزودن برچسب وارد شویدکالبد شکافی جنایت؛ مسمویت شیمیایی دختران دانش آموز در ایران
۱۷ اسفند ۱۴۰۱ · ۲۰ دقیقه
این روزها تنها مردم ایران پیگیر اخبار مسمویت گسترده دانش آموزان دختر در شهرهای مختلف این کشور نیستند، بلکه رسانههای جهان نیز بادقت سیر این حوادث را دنبال میکنند. علی خامنهای رهبر جمهوری اسلامی هم پس از سه ماه از نخستین مسمویت شیمیایی دانش آموزان دختر، در پیامی تهدید آمیز ضمن آنکه مسئولیت این حملات را متوجه حکومت ندانسته است، تهدید کرده در صورت بازداشت عاملان این اقدام عفو و بخششی در مورد آنها در کار نخواهد بود. باگذشت بیش از ۹۰ روز از اولین حمله شیمیایی به هنرستان دخترانه نور در شهر قم، تا این لحظه بیش از 5 هزار دانشآموز در 23 استان هدف حملات شیمایی قرار گرفتهاند. حملاتی که هنوز نه عاملان آن دستگیر شدهاند و نه مقامهای وزارت بهداشت، آموزشوپرورش و اطلاعات توضیح دقیقی در خصوص ماده شیمیایی که در این حملات مورداستفاده قرار گرفته ارائه دادهاند. دولتی که خود را متولی رسیدگی به مطالبات شرعی حامیانش میداند هم پس از ۳ ماه به میدان آمده و ابراهیم رئیسی در حکمی وزیر کشور و وزیر اطلاعات را مسئول رسیدگی به این پرونده کرده است.
برای افزودن برچسب وارد شویدپیروز و مرگ دردناکش
۱۳ اسفند ۱۴۰۱ · ۱۶ دقیقه
در این قسمت سرزمین ما، درباره پیروز و مرگش نکاتی خواهید شنید که کمتر در رسانهها دربارهاش صحبت شده است. مرگ این یوزآسیایی ۱۰ ماهه هم فضای مجازی و هم رسانههای رسمی چنان اثرگذار بود که چند ساعتی انگار همه خبرهای مهم مربوط به کشور رو فراموش کردند. پیروز چگونه میتواند راهنمای شکست و پیروزی باشد.
برای افزودن برچسب وارد شویدکلاف برجام، آینده روابط ایران و غرب
۵ اسفند ۱۴۰۱ · ۲۰ دقیقه
Translator روز چهارشنبه، رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی در روایتش از جلسه ذور قبلشان با حسین امیرعبداللهیان از ادامه مذاکرات با غرب در مورد برجام و حتی میانجیگری سلطان عمان و سفر آتی او به ایران خبر داد. تنها چند ساعت بعد، ند پرایس، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا گفت که آمریکا پیامی در دمورد برجام به عمان نداده و واسطهگری سلطان عمان را رد کرد. پرایس گفت که برجام فعلا در حوزه تمرکز آمریکا نیست. ابن اتفاق که تنها ظرف چند ساعت رخ داد تصویر روشن از مذاکرات برجام از شهریور ماه گذشته تا کنون است. در مرداد ماه، ایران در پاسخ به متن پیشنهادی جوزپ بورل، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا تاکید کرد که ۳ شرطش باید تامین شود تا با متن موافقت کند. خروج نام خامنهای و سپاه پاسداران از فهرست تحریمها، بسته شدن پرونده سوالات پادمانی آژانس بینالمللی انرژی اتمی و تضمین ادامه نفع بردن ایران از اجرای برجام در صورت خروج مجدد آمریکا از این توافق.
برای افزودن برچسب وارد شویدفروپاشی مشروعیت نظام در بهمن ماه
۲۷ بهمن ۱۴۰۱ · ۲۴ دقیقه
Translator بیست و دوم بهمن، روزی که به ویترین تبلیغاتی سالانه جمهوری اسلامی تبدیل شده بود، در اولین سال قرن جدید نمایش شکست اقتدار رسانهای نظام شد. بیستودوم بهمن هرسال راهپیمایی سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی برای جمهوری اسلامی مهمترین اردوکشی خیابانی است. هر سال، نه تنها تا هفتهها تصاویر این روز به جلوهای از مشروعیت و مقبولیت حکومت تبدیل میشود، که بهنوعی تجدید اعتمادبهنفس رهبران جمهوری اسلامی است. نگاهی به چهار دهه برگزاری این راهپیمایی نشان میدهد نظام در کنار حضور خیابانی حامیانش از طریق برگزاری برنامههای گوناگون در سایر کشورها و همچنین انعکاس پیامهای تبریک رهبران جهان، تلاش میکند مهر تاییدی بر وجاهت خویش بگذارد. شاید در مخیله رهبران جمهوری اسلامی نیز نمیگنجید که سال ۱۴۰۱ سال فروپاشی سازوکار تبلیغاتی بهمن باشد، سالی که کاهش معنادار جمعیت شرکتکنندگان در راهپیمایی با حضور چشمگیر ایرانیان خارج از کشور با پیام مشترک «نه به جمهوری اسلامی» مصادف شد. اگر در تمامی سالهای اخیر، جمهوری اسلامی غرق در شادمانی انعکاس تصاویر راهپیمایی بیستودوم بهمن در رسانههای جهان بود، این بار آنچه رسانههای بزرگ بینالمللی پوشش دادند نه خیابانهای تهران، بلکه حضور گسترده ایرانیان مخالف جمهوری اسلامی در شهرهای بزرگ جهان بود.
برای افزودن برچسب وارد شویدزلزله در ترکیه، اخطار به ایران
۲۱ بهمن ۱۴۰۱ · ۱۷ دقیقه
با این که مطالعات عمیق و گستردهای روی زلزله انجام شده اما همچنان از پدیدههای پیچیده و ناشناخته زمینشناسی است. ممکن است این روزها درباره اثر سدها بر ایجاد زمینلرزه صحبتهایی شنیده باشید. اگر میخواهید بیشتر دربارهاش بدانید این قسمت سرزمین ما را از دست ندهید.
برای افزودن برچسب وارد شویدتخریب منازل تاریخی شیراز؛ نابودی نشانههای تاریخ و تمدن ایرانی
۱۹ بهمن ۱۴۰۱ · ۱۵ دقیقه
Translator طبق گزارش خبرگزاریهای رسمی در ایران ۶۰ پلاک از بافت تاریخی شهر شیراز با خطر تخریب قریبالوقوع مواجه است.به ساکنان این ۶۰ پلاک هشدار داده شده است که منازل خود را تخلیه کنند. بخشی از این مجموعه «خارج از خط مصوب پژوهشگاه میراث فرهنگی و کارگروه ویژه در طرح سال جاری و طبق کمیسیون ماده ۵ است»، اما در این ۶۰ پلاک، بناهای ثبت ملی و واجد ارزش نیز وجود دارند که طبق متن مصوبه، نباید تخریب شوند. با این حال شواهدی که این خبرگزاری به آنها دست یافته، گویای آن است که همه این ۶۰ پلاک تخریب خواهند شد. غلامحسین معماریان، استاد دانشگاه علم و صنعت، با انتشار نامهای ضمن اشاره به اینکه «پاک کردن بخشی از حافظه تاریخی مردم ایران و شیراز خطایی نابخشودنی و خیانتی بزرگ به تاریخ و فرهنگ کشور عزیزمان ایران است»، خطاب به محمد هادی ایمانیه، استاندار فارس، نوشت: «از آن مقام محترم درخواست دارد تا دستور فرمایند از این اقدام ضدفرهنگی جلوگیری شود و مسئولان ذیربط برای مرمت، احیا و استحکامبخشی بافت تاریخی تلاش کنند تا محیطی قابل زندگی و با کیفیت برای ساکنان آنها فراهم آید.»
برای افزودن برچسب وارد شویدتولید و مصرف پلاستیک بلای جان ما و سرزمین ما
۱۸ بهمن ۱۴۰۱ · ۱۲ دقیقه
Translator در سراسر جهان در هر دقیقه یک میلیون بطری پلاستیکی فروش میرود و سالانه بیش از ۵ هزار میلیارد کیسه پلاستیکی مصرف میشود. پلاستیک چه اثری بر سلامتی ما، کشاورزی و محیطزیست دارد؟
برای افزودن برچسب وارد شویدگام نخست برای همبستگی ملی برداشته شد
۱۱ بهمن ۱۴۰۱ · ۱۷ دقیقه
Translator گفتوگوی تلویزیونی شاهزاده رضا پهلوی و متعاقب آن به راه افتادن کارزار خودجوش و مردمی من وکالت میدهم در دو هفته گذشته، با تمام حاشیهها، کارشکنیها و مخالفتها، پیش از هرچیز قدرت و نفوذ گفتمان پادشاهی و مشروطهخواهی نزد ایرانیان را ثابت کرد. در حالیکه هشتگ من وکالت میدهم بیش از یک میلیون و پانصد هزار بار در شبکههای اجتماعی همرسان شد و صدها هزار نفر، با وجود محدودیتهای اینترنتی در ایران، طومار آنلاین این کارزار را امضا کردند، تمامی جریانهای مخالف پادشاهی، از هواداران آشکار و نهان جمهوری اسلامی گرفته تا محذوفان شورش ۵۷ حتی نتوانستند یکسوم حجم همین کارزار را در فضای مجازی پاسخ دهند.
برای افزودن برچسب وارد شویدعواقب سوزاندن سرمایه ملی
۴ بهمن ۱۴۰۱ · ۱۴ دقیقه
فلرینگ یا مشعلسوزی هم بحران تغییر اقلیم رو تشدید میکند، هم باعث آلودگی هوا میشود و هم سلامتی مردم را به خطر میاندازد. با یک تیر سه نشان زدن و تخریب کردن، از هر کسی بر نمیآید جز از مدیران لایق جمهوری اسلامی!
برای افزودن برچسب وارد شویدوضعیت ایران و ایرانی ۴۴ سال پس از حکومت پهلوی
۳ بهمن ۱۴۰۱ · ۲۶ دقیقه
چهل و چهار سال از انقلابی که بنا بود صدای کوخ نشینان باشد گذشته است و حالا بیش از هر زمانی جامعه ایران در حال مقاسیه دست آوردهای جمهوری اسلامی و حاصل کار حکومت پهلوی است. بررسی وضعیت اقتصادی، محیط زیست و حوزههای مختلف اجتماعی هر کدام سنگ محک خوبی برای درک روند از دست رفتن تمام داشتههای یک کشور است. با توجه به آنکه اقتصاد ایران امروز در بحرانی تمام عیار به سر میبرد، شاید این حوزه بهترین بخش برای بررسی دست آوردهای جمهوری اسلامی و مقایسه آن با حکومت قبل باشد. اقتصاد ایران از نیمه دهه چهل تا تا سال ۵۷ به پشتوانه ایجاد زیرساختهای صنعتی و اوج گیری قیمت و میزان فروش نفت توانست وارد دوره شکوفایی شود. دورهای که طی آن در مقاطعی فروش نفت تا سقف فروش شش میلیون در روز نیز رسید. این درحالی است که در دوران چهل و چهارساله جمهوری اسلامی سقوط میزان فروش نفت، در کنار تحریمهای اقتصادی و جنگ عملا سبب شد جایگاه کلیدی ایران در اوپک و نقش رهبری ایران بر این سازمان که را که در دوره پهلوی تثبیت شده بود از دست برود.
برای افزودن برچسب وارد شویدنتایج قرار گرفتن سپاه در لیست گروههای تروریستی اتحادیه اروپا
۲۴ دی ۱۴۰۱ · ۱۸ دقیقه
Translator تنها ۵ ماه پیش جوزپ بورل، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا سرگرم تدوین پیشنهادی میانه برای احیای برجام بود. پیشنهادی برای دور زدن موضوع غامض قرار داشتن سپاه در فهرست تروریستی آمریکا و توقفی که این موضوع در مذاکرات برجام ایجاد کرده بود. بلومبرگ در آن زمان گزارش داد که بورل به ایرانیها پیشنهاد داده که اروپا ضمن آنکه به صورت مستقیم با سپاه معامله نمیکند ولی در مذاکره با آمریکا میتواند با شرکتهای واسطهای که با سپاه همکاری میکنند معامله کند. اما خیزش سراسری مردم ایران علیه حکومت و علی خامنهای ورق را برگرداند. کشورهای اروپایی که در زمان ریاستجمهوری ترامپ تلاش گستردهای برای ممانعت از قرار گرفتن سپاه در فهرست تروریستی انجام دادند و ناکام ماندند خودشان یکی یکی اعلام میکنند که باید سپاه را در فهرست تروریستی قرار داد.
برای افزودن برچسب وارد شویدایران، تحریمها، حقوق بشر و محیط زیست
۲۳ دی ۱۴۰۱ · ۱۵ دقیقه
Translator مسئولان جمهوری اسلامی تحریمها را عامل تخریب محیطزیست در ایران معرفی میکنند. چند تن از گزارشگران حقوق بشر سازمان ملل نیز در گزارشی این ادعا را تایید کردهاند. آیا تحریمها عامل اصلی تخریب محیطزیست ایران بوده است؟
برای افزودن برچسب وارد شویدمردم ایران در مقابل سرکوب، ارعاب و اعدام جمهوری اسلامی
۱۴ دی ۱۴۰۱ · ۱۵ دقیقه
از ائمه جمعه، نمایندگان مجلس و روحانیون عضو مجلس خبرگان، تا روسای قوای سهگانه همه بر تداوم سرکوب و برخورد با معترضان و قطع ست و پا و اعدام آنها تاکید دارند. ابراهیم رییسی در مراسم تشییع شهدای گمنام در تهران معترضان را معاند خوانده گفته است که حکومت به آنها رحم نخواهد کرد. آنچه سخنان رییسی را بهانه خوبی برای بررسی اهداف حکومت از گسترش صدور احکام اعدامها کرده است بخشی از سخنانش بود که به نظر مانیفست و راهکار جمهوری اسلامی برابر معترضان را نمایان میکند. رییسی گفت: ما حق عقبگرد نداردیم. این همان رویکردی که علی خامنهای طی دوران رهبریاش بر آن اصرار داشته و به نظر الگوی حکمرانی را ایستادن بر مواضع، ولو به قیمت کشتار و سرکوب منتقدانش میداند.
برای افزودن برچسب وارد شویدتوافقی باسمه ای برای حفظ تنوع زیستی جهان
۹ دی ۱۴۰۱ · ۱۲ دقیقه
پانزدهمین نشست سران کشورهای امضاکننده پیمان تنوع زیستی (کاپ۱۵) در مونترال در حالی به یک اجماع جهانی به کار خود پایان داد که شماری از کشورهای آفریقایی، آمریکای جنوبی و لاتین و کشورهایی در آسیا از جمله هند و اندونزی با بخشهایی از معاهده پایانی مخالف بودند، اما سازمان ملل اعلام کرد چون هیچ یک از این کشورها اعتراضشان را رسما ابلاغ نکردهاند متن معاهده پایانی، رسمیت دارد.
برای افزودن برچسب وارد شویدموسیقی سیاسی و صدای مردم ایران
۶ دی ۱۴۰۱ · ۱۲ دقیقه
خواست مردم و در پی آن تحولات سیاسی و اجتماعی ، موسیقدانان را هم گاهی برای مشارکت در یک حرکت همراه می کند. موسیقی سیاسی در واقع تعامل بین حرکت سیاسی- اجتماعی مردم و آهنگ است و در این بین این حرکت سیاسی – هنری کمک می کند مردم خواست خود را با شفافیت و صراحت بیشتری فریاد بزنند. در انقلاب ۱۴۰۱ مردم ایران و همچنین بسیاری از هنرمندان همسو با مردم و تحولات اخیر خواندند و نواختند.
برای افزودن برچسب وارد شویدجنایت هولناک؛ تعرض و تجاوز در شکنجهگاههای جمهوری اسلامی
۳ دی ۱۴۰۱ · ۲۶ دقیقه
معصومه دختر ۱۴ساله تهرانی تازهترین نامی است که گزارش تجاوز به او در زندانهای جمهوری اسلامی منتشر شده است. نمونهای دیگر از جنایتی هولناک که اگرچه در طی ایام خیزش مردمی ایران با نام آرمیتا عباسی موضوع آن باردیگر مطرح شد اما سابقهای به قدمت جمهوری اسلامی دارد. بازماندگان اعدامها و زندانهای سرکوب گسترده مخالفان جمهوری اسلامی در دهه شصت بارها روایتهای مختلفی در خصوص بهرهگیری بازجویان و شکنجهگران از تجاوز به زنان بعنوان ابزار شکستن و تحقیر زندانیان منتشر کردهاند. مستندنگاری سالها تجاوز در زندانهای جمهوری اسلامی در دهه شصت را افراد مختلفی همچون ژاله احمدی، اکرم میرحسینی آذر آل کنعان، کتایون آذری و مارینا نمت و دهها تن دیگر انجام دادهاند. در سالهای اخیر هم مریم صبری، نیلوفر بیانی، سپیده قلیان، هنگامه شهیدی، نیگا را افشارزاده، مهوش شهریاری، آتنا دائمی و نرگس محمدی در نوشتهها و مصاحبههای مختلف به انواع آزار جنسی و تجاوز در بازجوییها و زندانها اشاره کردهاند.
برای افزودن برچسب وارد شویددرک اسکات؛ پرنده شناس مفتون ایران
۲ دی ۱۴۰۱ · ۱۷ دقیقه
درک اسکات، یکی از مهمترین پرندهشناسان جهان، دستکم برای ما ایرانیهاست که چندی پیش مثل عقاب پر کشید و رفت. نخستین کتاب پرندگان ایران شامل معرفی ۴۹۰ گونه پرنده و کشف سیاه خروس در جنگلهای ارسباران در آذربایجان شرقی، محصول زحمات او طی اقامت نزدیک شش سالهاش در ایران است. در این قسمت سرزمین ما به او و خدماتش برای ایران پرداختهایم.
برای افزودن برچسب وارد شویدبیست و پنج آذر روز مادر در تقویم شاهنشاهی ایران
۲۴ آذر ۱۴۰۱ · ۱۷ دقیقه
محمدرضاه پهلوی، شاه فقید ۲۵ آذر سال ۱۳۳۹، سالروز تاسیس بنگاه حمایت مادران و نوزادان در ایران را روز مادر نامگذاری کرد. بنگاه حمایت مادران و نوزادان در سال ۱۳۱۹ به فرمان رضاشاه و برای پشتیبانی از زنان و خردسالان ایران تاسیس شده بود. بنیانگذاری این سازمان خیریه، در کنار تدوین قوانین موضوعه، تاسیس عدالتخانه (دادگستری) نوین و گذاشتن سنگ بنای آموزش ابتدایی وعالی رایگان، از گامهای حیاتی برای نوسازی ایران و ورود این کشور به جهان مدرن بود.
برای افزودن برچسب وارد شویدهرمز اسدی؛ نخستین محافظ یوزپلنگ ایرانی
۲۰ آذر ۱۴۰۱ · ۱۸ دقیقه
هرمز اسدی، محقق صحرایی حیاتوحش بود که در جنوب شرقی آسیا، شاخ آفریقا و اروپا برای حفظ حیاتوحش تلاش میکرد. حفاظت از یوزپلنگ آسیایی، فوک خزری و گوزن زرد ایرانی از فعالیتهای شاخص او در ایران بود.
برای افزودن برچسب وارد شویدسرود ای ایران
۱۷ آذر ۱۴۰۱ · ۱۲ دقیقه
سال ۱۹۴۴ میلادی زمانی که ایران زیر چکمه های اشغالگران بود و تن هر وطن پرستی از این واقعه می لرزید سرود ای ایران ، پدید آمد. چنانکه روحالله خالقی ، خالق موسیقی سرود ای ایران و یکی از تاثیرگذارترین چهرههای موسیقی ایران در دوره معاصر که فعالیتهای بسیاری در آهنگسازی، رهبری ارکسترهای متعدد رادیویی ، پژوهشگری تاریخ و تئوری موسیقی ایران و تالیف روش های آموزشی داشت، در کتاب سرگذشت موسیقی ایران آورده است : «آهنگساز و گویندهٔ اشعار، آنرا تحت تأثیر اوضاع زمان ساخته بودند... در آنوقت کشور ما را قوای انگلیس ، روس و آمریکا اشغال کرده بودند و جنگ بینالملل دوم هنوز دوام داشت. تظاهرات ملی نمیشد زیرا وضع آماده نبود. ولی آهنگ و شعر این سرود احساسات ملی را سخت برانگیخت و مخصوصاً در مقابل خارجیان که در آن مجلس (نخستین اجرای سرود) هم بودند از طرف ایرانیان تظاهرات بیشتری شد و اولین ضربهای بود که بهطور غیرمستقیم بر پیکر ارتش خارجی که ناخوانده مهمان ما بودند زده شد.»
برای افزودن برچسب وارد شویدکودککشی جمهوری اسلامی و عواقب داخلی و بین المللی آن
۱۳ آذر ۱۴۰۱ · ۲۶ دقیقه
محمدحسین کمندلو، عرشیا امامقلیزاده و ماهک هاشمی تازهترین نامهای اضافه شده به فهرست کودکان و نوجوانان کشته شده در ایران هستند. کودکانی که با کمتر از ۱۸ سال یا با ضربات باتوم و گلوله همانند کمندلو و هاشمی در خیابان کشته میشوند و یا مانند عرشیا امامقلی پس از آزادی از زندان بخاطر آنچه در زندان بر او تحمیل شده خودکشی میکنند. آنچه خیزش مردمی اخیر را به عرصه کودککشی برای حکومت بدل کرده بیش از۶۵ کشته از میان کودکانی است که بنا بود آینده ایران را بسازند. از همان روزهای نخست خیزش مردمی، اخبار به میدان آمدن نوجوانان و حتی کودکان زیر ۱۸ سال خبر از تحولی تاریخی در عرصه اعتراضها میداد. دختران و پسرانی بیباک و شجاع در سنگر اعتراضهای خیابانی حضور داشتند و خواهان پس گرفتن سبک زندگی خود در اعتراض به کشته شدن مهسا امینی بودند. شهروندانی که قربانی خشونت عریان سرکوبگران نظام شدند.
برای افزودن برچسب وارد شویدتحول ساختاری در سازمان محیط زیست
۲ آذر ۱۴۰۱ · ۱۲ دقیقه
عامل اصلی نابودی ایران و تا اندازهای نابودی منابع آب و محیطزیست منطقه، جمهوری اسلامی است. نحوه برخورد نظام مقدس با منابع طبیعی، یه رویه کاملا مصرفگرایانه است؛ یعنی بهرهبرداری ِصرف، بدون در نظر گرفتن محدودیتهای طبیعت.
برای افزودن برچسب وارد شویدآیا قیام مردمی ایران نیازمند رهبر است؟
۱ آذر ۱۴۰۱ · ۲۹ دقیقه
نیاز به شکلگیری رهبری منسجم برای قیام مردمی ایران موضوعی است که این روزها بیش از همیشه شنیده میشود. بیش از ۷۰ روز اعتراضهای مداوم خیابانی و آغاز موج اعتصابها سبب شده است که این جنبش مردمی برای همه فعالان سیاسی، نامی جز انقلاب نداشته باشد؛ انقلابی که به باور تحلیلگران، منسجم و هدفمند شدن تجمعهای خیابانیاش نیازمند رهبری و سازماندهی فردی یا گروهی است. از سوی دیگر، به نظر میرسد تجربه چهل و چند سال گذشته برخی نیروهای سیاسی را نگران کرده است که خروج خیزش از شکل مردمی به سرکوب آن منجر شود. نبودِ امکان شکلگیری رهبری سیاسی انقلاب در داخل و تنوع جریانهای سیاسی اپوزیسیون خارج از کشور نیز تا امروز، تجمع نیروها حول یک محور را کمی دور از ذهن نشان میدهد؛ هرچند برخی معتقدند این بار وضعیت تغییر کرده است و مهمترین نشانه این تغییر را تجمعهای بیسابقه ایرانیان در شهرهای سراسر جهان میدانند که موجب همبستگی نیروهای مخالف جمهوری اسلامی شده است.
برای افزودن برچسب وارد شویداجلاس جهانی محیط زیست؛ فرصتی برای فریاد آزادی
۲۷ آبان ۱۴۰۱ · ۱۲ دقیقه
نشستهای سازمان ملل فرصتی است برای ما ایرانیان تا فریاد آزادیخواهیمان را رساتر کنیم. اگر این امکان در نشست اقلیمی شرمالشیخ از دست رفته، ۱۶ آذر در مونترال نشست جهانی تنوع زیستی برگزار میشود.
برای افزودن برچسب وارد شویدصدور احکام سنگین برای بازداشتشدگان خیزش مردمی ایران؛ دلایل و نتایج
۲۳ آبان ۱۴۰۱ · ۱۶ دقیقه
از درخواست نمایندگان مجلس برای اعدام معترضان تا درخواست دادستانها برای صدور احکام سنگین برای معترضان همگی از تلاش جمهوری اسلامی برای سرکوب و ارعاب حکایت دارد. با آغاز روند دادگاههای رسیدگی به پرونده دستگیرشدگان خیزش مردمی ایران، آنچه بیش از همیشه مشخص است تصمیم نظام برای صدور احکام سنگین است. همان روز نخست دادگاهها، وقتی پشت سر قاضی صلواتی پارچهنوشته «رسیدگی به اتهامات اغتشاشگران اخیر» نصب شد، مشخص بود دستگاه قضایی جمهوری اسلامی، همانند گذشته، به برگزاری دادگاههای منصفانه اعتقادی ندارد و پیشاپیش برای بازداشتشدگان تصمیم گرفته است. وکلا و حقوقدانان با اعتراض به نوشته پشت سر این قاضی مشهور پروندههای سیاسی، گفتند: «اعلام عنوان اغتشاش بهمعنای بیطرف نبودن دادگاهها و قصد قضات برای صدور اتهام نگرانکننده است.» اعتراض آنها به این دلیل است که عنوان «اغتشاشگر» به خودی خود در ساختار قضایی ایران مشمول احکامی سنگین مانند «محاربه» است. البته با توجه به گستردگی خیزش مردمی اخیر، این واکنش دستگاه قضایی عجیب نبود. پیش از آغاز دادگاهها، غلامحسین محسنی اژهای، رییس قوه قضاییه، بهصراحت از برخورد قاطع دستگاه قضایی با شهروندان معترض سخن گفته و صدور احکام سنگین را خواسته جامعه عنوان کرده بود.
برای افزودن برچسب وارد شویدتخریب سنگ مزار احمدشاه مسعود به دست طالبان
۲۰ آبان ۱۴۰۱ · ۲۱ دقیقه
در ششم سپتامبر ۲۰۲۱ و پس از درگیری سنگین میان طالبان و نیروهای جبهه مقاومت ملی افغانستان، مرکز پنجشیر به دست طالبان افتاد. طالبان در نخستین اقدام، به آرامگاه احمدشاه مسعود که در مرکز پنجشیر قرار دارد هجوم بردند و با بی حرمتی به آرامگاه، لوح یادبود و سنگ مزار مسعود را شکستاندند و عکسهای او را پاره کردند. اعضای طالبان، مجسمههایی را که به یادبود از احمدشاه مسعود در شهرهای افغانستان ساخته شده بودند نابود کردند و نام مسعود را نیز از جادهها حذف کردند. این عملکرد طالبان، این پرسش را در ذهن مردم ایجاد کرد که در یک کشور اسلامی که از سالیان دور به اینسو، مردم به گورها به دیده احترام مینگرند، بی حرمتی به افرادی که درگذشتهاند، از کجا سرچشمه میگیرد؟ احمدشاه مسعود با لقب رسمی قهرمان ملی افغانستان که از سوی «لویه جرگه» و با تایید شورای وزیران دولت پیشین افغانستان به او داد شد یاد میشود. این لقب براساس نقش موثر احمدشاه مسعود در مبارزه با نیروهای اشغالگر شوروی و همچنین در مبارزه با القاعده و طالبان به او داده شده است. هرچند طالبان، قانون اساسی افغانستان و تمامی تصامیم اتخاذ شده در دولتهای پیشین افغانستان را باطل اعلام کردهاند، اما بسیاری از مردم افغانستان، همچنان مسعود را به دیده یک قهرمان مینگرند.
برای افزودن برچسب وارد شویداراده مردم برای نجات ایرانزمین
۱۷ آبان ۱۴۰۱ · ۱۲ دقیقه
مسئولان معترفند که توانایی حفظ سرزمین را ندارند و ما مردم باید این کار را انجام دهیم. پس بهتر نیست تشریف ببرند و کار را به دست ما «مردم» بسپارند؟ یا این که لازم است ما مردم آنها را از قدرت، پایین بکشیم؟ این همان کاری است که امروز مردم و به ویژه جوانان انجام میدهند.
برای افزودن برچسب وارد شویداخراج دیپلمات های جمهوری اسلامی از آمریکا امکان پذیر است؟
۱۲ آبان ۱۴۰۱ · ۱۸ دقیقه
در چند هفته گذشته شاهد تظاهرات دهها هزار نفر از ایرانیان خارج از کشور در سراسر جهان در حمایت از خیزش مردمی در ایران بودهایم. یکی از خواستهایی که از این تجمعات به گوش میخورد کاهش روابط دیپلماتیک با جمهوری اسلامی و اخراج سفرای جمهوری اسلامی از سفارتخانههای مختلف و سازمانهای بینالمللی است. جمهوری اسلامی روابط گستردهای با کشورهای غربی و سفارتخانههای بسیاری در کشورهای اروپایی دارد. گرچه پس از قطع روابط با کانادا، پای سفارتخانههای این حکومت از آمریکای شمالی قطع شده، شاهد حضور دیپلماتهای جمهوری اسلامی در قالب دفتر حفاظت منافع ایران که بخشی از سفارت پاکستان در واشنگتن است هستیم. دیپلماتهای جمهوری اسلامی در ضمن در دفتر نمایندگی دائم ایران در سازمان ملل در نیویورک حضور دارند. این دیپلماتها در عین حال در حضوری قاطع در سایر سازمانهای بینالمللی و از جمله مقرهای سازمان ملل در وین، ژنو و نایروبی دارند. اخراج دیپلمات بخشی از کاهش یا قطع روابط است و در هفتههای اخیر شاهد نمونهای از آن در اوکراین بودیم: با کاهش روابط بین کییف و تهران برخی دیپلماتهای جمهوری اسلامی مجبور به ترک این کشور شدند. در مورد روسیه نیز دیدهایم که حتی پیش از جنگ کنونی دیپلماتهای این کشور گاه به دلیل دست داشتن در فعالیتهای غیرقانونی اطلاعاتی و گاه به دلایل دیگر اخراج شدهاند. مثلا چندی پیش شاهد کاهش دیپلماتهای روسیه مستقر در مقر ناتو در بروکسل بلژیک بودیم. در پی جنگ اخیر اما به سرعت شاهد اخراج دهها دیپلمات روس از آمریکا، مونتهنگرو، اسلواکی، لتونی، لیتوانی، استونی، بلغارستان، لهستان، بلژیک، هلند، جمهوری چک، ایرلند، آلمان، فرانسه، دانمارک، ایتالیا، اسلوونی، پرتغال، اسپانیا، سوئد و مقر اتحادیه اروپا در بروکسل بودیم.
برای افزودن برچسب وارد شویدموسیقی اعتراضی در اعتراضهای این روزهای ایران
۵ آبان ۱۴۰۱ · ۱۲ دقیقه
اولین ترانهای که این روزها در رسانههای اجتماعی و بین مردم، گل کرد، «برای» بود. کاری از شروین حاجی پور. متن این ترانه بر اساس توییتهای کاربرانی تهیه شد که روزهای اول بعد از مرگ مهسا، برای شرح دردورنجهای این سالهایشان نوشته بودند؛ دردهایی که در واقع دلیل اصلی سرازیر شدن مردم به خیابانها و تجمعهای اعتراضی بودند.
برای افزودن برچسب وارد شویدقطع روابط دیپلماتیک با جمهوری اسلامی؛ «وقتش رسیده است»
۲ آبان ۱۴۰۱ · ۲۵ دقیقه
از روز شنبه ۲۳ مهرماه، کارزاری مردمی آغاز شده که هدف آن جمعآوری امضای ایرانیان سراسر جهان است تا از هفت کشور صنعتی دو درخواست مهم داشته باشند: ۱. قاطعانه و باصراحت خواستار آزادی زندانیان مخالف حکومت و زندانیان دوتابعیتی از زندانهای ایران شوید. ۲. سفرای جمهوری اسلامی در کشور شما یا نمایندگان آنها در سازمانهای بینالمللی را که در کشور شما هستند فورا افراد نامطلوب بخوانید و در اعتراض به رفتار غیرقانونی و غیرانسانی نسبت به معترضین در ایران از کشور خود اخراج کنید. تاکنون بیش از ۴۰۵ هزار نفر این درخواست را امضا کردهاند و شمار امضاکنندگان رو به افزایش است. از آغاز خیزش سراسری مردم ایران علیه جمهوری اسلامی، ایرانیان خارج از کشور، با نگرانی و البته امیدواری، اخبار ایران را پیگیری میکنند و بسیاری از آنها در تلاشاند راهی بیابند تا به معترضان کمک کنند. بلافاصله پس از قتل حکومتی مهسا امینی، تجمعهای اعتراضی ایرانیان در کشورهای مختلف جهان شکل گرفت و برخی از ایرانیان تلاش کردند از راههای گوناگون لابی جمهوری اسلامی در غرب را افشا کنند و از کشورهای غربی بخواهند با عوامل سرکوب معترضان برخورد کنند. هرقدر مبارزه مردم در خیابانها، دانشگاهها، مدارس و بازارهای ایران گستردهتر و اعتصابات بیشتر شد، همراهی و هماهنگی ایرانیان خارج از کشور هم منظمتر و عمیقتر شد.
برای افزودن برچسب وارد شویدخیزش سراسری در ایران، انقلابی که رهبرش را فرا میخواند
۲۸ مهر ۱۴۰۱ · ۲۰ دقیقه
یک ماه از خیزش سراسری مردم ایران علیه جمهوری اسلامی و رهبر ۸۳ سالهاش میگذرد. جرقه اعتراضات را قتل دردناک مهسا امینی، دختر ۲۲ ساله در بازداشتگاه گشت ارشاد جمهوری اسلامی زد و خیلی زود شعلههای آن به شهرهای مختلف ایران رسید. مرگ برجمهوری اسلامی و مرگ بر رهبر سالخورده آن، شعار محوری این خیزش سراسری است. معترضان در شهرهای مختلف ایران، در بازار و دانشگاه و خیابان و کوچه و مدرسه یک خواست مشخص دارند: دیگر جمهوری اسلامی را نمی خواهیم. ابعاد سرکوب اعتراضات هم مانند آبان ۹۸ گسترده بوده است. جمهوری اسلامی تاکنون بیش از ۲۰۰ معترض را کشته است، تعدادی از کشتهها نوجوانان و کودکان بوده اند. برای سرکوب اعتراضها، هزاران نفر ربوده یا بازداشت شدهاند. به مدارس و دانشگاهها حمله شده است. نیروهای نظامی و امنیتی از هر ابزار جنگی و غیرجنگی برای مقابله با معترضان استفاده کردهاند. در خارج از کشور هم موج بیسابقهای از همراهی ایرانیان و شهروندان کشورهای جهان با این اعتراضات دیده میشود. هنرمندان، فیلمسازان، نویسندگان، چهرههای سیاسی و شخصیتهای مدنی در کشورهای جهان با اعتراضات مردمی در ایران همراه شدهاند. همین موضوع سبب شده تا دولتهای غربی هم تحت فشار قرار بگیرند. اما این تازه آغاز ماجرا است. جنبش بزرگ مردم ایران در حرکت تاریخیاش، اکنون به مرحلهای رسیده است که رهبرانش را فرامیخواند. رهبرانی که هم نقش هماهنگکننده برای ادامه اعتراضات داشته باشند و هم واسطهای برای انتقال درست پیام این خیزش سراسری به سیاستمداران جهانی باشند.
برای افزودن برچسب وارد شویداعتصابهای سراسری؛ مکمل اعتراض مردم ایران علیه جمهوری اسلامی
۲۲ مهر ۱۴۰۱ · ۱۹ دقیقه
در ۲۵ شهریور، مهسا امینی، دختر ۲۲ ساله سقزی، کشته شد. با انتشار خبر قتل حکومتی ژینا، تجمعهای اعتراضی از جلوی بیمارستان کسری تهران شروع و بهسرعت به تمام کشور کشیده شد و خیزش سراسری مردم علیه جمهوری اسلامی حالا نه تنها به تمام شهرهای بزرگ و کوچک ایران رسیده که محلات مختلف شهرها را هم درگیر اعتراض و مبارزه کرده است. همزمان با گسترش مبارزه خیابانی فعال، نوع دیگری از مبارزه موثر و کارآمد نیز شکل گرفته است: اعتصاب. شورای همکاری احزاب کردستان در اعتراض به قتل مهسا امینی، از مردم و کسبه استان کردستان خواست که روز دوشنبه ۲۸ شهریور دست به اعتصاب بزنند، فراخوانی که از آن استقبال و بیش از ۲۰ شهر کردستان تعطیل شد تا نشان دهد که قدرتنمایی مردم هم در خیابانهای شلوغ است و هم در بازارهای سوتوکور. از روز اول شکلگیری حرکت مردم علیه جمهوری اسلامی، درخواست اعتصابات سراسری نیز مطرح شد. چه از لحاظ ذهن جمعی مردم ایران و چه از لحاظ واقعیت سیاسی، انقلاب ۵۷ از جایی قطعی شد که روند اعتصابات شدت گرفت و از روزنامهها و رادیو و تلویزیون ملی تا صنایع کلیدی مانند نفت و گاز را فرا گرفت. اقتصاد و بازار، اگر نه اصلیترین، دستکم یکی از مهمترین تکیهگاههای هر حکومتی است که اگر مختل شود، شریان اصلی حیات حکومت قطع میشود. اقتصاد هرقدر هم دستکاریشده و در اختیار دولت باشد، باز هم در بزنگاهها از منطق سود و زیان پیروی میکند؛ اعتصابات برای سرمایهداران و کسبوکارها، بیش از آنکه تصمیمی سیاسی یا اخلاقی باشد، واکنشی به آینده بازار است. بازاریان سنتی ایران از ۱۵ خرداد ۱۳۴۲، سرمایهگذاری روی روحالله خمینی را آغاز کردند و ۲۵ سال بعد، به نتیجه مطلوب خود رسیدند: یک مملکت را به چنگ گرفتند. توسل بازاریان به بنیادگرایی شیعی، در واکنش به اصلاحات ارضی و برنامههای محمدرضا شاه پهلوی برای صنعتی و روزآمد کردن اقتصاد ایران بود.
برای افزودن برچسب وارد شویدراههای امن دسترسی به اینترنت آزاد در ایران
۱۷ مهر ۱۴۰۱ · ۱۹ دقیقه
جمهوری اسلامی حالا بهصورت غیررسمی طرح صیانت را اجرا و دسترسی مردم به اینترنت آزاد را محدود کرده است. بسیاری از کاربران ناچارند برای دسترسی به فضای مجازی از فیلترشکنها و ابزارهای مختلف استفاده کنند. در این پادکست در نظر داریم با کمک کارشناس برنامه، راههای امن و ساده دسترسی به اینترنت و مسائل مربوط به آن را بررسی کنیم. با نگاهی به تجربه آبان ۹۸، که اینترنت نزدیک به یک هفته بهطور کامل مسدود یا از سرعتش کاسته شد، و در پی اعتراضهای مردمی که پس از آن اتفاق افتاد، میتوانیم بگوییم که تواناییهای جمهوری اسلامی برای قطع اینترنت با کمک برخی شرکتهای داخلی فعال در این حوزه، که در جنایت و سرکوب شریکاند، بیشتر شده است. از سویی، هنوز تمام دستگاههای دولتی روی شبکه ملی اطلاعات فعال نشدهاند و قطع اینترنت نه تنها موجب ضررهای مالی هنگفت نهادهای دولتی و سیستم بانکی میشود، بلکه به گسترش نارضایتیها و اعتراض صاحبان کسبوکارها منجر خواهد شد. به همین دلیل باید به موضوع قطع اینترنت توجه ویژه شود و از تمام امکانات برای مقابله با آن بهره برد؛ از ارتباط با نهادهای بینالمللی فعال در این حوزه گرفته تا اعتراض به مقامهای رسمی کشورهای غربی و تماس با سازندگان نرمافزارها برای یافتن راهحلهای کاربردی برای دسترسی آزادانه مردم ایران به اینترنت. اگر فقط اینترنت بینالمللی از دسترس خارج شود و شبکه ملی اطلاعات در دسترس باشد، ممکن است سرویسهای همتابههمتا، که غیرمتمرکزند، و همچنین استفاده از پراکسی برای دسترسی به سرور ویپیان کارآمد باشد. هرچند پراکسیها بهسرعت مسدود میشوند و میزان امنیت آنها هم گاهی مشخص نیست.
برای افزودن برچسب وارد شویدهدایت الله تاج بخش؛ هنرمند و استاد
۱۵ مهر ۱۴۰۱ · ۱۴ دقیقه
این روزها که چشم جهان به کشورمان است و شاید نگران که حکومت بار دیگر به فجایع انسانی دست بزند، ایران یکی دیگر از عاشقان خودش را از دست داد. مردی که عاشق طبیعت بود و استاد مسلم تاکسیدرمی. اگر با حیاتوحش و تنوعزیستی ایران آشنا باشید حتما نامش را شنیدهاید.
برای افزودن برچسب وارد شویدپس از مرگ خامنهای چه خواهد شد؟
۷ مهر ۱۴۰۱ · ۱۹ دقیقه
علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی ۸۳ ساله شده و عوارض پیری و کهولت در سیما و حرکاتش بیش از پیش نمایان است. هر از چندی اخبار و شایعاتی در مورد بیماریهای مزمن و وضع ناگوار سلامتیاش منتشر میشود که البته نه هیچگاه سندی برای آن منتشر شده است و نه نزدیکان و یا دفتر رهبر جمهوری اسلامی به آن واکنش نشان دادهاند. اما دیر یا زود جمهوری اسلامی ناگزیر با مرگ دومین رهبرش روبهرو خواهد شد و باید دید که تا چه اندازه برای آن آماده است. رهبر جمهوری اسلامی در بیش از سه دهه فرمانرواییاش بر ایران به شبکهای منحصربهفرد از روابط و کانونهای قدرت و ثروت شکل داده است که تقریباً همگی مطیع او هستند. این شبکه تحت فرماندهی رهبر کنونی جمهوری اسلامی کار میکند، در سیاست حضور دارد، بازیگران سیاسیاش را در بخشهای مختلف قرار داده و ارتباطات اقتصادی- سیاسی عموماً رانتی در جمهوری اسلامی با همین فرماندهی متمرکز و یگانه به حیاتش ادامه میدهد. فارغ از بحرانهای بینالمللی و اقتصادی، خامنهای تا اکنون توانسته همه صداهای مخالف و کانونهای قدرت رقیب را تا جای ممکن و به شدیدترین شکلی سرکوب کند و رژیم قدرتی یکدست و گوشبهفرمان ایجاد کند. اما وقتی او دیگر در این دنیا نباشد تا فرمان براند و نیروهای حکومتش را آرایش بدهد چه خواهد شد؟ دوران پس از خامنهای را از جنبههای مختلف میتوان بررسی کرد. اینکه آیا جمهوری اسلامی سرنگون میشود؟ اگر ادامه یابد به همان شکل و صورت قبلی است؟ چه کسی یا چه گروهی قدرت را به دست خواهند گرفت؟ تکلیف حلقه اول نزدیکان خامنهای چه خواهد شد؟ به فرض آنکه جمهوری اسلامی تا زمان مرگ خامنهای بماند، مهمترین چالش، بحران جانشینی است. آخرین انتخابات مجلس خبرگان رهبری در سال ۱۳۹۵ برگزار شد. این مجلس ۸۸ عضو دارد و تنها افرادی میتوانند کاندیدای آن شوند که هم وزارت اطلاعات و سازمان اطلاعات سپاه تاییدشان کرده باشند و هم شورای نگهبان به سواد و گرایششان ایرادی نگرفته باشد. به نظر میرسد این ۸۸ عضو کنونی مجلس خبرگان رهبری بازیگر دوران پس از مرگ خامنهای نیستند، آنها تنها عروسکهایی در دست کانونهای اصلی قدرت در بیرون از این نهاد خواهند بود و احتمالاً تصمیم آنها را هرچه باشد اجرا خواهند کرد.
برای افزودن برچسب وارد شویدحذف کانون پرورشی کودکان و نوجوانان؛ حذف خاطرات دور گذشته
۵ مهر ۱۴۰۱ · ۱۲ دقیقه
تمام ایرانیانی که این روزها حدود پنجاه سال یا بیشتر دارند، فرقی نمیکند در کجای ایران به دنیا آمدهاند یا کودکیشان را گذراندهاند، از دورافتادهترین روستاهای کشور تا مرفهترین بخشهای پایتخت، همگی نهادی را که یکی از افتخارهای دوره پهلوی بود میشناسند: کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان. بسیاری از ایرانیان بهنحوی با کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان سروکار داشتند، یا عضو کانون بودند، یا کارمند آن، یا نویسنده و تصویرگر کتابهای کودک و نوجوان کانون، و کتابخانههای کانون قلب تپنده این نهاد بود. حدود ۶۰ سال پیش، لیلی امیرارجمند پس از پایان تحصیلاتش در رشته علوم کتابداری و اطلاعرسانی، به ایران بازگشت، و به شهبانو فرح پهلوی، که دوست و همکلاسی قدیمش بود، پیشنهاد داد نهادی تاسیس شود که غیرتجاری باشد و محتوای مناسب برای کودکان و نوجوانان تولید کند. امیرارجمند گزینهای مناسب برای تاسیس این نهاد بود، هم تحصیلات دانشگاهی مرتبط داشت، هم سه سال ریاست کتابخانه دانشگاه ملی را در کارنامهاش داشت، و هم استادیار رشته کتابداری در دانشگاه تهران بود. بدین گونه، کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان در سال ۱۳۴۴، به ریاست شهبانو فرح پهلوی و مدیریت لیلی امیرارجمند، آغاز به کار کرد. طولی نکشید که کانون در سراسر ایران شناخته شد، کتابخانههای سیار کانون به دورافتادهترین نقاط کشور میرفتند و سعی میکردند آموزش و سوادآموزی را گسترش دهند. در مدتی کوتاه، کانون وارد سایر حوزههای فرهنگی شد و موسیقی، نقاشی و سینما و نقاشی به فعالیتهایش افزوده شد.
برای افزودن برچسب وارد شویدابعاد قتل مهسا امینی، از منظر حقوقی و فقهی
۲۸ شهریور ۱۴۰۱ · ۲۵ دقیقه
نامش تبدیل به رمز اتحاد مردم ایران علیه سرکوب زنان و حجاب اجباری شد. درگذشت مهسا امینی، دختری که به دلیل ضربوجرح عمدی در خودرو گشت ارشاد جان خود را از دست داد، باعث اعتراضهای گسترده در ایران شد. خیابانهای تهران، کرج، مریوان، مرودشت، رشت و برخی دیگر از شهرهای ایران همزمان با کردستان، شاهد اعتراض مردم به کشته شدن مهسا و کتمان حقیقت از سوی حکومت است. در مورد اتفاقی که برای مهسا امینی رخ داده است، حتی بسیاری از نیروهای حامی جمهوری اسلامی هم نتوانستند سکوت کنند. اما ابراهیم رئیسی در تماسی تلفنی با خانواده مهسا تلاش کرد حکومت را داغدار آنچه بر آنها گذشته است نشان دهد و بسیاری از چهرهها و مقامهای نظام هم اگرچه در مورد فاجعه پیشآمده ابراز تاسف کردند، اما همزمان تاکید کردند که مرگ مهسا نباید بهانهای برای زیر سوال بردن گشت ارشاد و مقابله با بدحجابی شود.
برای افزودن برچسب وارد شویدتالاب انزلی؛ بهشت رو به دوزخ شدن
۲۶ شهریور ۱۴۰۱ · ۱۲ دقیقه
قدیمیها عقیده داشتند عمق تالاب به ده متر و وسعتش در مواقع پرآبی تا ۲۱ هزار هکتار هم میرسید. در سالهای اخیر هم از عمقش کاسته شده و هم مساحتش. پساب۶۰۰ روستا در این حوضه آبریز به تالاب انزلی سرازیر میشود. اما فاضلاب، تنها تهدید این تالاب نیست.
برای افزودن برچسب وارد شویدهفتاد و هفتمین مجمع عمومی سازمان ملل متحد و جنگ و اختلاف در جهان
۲۲ شهریور ۱۴۰۱ · ۲۰ دقیقه
هفتادوهفتمین مجمع عمومی سازمان ملل متحد بهزودی در شهر نیویورک آغاز به کار میکند و سخنرانی رهبران و نمایندگان کشورهای جهان از روز بیستم سپتامبر آغاز خواهد شد. مجمع عمومی سازمان ملل از ارکان اصلی سازمان ملل متحد است که براساس فصل ۴ منشور ملل متحد، ۱۰ عضو غیردائم شورای امنیت سازمان ملل، دبیرکل، قضات دیوان بینالمللی دادگستری، اعضای شورای اقتصادی و اجتماعی سازمان ملل و نیمی از اعضای اصلی شورای قیمومیت این نهاد را تعیین میکند. مجمع عمومی هر سال در روزهای پایانی ماه سپتامبر تشکیل جلسه میدهد و آنچه توجه رسانهها را به خود جلب میکند، واکنش رهبران جهان به بحرانهای بینالمللی است. امسال در پایان تابستان داغی که بحران تغییرات اقلیمی برای بشریت رقم زده و در ابتدای زمستان سرد تنازع شرق و غرب، مجمع هفتادوهفتم تشکیل میشود. خشکسالی و سیلهای ویرانگر تابستان ۲۰۲۲ اولین نشانه ورود جهان به دورهای از بحرانهای اقلیمی است که حل آن به اراده و عزم همه کشورهای جهان بستگی دارد. کشورهای غربی مانند آمریکا و اقتصادهای در حال رشد مانند هند، چین، برزیل و اعضای اتحادیه اروپا نقش مهمی در التیام این زخم یا وخامت وضعیت در آیندهای نزدیک خواهند داشت. پیشبینی میشود این موضوع یکی از محورهای سخنرانی سران و ملاقاتهای جانبی در مجمع هفتادوهفتم باشد. در رابطه با ایران، موضوع بحران هستهای و ناکامی در احیای برجام و البته سفر ابراهیم رئیسی، عضو هیئت مرگ در پرونده کشتار زندانیان سیاسی در تابستان ۱۳۶۷، خبرساز خواهد بود. تلاش برای ممانعت از سفر ابراهیم رئیسی به نیویورک و درخواست از آمریکا برای صادر نکردن ویزا همچنان ادامه دارد، هرچند به نظر نمیرسد منعی ایجاد شود.
برای افزودن برچسب وارد شویدافغانستان ۲۱ سال پس از احمدشاه مسعود
۱۶ شهریور ۱۴۰۱ · ۲۱ دقیقه
احمدشاه مسعود در آوریل ۲۰۰۱، در نشستی در پارلمان اروپا، گفت هدف طالبان و سازمانهای تروریستی متحد با این گروه به سلطه بر افغانستان محدود نمیشود. او هشدار داد که هدف طالبان نخست افغانستان و سپس، سایر کشورهای جهان است. مسعود این سخنان را در حالی بیان کرد که از سنگر مبارزه با طالبان در شمال افغانستان به فرانسه سفر کرده بود. مسعود زنده نماند تا ببیند سخنانش چند ماه بعد به حقیقت پیوست، اما جهان به نظاره نشست که چگونه اسامه بن لادن و ایمن الظواهری زیر پرچم امارت طالبان و از خاک افغانستان، حمله مرگبار ۱۱ سپتامبر را طرحریزی و اجرا کردند. مسعود دو روز قبل از حمله ۱۱ سپتامبر، در انفجار مینی جان باخت که در دوربین دو مرد مراکشی بهظاهر خبرنگار جاسازی شده بود. احمد شاه مسعود در ۴۸ سالگی و در اوج مبارزه علیه افراطگرایی و تروریسم کشته شد، اما پیش از مرگ گفته بود: «من باشم یا نباشم، مقاومت ادامه دارد.» اکنون ۲۱ سال پس از مرگ احمدشاه مسعود، میراثهای مهمی از او بر جای ماندهاند. احمد مسعود، رهبر جبهه مقاومت ملی افغانستان، اندیشه ضد طالبانی و سنگرهای تسخیرناپذیری در دل کوهستانهای پنجشیر داشت. یاران و همرزمان احمدشاه مسعود که در پیروزیهای او در جنگ علیه دولتهای دموکراتیک سوسیالیستی تحت حمایت شوروی و سپس، در جنگ علیه طالبان نقش داشتند، در ۲۰ سال گذشته، در دولتهای افغانستان در مسندهای مهمی کار کردند. شماری از این چهرهها در مسندهای کلیدی چون وزارتهای دفاع، کشور، امنیت ملی، معاونت ریاست جمهوری و دیگر مسندهای مهم دولتی کار کردند و شماری هم بهدست طالبان و دیگر سازمانهای تروریستی کشته شدند.
برای افزودن برچسب وارد شویدعباس معروفی شاعر داستان ها
۱۲ شهریور ۱۴۰۱ · ۱۰ دقیقه
«پیکر فرهاد» (۱۳۸۱)، «فریدون سه پسر داشت» (۱۳۸۲)، «ذوبشده» (۱۳۸۸)، «تماما مخصوص» (۱۳۸۹) و «نام تمام مردگان یحیی است» (۱۳۹۷) رمانهاییاند که عباس معروفی طی سالهای تبعید نوشت. پنج مجموعه داستان، هفت نمایشنامه، دو مجموعه شعر و انبوهی مقاله و یادداشت کارنامهای پربار برای معروفی ساختهاند. اما در سالهای اخیر، بیماری به جنگ این نویسنده پرتلاش آمد. وقتی خبر ابتلای او به سرطان منتشر شد، علاقهمندانش یاد خاطره سیمین دانشور از او افتادند. دانشور به او گفته بود: «غصه نخور عباس! غصه سرطان است، مریض میشوی!» شاید همین خاطره است که با انتشار خبر درگذشت معروفی، مشتاقان قلمش را به این باور رساند که «سرطان معروفی را نکشت، اندوه و غصه بود که باعث شد نویسنده سمفونی مردگان دق کند». آقای نویسنده حالا به خوابی هزارساله رفته است تا به رویاهای دوردست بپیوندد؛ خوابی که در یکی از کتابهایش در مورد آن نوشته بود: «میدانی که از مرگ نمیترسم؛ فقط حیف است هزار سال بخوابم و خواب تو را نبینم...»
برای افزودن برچسب وارد شویدخشکسالی یا خشکاندن ایران
۱۱ شهریور ۱۴۰۱ · ۱۴ دقیقه
از بررسی اخبار و اظهارنظرهای کارشناسها میشود دریافت که وضعیت فعلی، فقط ناشی از خشکسالی نیست، بلکه ناشی از خشکاندن کشور است.
برای افزودن برچسب وارد شوید